Τα τσιμπούρια «απειλούν» την υγεία των σκύλων – Παίρνουμε τα μέτρα μας

Οι κλιματολογικές συνθήκες της χώρας μας… δίνουν έδαφος στα τσιμπούρια καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Αλλά είναι σε έξαρση κυρίως άνοιξη και καλοκαίρι.
Και είναι ιδιαίτερα επικίνδυνα για τους σκύλους.

«Τα τσιμπούρια (οικογένεια ixodidae) αποτελούν αιματοφάγα εκτοπαράσιτα με ιδιαίτερη κτηνιατρική σημασία, καθώς λειτουργούν όχι μόνο ως παράγοντες άμεσης παρασιτικής επιβάρυνσης. Αλλά και ως βιολογικοί φορείς μεταφοράς πληθώρας παθογόνων μικροοργανισμών», επισημαίνει ο κτηνίατρος, Θεμιστοκλής Μπούας.

 Το τσιμπούρι προσκολλάται στο δέρμα του σκύλου και εκκρίνει σίελο που περιέχει ανοσοτροποποιητικές, αντιπηκτικές και αντιφλεγμονώδεις ουσίες

Τα τσιμπούρια δεν αποτελούν απλώς έναν εξωτερικό ερεθισμό, αλλά σημαντικό παράγοντα κινδύνου για συστηματικά νοσήματα

Στις μεσογειακές χώρες, και ειδικότερα στην Ελλάδα, η κλιματολογική συνθήκη επιτρέπει τη διατήρηση ενεργών πληθυσμών σχεδόν καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους, με αυξημένη δραστηριότητα την άνοιξη και το καλοκαίρι.

Πώς «χτυπούν» τους σκύλους τα τσιμπούρια

Κατά τη διαδικασία της αιμοληψίας, περιγράφει ο κ. Μπούας, το τσιμπούρι προσκολλάται στο δέρμα του ζώου. Έτσι εκκρίνει σίελο που περιέχει ανοσοτροποποιητικές, αντιπηκτικές και αντιφλεγμονώδεις ουσίες.
Οι μηχανισμοί αυτοί, εξηγεί ο κτηνίατρος, διευκολύνουν την παρατεταμένη σίτιση και παράλληλα δημιουργούν το κατάλληλο περιβάλλον για τη μετάδοση παθογόνων παραγόντων στο αίμα
του ξενιστή.

Πόσο κακό κάνουν τα τσιμπούρια στους σκύλους

Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τον κ. Μπούα, η Ehrlichia canis αποτελεί έναν από τους συχνότερους αιτιολογικούς παράγοντες μεταδιδόμενων νοσημάτων.

Η ερλιχίωση χαρακτηρίζεται από οξεία, υποκλινική και χρόνια φάση.

Κλινικά παρατηρούνται πυρετός, λεμφαδενοπάθεια, λήθαργος, ανορεξία, αιμορραγικές εκδηλώσεις και συχνά έντονη θρομβοπενία.

Στη χρόνια μορφή, μπορεί να εμφανιστεί καταστολή του μυελού των οστών με πανκυτταροπενία και σοβαρή πρόγνωση.

Η μπαμπεσίωση, συνεχίζει ο κ. Μπούας, που οφείλεται σε πρωτόζωα του γένους Babesia, προκαλεί ενδοερυθροκυτταρική παρασίτωση και επακόλουθη αιμολυτική αναιμία.

Κλινικά εκδηλώνεται με ωχρότητα, ίκτερο, αιμοσφαιρινουρία, καταβολή και σε βαριές περιπτώσεις με συστηματική φλεγμονώδη αντίδραση και πολυοργανική δυσλειτουργία.

«Επιπλέον παθογόνα, όπως Anaplasma spp. και άλλα ρικετσιακά βακτήρια εντάσσονται στο διαγνωστικό φάσμα των νοσημάτων που σχετίζονται με τσιμπούρια», ενημερώνει ο κτηνίατρος.
Πέραν της μετάδοσης λοιμωδών νοσημάτων, η μαζική παρασίτωση, λέει ο κ. Μπούας, μπορεί να οδηγήσει σε αναιμία λόγω απώλειας αίματος, ιδιαίτερα σε νεαρά ή μικρόσωμα ζώα.

