ΗΠΑ: Μνήμες Μεγάλης Ύφεσης στην αγορά εργασίας – Ρεκόρ απολύσεων τον Γενάρη

Ένα φάντασμα στοιχειώνει την αγορά εργασίας στις ΗΠΑ, το φάντασμα της Μεγάλης Ύφεσης ή Great Recession, όπως αποκαλείται η χρηματοπιστωτική κρίση του 2007-2009, (για να διαχωρίζεται από την ύφεση που ξεκίνησε με το κραχ του 1929 και αποκαλείται Great Depression).

Ο Ιανουάριος του 2026 ήταν ο χειρότερος εδώ 17 χρόνια σε αριθμό απολύσεων, ξυπνώντας στους Αμερικανούς μνήμες από το κολασμένο 2009.

«Οι θέσεις εργασίας χάνονται με τον ταχύτερο ρυθμό για Ιανουάριο, από τη Μεγάλη Ύφεση», γράφει το Forbes.

«Ο Τραμπ μόλις μας χάρισε τον χειρότερο Ιανουάριο, από την εποχή της  Μεγάλης Ύφεσης», υπερθεματίζει το Νew Republic.

«Οι απολύσεις τον Ιανουάριο ήταν οι περισσότερες για αρχή χρόνου από το 2009» επαναλαμβάνει στο ίδιο πένθιμο ύφος το Business Insider.

Αύξηση 118% στις απολύσεις

Τα ανησυχητικά ρεπορτάζ βασίζονται σε νέα έκθεση ιδιωτικής εταιρείας, της Challenger, Gray & Christmas, η οποία ειδικεύεται στην επανένταξη απολυμένων στην αγορά εργασίας.

Toν Ιανουάριο του 2026 σημειώθηκαν 108.000 απολύσεις, αριθμός υπερδιπλάσιος από τον Ιανουάριο του 2025 και τριπλάσιος από τον Δεκέμβριο του 2025.

Τόσο υψηλό αριθμό απολύσεων για τον αντίστοιχο μήνα έχουν να δουν οι ΗΠΑ από όταν «έσκασε» η φούσκα των ενυπόθηκων δανείων και ξεκίνησε το ντόμινο πτωχεύσεων – με oρόσημο την κατάρρευση της Lehman Brothers τον Σεπτέμβριο του 2008.

Όπως σχολιάζει ο Άντι Τσάλεντζερ, διευθυντής της ομώνυμης εταιρείας, το ιστορικό ρεκόρ απολύσεων του Ιανουαρίου υποδηλώνει ότι οι περισσότερες είχαν δρομολογηθεί από το 2025, «σηματοδοτώντας ότι οι εργοδότες είναι λιγότερο αισιόδοξοι για τις προοπτικές του 2026».

Το 40% των απολύσεων είναι από Amazon και UPS

Αιτίες απολύσεων

Σχεδόν 31.000 απολύσεις, οι τρεις στις δέκα, οφείλονται στην «απώλεια συμβολαίων»,  όταν μια εταιρεία χάνει σημαντικές πελατειακές συμφωνίες.

Οι συνθήκες της αγοράς και της οικονομίας αναφέρονται ως βασική αιτία για περίπου 28.400 απολύσεις, ενώ άλλες 20.450 έχουν ως αιτιολογία τις «εταιρικές αναδιαρθρώσεις». Σχεδόν το 12% των απολύσεων (12.738) οφείλονταν σε κλείσιμο επιχειρήσεων. Παρά τη μιντιακή βαβούρα για το πώς η τεχνητή νοημοσύνη οδηγεί μαθηματικά σε μαζικές απώλειες θέσεων εργασίας, μόνο το 7% των συνολικών απολύσεων του Ιανουαρίου αποδίδεται άμεσα στην αντικατάσταση ανθρώπινων εργασιών από ΑΙ.

Όσο για τους δασμούς, αναφέρονται ως υπαίτιοι για μόλις 294 απολύσεις (το 0,27% του συνόλου).

Σε Αmazon και UPS το 40% των απολύσεων

Το 40% των απολύσεων προέρχονται από μόλις δύο μεγάλες εταιρείες, την Amazon και τη UPS μας ενημερώνει η έκθεση της Challenger. H Amazon μόλις προχώρησε σε 16.000 απολύσεις, ενώ είχαν προηγηθεί άλλες 14.000 τον Οκτώβριο του 2025. Η UPS ανακοίνωσε ότι θα κάνει 30.000 απολύσεις το 2026, ενώ το 2025 είχε ήδη απολύσει πάνω από 60.000 άτομα. Οι απολύσεις στους δύο κολοσσούς συνδέονται μεταξύ τους, καθώς η μεταφορική UPS αναλαμβάνει αποστολές πακέτων για την Αmazon.

