The Expla-in Project| Fuel Pass και επιδοτήσεις: Επαρκούν απέναντι στις αυξήσεις των καυσίμων;

Σε δεύτερο πακέτο μέτρων προχώρησε η κυβέρνηση επιδιώκοντας να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις από τις ανατιμήσεις των καυσίμων τις οποίες πυροδότησε η έκρηξη των τιμών στο αργό πετρέλαιο. Οι παρεμβάσεις είναι συνολικού ύψους 300 εκατ. ευρώ. Ειδικότερα, μετά το πλαφόν στα περιθώρια μικτού κέρδους των επιχειρήσεων καυσίμων (πλην διυλιστηρίων) και των αναγκαίων ειδών διαβίωσης (τρόφιμα και διαρκή καταναλωτικά αγαθά), το οικονομικό επιτελείο ανακοίνωσε την επιδότηση στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης και το Fuel Pass για τη βενζίνη.

Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δείχνει να εξελίσσεται με αβέβαιη έκβαση, ενώ οι αγορές ακολουθούν με μεγάλες διακυμάνσεις των αξιών τους. Ιδίως αυτές της ενέργειας έχουν πάρει φωτιά με το πετρέλαιο Μπρεντ να ανεβοκατεβαίνει ανάμεσα στα 100 και τα 115 δολάρια το βαρέλι.

Οι επιδοτήσεις στα καύσιμα και Fuel Pass

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε δεύτερο πακέτο μέτρων συνολικού ύψους 300 εκατ. ευρώ. Εξ αυτών, τα περίπου 100 εκατ. ευρώ θα προέλθουν από την αύξηση της φορολόγησης των παικτών διαδικτυακών τυχερών παιγνίων (φρουτάκια, καζίνο κλπ).

Δύο από τα παραπάνω μέτρα είχαν εφαρμοστεί και κατά την περίοδο της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης (πόλεμος στην Ουκρανία).

Έτσι, μετά το πλαφόν στα περιθώρια μικτού κέρδους των επιχειρήσεων καυσίμων (πλην διυλιστηρίων) και των αναγκαίων ειδών διαβίωσης (τρόφιμα και διαρκή καταναλωτικά αγαθά) ανακοίνωσε την επιδότηση στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης και το Fuel Pass για τη βενζίνη.

Είναι ικανά αυτά τα μέτρα να αναχαιτίσουν τις αυξήσεις στα καύσιμα και την αγορά;

Η οριζόντια επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης

Το πετρέλαιο κίνησης πριν από το πόλεμο είχε μέση τιμή τα 1,565 ευρώ ανά λίτρο. Σήμερα έχει εκτιναχθεί στα 2,055 ευρώ ανά λίτρο. Η αύξηση είναι 49 λεπτά του ευρώ.

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε οριζόντια επιδότηση 20 λεπτά του ευρώ. Όποιος έχει ντιζελοκίνητο όχημα, είτε φυσικό πρόσωπο είτε επαγγελματίας θα αγοράζει το πετρέλαιο φθηνότερα κατά 20 λεπτά του ευρώ. Το μέτρο αυτό θα ισχύει σε πρώτη φάση μόνο για τον Απρίλιο και τότε θα εξεταστεί αν θα συνεχιστεί και τον Μάιο.

Ωστόσο, η αύξηση της τιμής του πετρελαίου κίνησης είναι 49 λεπτά στο διάστημα που μεσολαβεί πριν τον πόλεμο μέχρι σήμερα. Αλλά η επιδότηση είναι 20 λεπτά.

Δηλαδή η έκπτωση στην αντλία αρκεί για να καλύψει μόνο το πρόσθετο κόστος των 20 λεπτών των αυξήσεων. Τα υπόλοιπα 29 λεπτά του ευρώ περνούν σε προϊόντα και υπηρεσίες ανεβάζοντας τις τιμές πώλησης τους προς τους καταναλωτές.

Το Fuel Pass στη βενζίνη

Σε ό,τι αφορά την αμόλυβδη βενζίνη η κυβέρνηση αποφάσισε τη χορήγηση του Fuel Pass με εισοδηματικά κριτήρια σε ιδιοκτήτες βενζινοκίνητων οχημάτων, αλλά και σε όσους μετακινούνται με μέσα μαζικής μεταφοράς και ταξί. Το μέτρο θα ισχύσει για το δίμηνο Απριλίου – Μαίου.

Η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης πριν από τον πόλεμο ήταν στα 1,751 ευρώ ανά λίτρο. Σήμερα είναι στα 2,037 ευρώ ανά λίτρο. Η αύξηση είναι περίπου 29 λεπτά του ευρώ.

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε επιδότηση 36 λεπτά του ευρώ. Η αύξηση της τιμής υπερκαλύπτεται με την επιδότηση. Να σημειωθεί ότι η κυβέρνηση διαθέτει 50 ευρώ στο δίμηνο (25 ευρώ το μήνα) ανά φυσικό πρόσωπο και όχημα.

Ωστόσο, την επιδότηση δεν θα την πάρουν όλοι όσοι έχουν Ι.Χ. αυτοκίνητα. Οι ιδιοκτήτες είναι 3,7 εκατομμύρια. Οι δικαιούχοι είναι 2,8 εκατομμύρια. Περίπου 900.000 μένουν εκτός επιδότησης. Αυτό συμβαίνει επειδή η κυβέρνηση όρισε εισοδηματικά κριτήρια για τη χορήγηση του Fuel Pass.

Η μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα

Η συζήτηση που έχει ανοίξει από την πρώτη ημέρα της νέας ενεργειακής κρίσης, εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή, είναι η μείωση των φόρων στη βενζίνη. Όπως υποστηρίζει το οικονομικό επιτελείο, το περιθώριο μείωσης του ειδικού φόρου κατανάλωσης είναι 34 λεπτά του ευρώ, το οποίο τώρα είναι στα 70 λεπτά του ευρώ. Η επιδότηση, σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο,  είναι  στα 36 λεπτά.

Ωστόσο, ο Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης μαζί με τον ΦΠΑ είναι στο 1 ευρώ ανά λίτρο, αντιστοιχώντας συνολικά στο 60% της τελικής τιμής!

Πυροσβεστικά μέτρα απέναντι στις αυξήσεις στα καύσιμα

Υπάρχει και μία παράμετρος ακόμα στις επιδοτήσεις στα καύσιμα, ότι δηλαδή δίνονται άπαξ. Ωστόσο, οι αυξήσεις των τιμών θα συνεχίσουν να περνούν στις τιμές και άρα οι επιδοτήσεις, όσο ανεβαίνουν οι τιμές, δεν θα αρκούν για να σβήσουν τη φωτιά.

Και οι επιπλέον οι αυξήσεις δεν θα περνούν μόνο στα καύσιμα, αλλά και στα τρόφιμα και σε άλλα προϊόντα. Το ερώτημα που τίθεται εδώ είναι αν το πλαφόν μπορεί να τις φρενάρει. Η απάντηση σε αυτό είναι πως το πλαφόν βάζει όριο μόνο στα περιθώρια κέρδους των επιχειρήσεων. Άρα,τα υπόλοιπα κόστη μετακυλίονται στους καταναλωτές.

Επομένως  μένει να φανεί αν η κυβέρνηση θα παραμείνει στη λήψη μόνο πυροσβεστικών μέτρων, όπως οι επιδοτήσεις και το πλαφόν, ή αν θα πάρει αποφάσεις για μείωση των έμμεσων φόρων στα καύσιμα.