Συλλογικές συμβάσεις εργασίας: Ο νόμος ψηφίσθηκε, οι αυξήσεις αργούν…

Μπορεί ο νέος νόμος για τις συλλογικές συμβάσεις να ψηφίσθηκε χθες, αλλά η διαδικασία «επαναφοράς των μισθών» αναμένεται να είναι μακρά και δύσκολη. Τουλάχιστον ένα έτος θα απαιτηθεί ώστε να φανούν στις τσέπες των εργαζομένων, τα πρώτα αποτελέσματα των αλλαγών στις συλλογικές συμβάσεις στις τσέπες των εργαζομένων, ενώ η κάλυψη του 80% των εργαζομένων από συλλογικές συμβάσεις που θέτει ως στόχο η Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένεται να επιτευχθεί περί το 2030.

Η επαναφορά των μισθών στα προ τις οικονομικής κρίσης επίπεδα είναι μια εξαιρετικά επίπονη διαδικασία και δεν επιτυγχάνεται αυτόματα με την αλλαγή του νομικού συλλογικού δικαίου.

Συνεπώς ο «οδικός χάρτης» για την «επιστροφή» των μισθών αναμένεται μακρύς και δύσκολος. Προϋποθέτει την αναπροσαρμογή όχι μόνο του κατώτατου μισθού, αλλά και των υπόλοιπων μισθών, στους οποίους – έως τώρα – δεν «περνούν οι αυξήσεις» που δίνονται στα κατώτατα όρια. Αποτέλεσμα αυτού είναι η πλειονότητα των μισθών να «συμπιέζονται» κοντά στα όρια των κατώτατων αμοιβών

Η επαναφορά των μισθών στα προ τις οικονομικής κρίσης επίπεδα είναι μια εξαιρετικά επίπονη διαδικασία και δεν επιτυγχάνεται αυτόματα με την αλλαγή του νομικού συλλογικού δικαίου.

Απαιτεί περαιτέρω συμφωνίες σε κλαδικό επίπεδο και αλλά και θετική διάθεση από όλες τις πλευρές (εργαζόμενους και εργοδότες) προκειμένου να επιτευχθεί η επανεκκίνηση των συμβάσεων. Ας μην ξεχνάμε ότι σήμερα η κάλυψη των εργαζόμενων συλλογικές συμβάσεις βρίσκεται μόλις στο 20%.

Η επιστροφή των επιδομάτων μέσω των κλαδικών συμβάσεων και η νέα αύξηση των κατώτατων αμοιβών αναμένεται να καθορίσουν – εν πολλοίς – τις μισθολογικές εξελίξεις εντός του 2026. Τα – κάθε λογής – επιδόματα αναμένεται να επιστρέψουν με την υπογραφή των νέων κλαδικών συμβάσεων που θα επιτευχθούν με το νέο καθεστώς συλλογικού δικαίου.

Συλλογικές συμβάσεις και αύξηση κατώτατου μισθού

Ταυτοχρόνως το έναυσμα για τις νέες αυξήσεις των βασικών μισθών, θα δώσει η αναπροσαρμογή των κατωτάτων ορίων από τον Απρίλιο με επικρατέστερο σενάριο την αύξησή τους κατά 40 ευρώ και τη διαμόρφωση του μισθού στα 920 ευρώ. Η σχετική διαδικασία αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του Μαρτίου. Εφόσον – τελικώς – επικρατήσει αυτό το σενάριο, οι κατώτατες αποδοχές των εργαζομένων με προϋπηρεσία θα αυξηθούν περαιτέρω με τον εξής τρόπο: Με μία τριετία ο μισθός θα είναι στα 1.016 ευρώ. Με δύο τριετίες θα διαμορφωθεί στα 1.117 ευρώ και με τρείς τριετίες ο μισθός θα ανέλθει στα 1.230 ευρώ.

Η επιστροφή των επιδομάτων μέσω των νέων συμβάσεων αναμένεται να επιτευχθεί μέσω της επαναφοράς της πλήρους μετενέργειας, την οποία προβλέπει ο νέος νόμος του υπουργείου Εργασίας για την ενίσχυση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Ο εν λόγω νόμος επικυρώνει την εθνική κοινωνική συμφωνία που επιτεύχθηκε τον προηγούμενο Νοέμβριο μεταξύ των κοινωνικών εταίρων, τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση έως τις 28 Ιανουαρίου και αναμένεται να καταστεί νόμος του κράτους εντός του Φεβρουαρίου.

Συνεπώς για όλες οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας που θα υπογράφονται – εφεξής – θα ισχύσουν οι όροι και οι ρυθμίσεις που τίθενται από την εν λόγω συμφωνία των κοινωνικών εταίρων.

Έτσι πέραν της επέκτασης της ισχύος μιας σύμβασης για το σύνολο ενός κλάδου παραγωγής – που πλέον γίνεται ευκολότερη – ιδιαίτερη σημασία για την αύξηση των μισθών έχει η διάταξη με την οποία επανέρχεται η μετενέργεια των συμβάσεων.

Σύμφωνα με το σημερινό καθεστώς – το οποίο είναι αποτέλεσμα αλλαγών που επήλθαν την περίοδο των μνημονίων – μια συλλογική σύμβαση όταν έληγε συνέχιζε να ισχύει για ένα τρίμηνο. Μετά την πάροδο του τριμήνου εάν δεν είχε υπογραφεί νέα σύμβαση, έπαυαν να ισχύουν οι όροι και οι διατάξεις της σύμβασης και ως εκ τούτου οι εργοδότες μπορούσαν να προσαρμόσουν τις αμοιβές στα κατώτατα όρια.

Επίσης με το ισχύον καθεστώς τα μόνα επιδόματα που έμεναν σε ισχύ ήταν μόνο τέσσερα: το προϋπηρεσίας, των τέκνων, των σπουδών, και το ανθυγιεινό.

Με τη επαναφορά της μετενέργειας θα παραμένουν σε ισχύ και μετά τη λήξη της σύμβασης, τόσο οι μισθοί που προβλέπονταν σε αυτή, όσο και το σύνολο των επιδομάτων.

Πηγή: ot.gr