Ανδρέας Μαυρομμάτης: Πέθανε ο σεφ της ελίτ και «μέγας πρεσβευτής» της ελληνικής γαστρονομίας
Ο Ανδρέας Μαυρομμάτης υπήρξε ο κορυφαίος πρεσβευτής της κυπριακής και ελληνικής κουζίνας στο εξωτερικό και καθιέρωσε τις γεύσεις της πατρίδας στα μενού της ελίτ ανά τον κόσμο
Ο Ανδρέας Μαυρομμάτης, ο σπουδαίος σεφ που καθιέρωσε την ελληνική και κυπριακή κουζίνα στην ιδιαίτερα ανταγωνιστική γαστρονομική αγορά της Γαλλίας, πέθανε το περασμένο Σάββατο σε ηλικία 69 ετών.
Η απώλεια αφήνει δυσαναπλήρωτο κενό στον κόσμο της διεθνούς γαστρονομίας και στην κυπριακή ομογένεια. Ο άνθρωπος που ξεκίνησε από ένα ορεινό χωριό της Κύπρου για να κατακτήσει την Πόλη του Φωτός, κατάφερε να μετατρέψει τις παραδοσιακές συνταγές του τόπου του σε υψηλή τέχνη, κερδίζοντας τον σεβασμό της γαλλικής και διεθνούς γαστρονομικής κοινότητας κερδίζοντας στην πορεία και το πολυπόθητο αστέρι Michelin.
Γεννημένος σε ένα μικρό χωριό, στην περιοχή Πιτσιλιάς της Κύπρου και λάτρης του γαλλικού πολιτισμού, ο Ανδρέας Μαυρομμάτης πήγε στο Παρίσι το 1977 για να σπουδάσει ψυχολογία.
Δουλεύοντας, όμως, σε ένα εστιατόριο για βιοποριστικούς λόγους ανακάλυψε την αγάπη του για τη μαγειρική τέχνη και την επιχειρηματικότητα, που σχετίζεται με αυτή. Ο Μαυρομμάτης άλλαξε καριέρα και σε ένα μοιραίο παιχνίδι νίκης σπούδασε γαστρονομία στην περίφημη σχολή Le Νotre.
Το 1981, άνοιξε μαζί με τα αδέλφια και συνοδοιπόρους του, Ευαγόρα και Διονύσημ ένα μπακάλικο στο 5ο διαμέρισμα, φέρνοντας γεύσεις από την Κύπρο και την Ελλάδα στους Παριζιάνους. Το παντοπωλείο τους είχε λιχουδιές που οι Γάλλοι δεν γνώριζαν και τρεις συνιδιοκτήτες με αισθητική, κριτήριο και ρίζες.
Ακολούθησαν το πρώτο τους εστιατόριο, το Les Delices d’ Aphrodite (Οι λιχουδιές της Αφροδίτης), το Les Mavrommátis, τα δύο Bistrot Mavrommátis και οκτώ ακόμη delicatessen.
«Αποφύγαμε οτιδήποτε ήταν φολκλόρ. Δεν σπάσαμε ποτέ πιάτα, δε βάλαμε ποτέ άνθρωπο στην πόρτα να λέει στον κόσμο να πει μέσα, δε διακοσμήσαμε με την Ακρόπολη ή την Αφροδίτη. Θέλαμε να αναδείξουμε ότι ελληνική κουζίνα δεν είναι μόνο ο μουσακάς»
Παράγοντας για την ανάδειξη της ελληνικής κουζίνας στο εξωτερικό ο Μαυρομμάττης πάντρεψε με τόλμη και όραμα την παραδοσιακή κυπριακή και ελληνική κουζίνα με τις γαλλικές τεχνικές.
Το πείραμα του ήταν εξαιρετικά σαγηνευτικό για τον ουρανίσκο με τα πιάτα του να έχουν αποθεωθεί από την πολιτική, πολιτιστική και αθλητική ελίτ σε Γαλλία και Ελλάδα.
