Καταστροφές στα Γλυπτά του Παρθενώνα αποκαλύπτουν απόρρητα έγγραφα

43

Σημαντικές καταστροφές έχουν υποστεί τα Μάρμαρα του Παρθενώνα, όπως αποκαλύπτουν απόρρητα έγγραφα του Βρετανικού Μουσείου, στοιχεία των οποίων δημοσιεύει η Sunday Telegraph. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν, επίσης, οι απόψεις που εκφράζουν Βρετανοί αξιωματούχοι για την αξία του Παρθενώνα, αλλά και για το ζήτημα της επιστροφής των Γλυπτών στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με τα έγγραφα αυτά, πολλές από τις αρχαιότητες που οι Βρετανοί αρνούνται να επιστρέψουν στην Ελλάδα, με τη δικαιολογία ότι εδώ δεν θα φυλάσσονται επαρκώς, έπρεπε να συντηρηθούν προκειμένου να αποκατασταθούν οι φθορές που υπέστησαν από επισκέπτες του μουσείο.

Συγκεκριμένα, καταγράφονται εννέα περιπτώσεις «ασήμαντων ζημιών» που υπέστησαν τα Γλυπτά του Παρθενώνα σε διάστημα 30 ετών, από τη δεκαετία του 60 ώς τις αρχές της δεκαετίας του 90.

Ορισμένες από τις «ασήμαντες καταστροφές» σημειώθηκαν το 1961 όταν ο καβγάς δύο μαθητών στην αίθουσα των Γλυπτών είχε ως αποτέλεσμα να σπάσει ένα κομμάτι από το γλυπτό του Κενταύρου, το 1981 όταν ένας επισκέπτης γλίστρησε και έσπασε ένα αέτωμα, το 1966 όταν κάποιοι χάραξαν στο πίσω μέρος ενός γλυπτού «τέσσερις επιφανειακές γραμμές», αλλά και το 1970 όταν άγνωστοι χάραξαν γράμματα σε ένα γλυπτό.

Εσωτερικά έγγραφα του μουσείου αποκαλύπτουν, επίσης, ότι οι καταστροφές στα γλυπτά υποβαθμίζονται από τους Βρετανούς αξιωματούχους, οι οποίοι ωστόσο κατηγορούν την Ελλάδα ότι «στις αρχές του 19ου αιώνα δεν είχε επίγνωση της αρχαιολογικής και καλλιτεχνικής αξίας των γλυπτών».

Προκλητικά είναι, δε, τα όσα υποστήριζε σε επιστολή του (το 2002) στον Τόνι Μπλερ ο πρόεδρος των εφόρων του Μουσείου, σερ Τζον Μπόιντ. «Ο Παρθενώνας είναι ένα ερείπιο, που δεν μπορεί να αποκατασταθεί» σημείωνε ο Μπόιντ.

Ενδιαφέρον έχουν και τα όσα ανέφερε το 1997 ο τότε υπουργός Πολιτισμού στη Βρετανίας Κρις Σμιθ στον πρώην διευθυντή του μουσείο Ρόμπερτ Αντερσον: «Η μόλυνση του περιβάλλοντος στον Παρθενώνα επέφερε σημαντική ζημιά στα γλυπτά τα οποία ο Λόρδος Έλγιν δεν αφαίρεσε (από το μνημείο)… Είναι προφανές ότι τα γλυπτά, τα οποία ανήκουν στο Βρετανικό Μουσείο, έχουν προστατευθεί με το να αποτελούν ιδιοκτησία του μουσείου».

Αλλα έγγραφα αποκαλύπτουν, επίσης, ότι το 2002 ήταν έντονη η ανησυχία αξιωματούχων του μουσείου ότι η βρετανική κυβέρνηση επρόκειτο να δεχθεί την πρόταση της Αθήνας για μακροχρόνιο δανεισμό των γλυπτών, ως αντάλλαγμα για την ελληνική υποστήριξη στην διεκδίκηση των Ολυμπιακών Αγώνων του 2012.

Τέλος, αποκαλύπτονται οι επίμονες προσπάθειες από την πλευρά του Βρετανικού Μουσείου να παραμείνει ο μοναδικός συνομιλητής της Αθήνας στο ζήτημα της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα.

«Θα συστήσω στον υπουργό Εξωτερικών να είναι επιμείνει στο να εξακολουθήσουν οι διαπραγματεύσεις να διεξάγονται μεταξύ των δύο μουσείων (σ.σ. του Βρετανικού Μουσείου και του Μουσείου Ακροπόλεως) Εάν η κυβέρνηση εμπλακεί, τότε θα δημιουργηθεί κακό προηγούμενο -που δύσκολα θα μπορεί να χειριστεί η Βρετανία- για τις αρχαιότητες από τη Νιγηρία, το Ιράκ και την Αίγυπτο» φέρεται να έχει πει ο διευθυντής του μουσείου Νιλ ΜακΓκρέγκορ.

Σχολιάζοντας τις παραπάνω αποκαλύψεις, ο κ. ΜακΓρέγκορ δήλωσε στην Sunday Telegraph ότι είναι λογικό τα Γλυπτά του Παρθενώνα να έχουν υποστεί ζημιές, αφού «βρίσκονται σε δημόσια θέα».

Δήλωση Τατούλη

«Είναι αυτονόητο ότι τεκμήρια της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς με τέτοια σημασία θα πρέπει να τυχαίνουν της μεγαλύτερης δυνατής προσοχής και να λαμβάνονται όλα τα ενδεικνυόμενα μέτρα ασφαλείας για την προφύλαξή τους από τυχαία γεγονότα ή από βανδαλισμούς» δήλωσε σχετικά ο υφυπουργός Πολιτισμού Πέτρος Τατούλης.

«Η ελληνική κυβέρνηση, όμως, δεν θα ήθελε να σχολιάσει περισσότερο τις πληροφορίες για πλημμελή συντήρηση και διαφύλαξή τους από το Βρετανικό Μουσείο, διότι το θέμα της επιστροφής των Γλυπτών του Παρθενώνα δεν τίθεται στη βάση του ποιος τα προσέχει περισσότερο» προσέθεσε.

Και συνέχισε: «Στο νέο Μουσείο της Ακρόπολης έχουν προβλεφθεί όλες οι κατάλληλες συνθήκες για την ανάδειξή τους, αλλά τα επιχειρήματά μας είναι πιο ουσιαστικά. Τα γλυπτά θα πρέπει να επιστραφούν στην Ελλάδα, αφενός διότι αποτελούν αναπόσπαστα τμήματα του μνημείου και αφετέρου για να αποκατασταθεί η θεματική και αισθητική συνέχειά τους».

«Όσο για τα σχόλια περί ερειπίου, αν αποδίδονται σωστά, είναι πλήρως ατυχή. Ο Παρθενώνας δεν είναι ερείπιο, αλλά μνημείο – τεκμήριο κορυφαίας στιγμής του ανθρώπινου πνεύματος, το σύμβολο της UNESCO και αξίζει το σεβασμό όλης της ανθρωπότητας» κατέληξε ο κ. Τατούλης.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