Επίσης, παρατηρούνται τοπικές αντιδράσεις, δερματίτιδες ή υπερευαισθησία στο σημείο προσκόλλησης.

Πώς προστατεύουμε τους σκύλους από τα τσιμπούρια

Η σύγχρονη προληπτική στρατηγική, πληροφορεί ο κ. Μπούας, βασίζεται σε πολυεπίπεδη προσέγγιση. Ιδανικά επιδιώκεται συνδυασμός απωθητικής και θανατηφόρου δράσης.

Τα απωθητικά σκευάσματα (περιλαίμια ή spot-on) δημιουργούν ένα επιφανειακό προστατευτικό φράγμα, μειώνοντας την πιθανότητα προσκόλλησης και περιορίζοντας τον χρόνο επαφής του
παρασίτου με τον ξενιστή.

Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, τονίζει ο κ. Μπούας, καθώς η μετάδοση πολλών παθογόνων απαιτεί συγκεκριμένη διάρκεια σίτισης.

Τα συστηματικά σκευάσματα, κυρίως σε μορφή δισκίων (π.χ. ισοξαζολίνες) ή ορισμένων τοπικών εφαρμογών, απορροφώνται στην κυκλοφορία του αίματος. Και οδηγούν σε ταχεία θανάτωση του παρασίτου μετά τη σίτιση.

Με τον τρόπο αυτό, υπογραμμίζει ο κ. Μπούας, μειώνεται σημαντικά η συνολική παρασιτική επιβάρυνση και περιορίζεται ο κίνδυνος συνέχισης του κύκλου μετάδοσης.

Ο συνδυασμός απώθησης και συστηματικής θανάτωσης θεωρείται επιστημονικά τεκμηριωμένη και ιδιαίτερα αποτελεσματική στρατηγική, ειδικά σε ζώα με αυξημένη περιβαλλοντική έκθεση.

Η επιλογή του κατάλληλου σχήματος πρέπει να εξατομικεύεται με βάση την ηλικία, το σωματικό βάρος, το ιατρικό ιστορικό και τον τρόπο ζωής του σκύλου.

Ποιο είναι το συμπέρασμα

Συμπερασματικά, λέει ο κ. Μπούας, τα τσιμπούρια δεν αποτελούν απλώς έναν εξωτερικό ερεθισμό, αλλά σημαντικό παράγοντα κινδύνου για συστηματικά νοσήματα.
Η έγκαιρη πρόληψη, η τακτική κλινική παρακολούθηση και η ενημέρωση των ιδιοκτητών συνιστούν θεμέλιο για τη διασφάλιση της υγείας και της ποιότητας ζωής των σκύλων.

Ο κτηνίατρος, Θεμιστοκλής Μπούας

⃰ Ο κύριος Θεμιστοκλής (Θέμης) Μπούας, MSc VM&ampVS, είναι κτηνίατρος μικρών ζώων με ιδιαίτερη εξειδίκευση στη χειρουργική μαλακών μορίων, ορθοπαιδική και νευροχειρουργική.

Έχει εργαστεί σε απαιτητικές κλινικές του εξωτερικού, με σημαντική εμπειρία σε προχωρημένες χειρουργικές επεμβάσεις και περιστατικά πρώτης και δεύτερης γνώμης.

Συνεχίζει τη μετεκπαίδευσή του στο πλαίσιο του ESAVS Masters in Advanced Studies στη χειρουργική μικρών ζώων.

Είναι βραβευμένος με το διεθνές IVC «Brilliant People – We Care» Award για την ικανότητά του να διαχειρίζεται απαιτητικά περιστατικά. Αλλά και να προσφέρει υψηλού επιπέδου χειρουργική φροντίδα.

Είναι συνιδρυτής του Elite Vets, ενός σύγχρονου κτηνιατρείου πρώτης και δεύτερης γνώμης στον Άγιο Δημήτριο Αττικής, με έμφαση στη χειρουργική, την απεικονιστική διάγνωση και την ογκολογία.

Στόχος του είναι η παροχή τεκμηριωμένης, σύγχρονης και ανθρώπινης κτηνιατρικής φροντίδας, συνδυάζοντας επιστημονική αρτιότητα με
ουσιαστική σχέση εμπιστοσύνης με τον ιδιοκτήτη.