Ανάμεσά τους ο Φρανσουά Ολάντ, ο Εμανουέλ Μακρόν, ο Νικολά Σαρκοζί, ο Ζαν-Πολ Γκοτιέ, ο Γκάρι Κασπάροφ, η Κατρίν Ντενέβ, η Κάρλα Μπρούνι, η Μόνικα Μπελούτσι, ο Κώστας Γαβράς, ο Νίκος Αλιάγας, ο Γιώργος Χωραφάς, ο Γιώργος Νταλάρας, ο Αλέξης Τσίπρας, ο Γιάνης Βαρουφάκης, ο Στέφανος Τσιτσιπάς, ο Εμμανουήλ Καραλής, ο Μίλτος Τεντόγλου και αναρίθμητοι άλλοι.
«Η γαστρονομία είναι κομμάτι του πολιτισμού. Συνδέεται με την κοινωνιολογία, και η μαγειρική, η γεύση, συνδέονται με την ψυχολογία των ανθρώπων. Αν δεν αγαπάς τους ανθρώπους δεν πρέπει να κάνεις αυτή τη δουλειά»
O σεφ δεν περιορίστηκε μόνο στις επιχειρήσεις ή την κουζίνα του. Το βιβλίο μαγειρικής του «45 συνταγές από την Ελλάδα, φτιαγμένες με αγάπη» που εκδόθηκε αρχικά στη Γαλλία για να μετεφραστεί ανά τον κόσμο, σύστησε τις γκουρμέ λιχουδιές της Ελλάδας και της Κύπρου αποθεώνοντας τις γεύσεις και τα υλικά που μας μεγάλωσαν.
Γεμάτη αυθεντικές γεύσεις και αρώματα από την Ελλάδα και την Κύπρο, η επιτυχημένη γαλλική έκδοση της Ducasse Edition, την οποία προλογίζουν οι Κώστας Γαβράς και Νίκος Αλιάγας, αφού έμαθε στους Γάλλους να μαγειρεύουν ελληνικές συνταγές στα σπίτια τους, έγινε best seller -κάτι που δεν εκπλήσσει.
Η υπογραφή του πολυβραβευμένου σεφ και ιδιοκτήτη του Les Mavrommatis στο Παρίσι, του πρώτου ελληνικού εστιατορίου εκτός Ελλάδας που έχει βραβευτεί με αστέρι Michelin, ήταν εγγύηση.
Οι συνταγές, όλες εμπνευσμένες από την παιδική ηλικία του Ανδρέα Μαυρομμάτη στο χωριό του στη Λεμεσό, την κουζίνα της μητέρας του, τα οικογενειακά τραπέζια, είναι γεμάτες ιστορίες του τόπου καταγωγής του με τη δική του δημιουργική επιμέλεια και παρέμβαση.
Ο Μαυρομμάτης θα συμβούλευε ένα νέο Έλληνα σεφ να λειτουργήσει ως Γάλλος στην κουζίνα. Να αναδείξει «καλούς γεωργούς, καλούς κτηνοτρόφους, καλούς παραγωγούς. Να χρησιμοποιεί τα προϊόντα τους γιατί το καλό προϊόν είναι η βάση της καλής κουζίνας»
Ραβιόλια με κρόκο Κοζάνης και γέμιση τύπου σπανακόπιτας, σούπα από καστανές φακές λαχανικών με μανούρι, ψητά ορτύκια σε αμπελόφυλλα με μέλι, θυμάρι, πιλάφι από πλιγούρι και φιστίκια Αιγίνης, χαλούμι ψητό, μουσακάς, γκασπάτσο από φράουλα και ντομάτα, φινανσιέ με ελιές Βόλου, ντολμάδες με σαλάχι, σάλτσα ντομάτας και καππαρόφυλλα Κύπρου, όλα πιάτα που επιβεβαίωσαν την αγάπη του για τον κόσμο της γεύσης με εντοπιότητα.
Προλογίζοντας το 45 Recettes De Grece, Avec Amour, γράφει ο σκηνοθέτης Κώστας Γαβράς:
«Είμαστε καλεσμένοι και θα συμμετάσχουμε, με τέρψη και συγκίνηση, σε μία σειρά τόπων επιλεγμένων και αντιπροσωπευτικών, κάποιων γευστικών επινείων: θα ανακαλύψουμε την ελληνική γη, στην Ελλάδα και την Κύπρο, και θα μάθουμε να μαγειρεύουμε παραδοσιακά πιάτα με τρόπο πρωτοποριακό, δημιουργικό και σε αρμονία με το πάθος που μας διακατέχει.