«Πέτσινα» τα επίσημα στοιχεία για την απασχόληση

Η Ομοσπονδιακή κυβέρνηση των  ΗΠΑ δεν έχει ακόμα εκδώσει τα νεότερα στοιχεία για την απασχόληση, καθώς οι δημόσιες υπηρεσίες προσπαθούν να επανέλθουν από το μεγαλύτερο σε διάρκεια shut-down όλων των εποχών, την υποχρεωτική παύση εργασιών που διήρκεσε 43 ολόκληρες ημέρες.

Η έλλειψη επίσημων στοιχείων θολώνει ακόμα περισσότερο την εικόνα για την αγορά εργασίας στις ΗΠΑ, μετά και τις  πρόσφατες αποκαλύψεις για «μαγειρεμένα» στοιχεία.

Ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ Τζέρομ Πάουελ αναγνώρισε τον Νοέμβριο ότι τα στοιχεία για την απασχόληση ήταν «αλλοιωμένα», και ότι οι νέες θέσεις εργασίας ήταν «φουσκωμένες» κατά 60.000.

Oι μεταφορές πρωταγωνιστούν στις απολύσεις του Γενάρη, λόγω UPS

Οι τομείς που πρωταγωνιστούν στις απολύσεις

Οι περισσότερες απολύσεις αφορούν πέντε τομείς: Μεταφορές (λόγω της UPS), τεχνολογία (Amazon), υπηρεσίες υγείας, χημική βιομηχανία  και χρηματοοικονομικά.

Η απότομη αύξηση των απολύσεων τον Ιανουάριο έρχεται σε μια περίοδο που η αγορά εργασίας των ΗΠΑ δείχνει σημάδια κάμψης, μετά από αρκετά χρόνια θετικών επιδόσεων, από την πανδημία και μετά.

Ενώ η ανεργία παραμένει χαμηλή σε ιστορικά επίπεδα, τα υψηλότερα επιτόκια, η επιβράδυνση της καταναλωτικής ζήτησης και η αβεβαιότητα σχετικά με την οικονομική ανάπτυξη έχουν ωθήσει πολλές εταιρείες να περιορίσουν τα έξοδά τους.

Έχεις δουλειά; Κράτα την σφιχτά

«Οι άνθρωποι που έχουν δουλειά, αγκιστρώνονται σε αυτήν, πιο σφιχτά από ό,τι θα έκαναν υπό κανονικές συνθήκες», δήλωσε  στο ABC Νews η Λόρα Ούλριτς,  διευθύντρια οικονομικής έρευνας στο Indeed Hiring Lab – της ομώνυμης πολυεθνικής πλατφόρμα εύρεσης εργασίας.

Η ίδια περιγράφει την αγορά εργασίας ως «ένα περιβάλλον χαμηλών προσλήψεων και απολύσεων».

Οι εταιρείες είναι επίσης όλο και πιο διστακτικές να προχωρήσουν σε νέες προσλήψεις, με τους εργοδότες στις ΗΠΑ να ανακοινώνουν σχέδια για την κάλυψη μόλις 5.306 θέσεων εργασίας τον Ιανουάριο. Πρόκειται για τον μικρότερο αριθμό από το 2009, από τότε που η Challenger άρχισε να παρακολουθεί τα στοιχεία της αγοράς εργασίας.

Μειωμένες οι νέες θέσεις εργασίας

Εν τω μεταξύ, η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας δεν κατάφερε να μετριάσει το κύμα απολύσεων.

Η εταιρεία επεξεργασίας μισθοδοσίας ADP ανακοίνωσε ότι μόνο 22.000 θέσεις εργασίας δημιουργήθηκαν τον περασμένο μήνα, ο χαμηλότερος αριθμός σε τρεις μήνες και ο χειρότερος Ιανουάριος από την πανδημία Covid-19 το 2021.

Η ανεργία είναι επίσης αυξημένη, με 231.000 νέες αιτήσεις να υποβάλλονται την τελευταία εβδομάδα του Ιανουαρίου. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων οκτώ εβδομάδων, σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας.

Δεν πάνε όλα καλά

Τα παραπάνω διαψεύδουν τους ισχυρισμούς του Τραμπ ότι «όλα πάνε καλά» και ότι οι πολιτικές του είναι καλές για τις αμερικανικές επιχειρήσεις και τους εργαζομένους. «Η κυβέρνηση Τραμπ ότι διακινεί ψευδείς στατιστικές για να υποστηρίξει τους ισχυρισμούς της, όμως δεν μπορεί να κρύψει ότι όλο και περισσότεροι Αμερικανοί αγωνίζονται να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες. Όλα αυτά τα κακά νέα είναι αυτό-προκαλούμενα,  καθώς ο Τραμπ έχει σαμποτάρει μια οικονομία που ήταν στην πραγματικότητα πολύ καλύτερη υπό τον Μπάιντεν», καταλήγει ο αρθρογράφος του Νew Republic.