Ο πολυαγαπητός μου φίλος και σεφ, Ανδρέας, σας παρουσιάζει συνταγές οι οποίες προέρχονται από τον ελληνικό πλούτο, έχουν δημιουργηθεί με τον τρόπο του Μαυρομμάτη και πηγάζουν από όλες τις πηγές που τον έθρεψαν, ‘sans jamais assouvir sa faim’ (χωρίς ποτέ να σβήσουν την πείνα του), όπως τραγουδούσε και ο κοινός μας φίλος, Ζορζ Μουστακί».
Γεννημένος σε ένα μικρό χωριό, στην περιοχή Πιτσιλιάς της Κύπρου, που δεν λησμόνησε ποτέ, ο Ανδρέας Μαυρομμάτης πήγε στο Παρίσι το 1977 για να σπουδάσει ψυχολογία πριν κάνει πρωταθλητισμό στις κουζίνες του κόσμου
Οι συνταγές, όλες εμπνευσμένες από την παιδική ηλικία του Ανδρέα Μαυρομμάτη στο χωριό του στη Λεμεσό, την κουζίνα της μητέρας του, τα οικογενειακά τραπέζια, λένε ιστορίες του τόπου καταγωγής του με λυρική γαστρονομία
«Ο Ανδρέας Μαυρομμάτης, είναι ένας αλχημιστής που μεταφέρει τα συναισθήματά μας στα πιάτα του με ακρίβεια, αντλεί την έμπνευσή του από την καθαρότητα του ελαιόλαδου, από τη βελούδινη υφή ενός κόκκινου κρασιού, από τη γλυκιά πικράδα της ρίγανης, από τη γεύση ενός φύλλου από γεμιστό σέσκουλο… Ο άνθρωπος αυτός, είναι ένας ποιητής και οι συνταγές του θα σας ευχαριστήσουν με χίλιους τρόπους» είχε γράψει ο Νίκος Αλιάγας στον πρόλογο.
Ερμηνεύοντας την επιτυχία τους ο Μαυρομμάτης ξεκαθάρισε πως ήταν στρατηγικά κερδισμένη. «Αποφύγαμε οτιδήποτε ήταν φολκλόρ. Δεν σπάσαμε ποτέ πιάτα, δε βάλαμε ποτέ άνθρωπο στην πόρτα να λέει στον κόσμο να πει μέσα, δε διακοσμήσαμε με την Ακρόπολη ή την Αφροδίτη. Θέλαμε να αναδείξουμε ότι ελληνική κουζίνα δεν είναι μόνο ο μουσακάς» είχε πει.
Θρίαμβος ενός ξενιτεμένου
Πέρα από την αναγνώριση με Michelin το 2018, ο Μαυρομμάτης (που δεν πρόδωσε τις σπουδές του, είχε μεταπτυχιακό τίτλο στην Ψυχολογία) βραβεύτηκε με το Χρυσό Μετάλλιο των Μαγείρων της Γαλλίας και αναδείχτηκε σε κορυφαίο σεφ της χώρας, αλλά και σε μέγα πρεσβευτή της ελληνικής γαστρονομίας στο Παρίσι.
«Κάποιοι άνθρωποι είναι αξιοθαύμαστοι. Διαθέτουν μία εσωτερική δυαδικότητα, μία αίσθηση του ωραίου και του καλού και ειδικότερα είναι καινοτόμοι καλλιτέχνες που διατηρούν παράλληλα την παράδοση. Γνωρίζω έναν από αυτούς τους ανθρώπους και αυτός είναι ο Ανδρέας Μαυρομμάτης. Χιλιόχρονες μεσογειακές παραδόσεις από την Ελλάδα και την Κύπρο – γαλαξίες γνώσεις, σκέψεις και πράξεις – τον έκαναν να βγει από τον κομφορμισμό εξευγενίζοντάς τις» έγραψε ο Γαβράς.
«Ο Ανδρέας Μαυρομμάτης, είναι ένας αλχημιστής που μεταφέρει τα συναισθήματά μας στα πιάτα του με ακρίβεια» είχε σημειώσει ο Νίκος Αλιάγας για τον σεφ-ποιητή που βρήκε έμπνευση στη γλυκιά πικράδα της ρίγανης
«Ο ξενιτεμός του Ανδρέα Μαυρομμάτη και των αδελφών του, που είναι συνένοχοι και φύλακες άγγελοι ταυτόχρονα, από τη γενέθλια νήσο τους προς τον κόσμο της παριζιάνικης γαστρονομίας είναι ο μακρύς δρόμος: του λυρισμού των γεύσεων που συνάντησε και των γεύσεων που εφηύρε, μέσω μιας όσμωσης ανάμεσα στην τεχνογνωσία, την αγάπη για τη δημιουργία και την απαιτητική αυστηρότητα της γαλλικής γαστρονομίας».
Η προσφορά του αναγνωρίστηκε και στην Κύπρο, όπου το εστιατόριό του στο Limassol Four Seasons βραβεύτηκε με Χρυσό Σκούφο. Ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Χριστοδουλίδης, εξέφρασε τη βαθιά του θλίψη, σημειώνοντας ότι ο Μαυρομμάτης τίμησε το νησί διεθνώς με τη δημιουργικότητα και τον χαρακτήρα του.
«Ο ξενιτεμός του Ανδρέα Μαυρομμάτη από τη γενέθλια νήσο προς τον κόσμο της παριζιάνικης γαστρονομίας είναι ο μακρύς δρόμος του λυρισμού των γεύσεων που συνάντησε και των γεύσεων που εφηύρε» έγραψε ο Κώστας Γαβράς
Παρά τη διεθνή του καταξίωση, ο σεφ παρέμεινε πάντα απλός και συνδεδεμένος με τις ρίζες του. Η επωνυμία Thessalia, που χρησιμοποιούσε για τα συσκευασμένα προϊόντα του προς τιμήν της μητέρας του, είναι ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο η οικογένεια παρέμεινε στον πυρήνα των δραστηριοτήτων του.
Σήμερα η αλυσίδα Mavrommatis μετράει πέντε εστιατόρια και δέκα καταστήματα ντελικατέσεν σε Παρίσι, Νίκαια, Μασσαλία και Στρασβούργο φέρνοντας προϊόντα ή διαθέτοντας δικές της ετικέτες -χαρακτηριστική της επιτυχίας τους η ταραμοσαλάτα της επωνυμίας με πωλήσεις που υπολογίζονται στα 150 κιλά ημερησίως.
Μιλώντας στο στο ΒΗΜΑ και την δημοσιογράφο Καλλιόπη Πατέρα, ο Μαυρομμάτης είχε πει τι θα συμβούλευε έναν νέο, φέρελπι σεφ.
«Σκληρή δουλειά, υπομονή, πείσμα και φαντασία. Στους Έλληνες ειδικότερα να κάνουν αυτό που κάνουν και οι Γάλλοι. Να προωθούν τους καλούς γεωργούς, τους καλούς κτηνοτρόφους, τους καλούς παραγωγούς. Να χρησιμοποιούν τα προϊόντα τους γιατί το καλό προϊόν είναι η βάση της καλής κουζίνας.
Έπειτα, θα τον ρωτούσα αν αγαπά τους ανθρώπους, γιατί ο μοχλός, το κίνητρο είναι να βλέπεις τον άνθρωπο που έφαγε σε εσένα να φεύγει ευχαριστημένος. Στην αρχή της κουβέντας μας μου είπατε ότι αυτά που σπούδασα (Ψυχολογία και Κοινωνιολογία) δεν έχουν σχέση με τη μαγειρική. Κι όμως έχουν. Η γαστρονομία είναι κομμάτι του πολιτισμού. Συνδέεται με την κοινωνιολογία, και η μαγειρική, η γεύση, συνδέονται με την ψυχολογία των ανθρώπων. Αν δεν αγαπάς τους ανθρώπους δεν πρέπει να κάνεις αυτή τη δουλειά».
Kληροδότημα η σοφία του και ένα mindset γαστρονομικής υπέρβασης που διδάσκει ότι η παράδοση, όταν συνδυάζεται με γνώση, έμπνευση και πείσμα, φτάνει στα αστέρια.
![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Τρίτη 17.03.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/03/randy-kinne-P7nRBkxx_mg-unsplash-1-315x220.jpg)
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442
