Το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης του Ιδρύματος Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή αφιερώνει τη φετινή του έκθεση στον Νίκο Χατζηκυριάκο-Γκίκα, έναν από τους σημαντικότερους –κατά κοινή ομολογία- εκπροσώπους της γενιάς του ’30. (3 Ιουλίου – 25 Σεπτεμβρίου) Το αφιέρωμα-φόρος τιμής και μνήμης στον μεγάλο Έλληνα καλλιτέχνη ο οποίος όχι μόνο με το χρωστήρα του αλλά και με […]
Το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης του Ιδρύματος Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή αφιερώνει τη φετινή του έκθεση στον Νίκο Χατζηκυριάκο-Γκίκα, έναν από τους σημαντικότερους –κατά κοινή ομολογία- εκπροσώπους της γενιάς του ’30. (3 Ιουλίου – 25 Σεπτεμβρίου)
Το αφιέρωμα-φόρος τιμής και μνήμης στον μεγάλο Έλληνα καλλιτέχνη ο οποίος όχι μόνο με το χρωστήρα του αλλά και με την οξυδερκή γραφίδα του συνέβαλε τα μέγιστα στη διάπλαση της σύγχρονης πολιτιστικής μας παράδοσης θα συγκροτείται από 100 περίπου εκθέματα -71 ζωγραφικά, 21 σχέδια και 12 γλυπτά- προερχόμενα από μουσεία, ιδρύματα αλλά και ιδιωτικές συλλογές.
«[Ο Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας] τόσο με τη βεβαιότητα της αλήθειας του γεωμετρισμού της φύσης, όσο και την ελεγειακή χρωματική γοητεία της αιγαιοπελαγίτικης τοπιογραφίας οδήγησε τη ζωγραφική του εκεί όπου το ωραίο συγχωνεύεται με το πνευματικό. Με ερείσματα που εδραιώνονται στο «αιώνιο» της καταγωγής και της δικής του μακρινής παράδοσης, συγχρονίστηκε με την εποχή του κάνοντας επίκαιρο το παλιό», σημειώνει ο διευθυντής του Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης Κυριάκος Κουτσομάλλης στο κείμενό του που δημοσιεύεται στην έκδοση που συνοδεύει την έκθεση.
Σκοπός του αφιερώματος είναι αφενός να αναδείξει μέσα από τα επιλεγμένα έργα τις αρετές του εικαστικού σύμπαντος του καλλιτέχνη, τις επιρροές του από τη χρωματική ευαισθησία του φωβισμού, τη ρυθμική μουσικότητα του ορφισμού και τον αναλυτικό κυβισμό του Picasso και του Braque, (o οποίος άλλωστε ενδιάθετα προϋπήρχε ως προπαιδευτική γεωμετρική οπτική αντίληψη με επιδράσεις από την κλασική του παιδεία) και αφετέρου να ανιχνεύσει τον ευρηματικό τρόπο με τον οποίο ο καλλιτέχνης πετυχαίνει να συνταιριάξει και να ενσωματώσει τις ευρωπαϊκές αυτές επιρροές με την βοήθεια του ελληνικού φωτός στην ιδιομορφία του ελληνικού τοπίου.
Ο τόμος που θα πλαισιώνει την έκθεση θα κυκλοφορήσει σε ελληνικά και αγγλικά και θα περιλαμβάνει εισαγωγικό κείμενο του Κυριάκου Κουτσομάλλη, το μνημειώδες, μακροσκελές κείμενο που ο Οδυσσέας Ελύτης αφιέρωσε στον Χατζηκυριάκο-Γκίκα -αναδημοσιευμένο αυτούσιο-, καθώς και αποσπάσματα από κείμενα του ίδιου του Ν.Χατζηκυριάκου-Γκίκα, τα οποία επέλεξε η Ελεάνα Μαργαρίτη.
Στo πλαίσιo της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν και φέτος συμπληρωματικές εκδηλώσεις όπως η στρογγυλή τράπεζα, με αντικείμενο συζήτησης την γενιά του ’30. Συντονίστρια θα είναι όπως πάντα η Ελένη Γλύκατζη Αρβελέρ και θα συμμετέχουν διακεκριμένες προσωπικότητες από τον χώρο των Γραμμάτων και των Τεχνών.
Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας – Βιογραφία
1906: Στις 26 Φεβρουαρίου γεννιέται ο Ν. Χατζηκυριάκος-Γκίκας, μοναχοπαίδι του Αλέξανδρου Ν. Χατζηκυριάκου και της Ελένης Θ. Γκίκα. 1912: Εγγράφεται στο «Ελληνικόν Εκπαιδευτήριον» του Δ.Ν. Μακρή. 1919: Πηγαίνει στο Παρίσι, όπου εγγράφεται στο Lycée Janson de Sailly. 1920: Επιστρέφει στην Αθήνα, συνεχίζει τις εγκύκλιες σπουδές του στο Λεόντειο Λύκειο. 1921: Αρχίζει μαθήματα ζωγραφικής με τον Κ. Παρθένη. 1923: Φεύγει για Παρίσι, όπου εγγράφεται στη Faculté des Lettres της Σορβόννης. Συμμετέχει για πρώτη φορά στο «Salon des Indépendants». 1924: Εγκαταλείπει τη Σορβόννη για την Académie Ranson, όπου παρακολουθεί μαθήματα ζωγραφικής με τον Roger Bissière και χαρακτικής με τον Δημήτρη Γαλάνη. 1926: Εγκαταλείπει την Académie Ranson. 1927: Παρουσιάζει την πρώτη ατομική του έκθεση στην Γκαλερί Percier. 1928: Στην Αθήνα γνωρίζει τον Δημήτρη Πικιώνη. Υπηρετεί τη στρατιωτική του θητεία. 1929: Παντρεύεται την Τίγκη Μπούμπουλη και επιστρέφουν μαζί στο Παρίσι. 1933: Συμμετέχει μαζί με τους Le Corbusier, Christian Zervos κ.ά. στο Δ΄ Διεθνές Αρχιτεκτονικό Συνέδριο στην Αθήνα. 1935: Ένα από τα χαρακτικά του συμπεριλαμβάνεται μαζί με έργα των de Chirico, Giacometti, Kandinsky, Picasso κ.ά. στο λεύκωμα του Anatole Jakowski 23 Gravures. Πεθαίνει η μητέρα του. Μαζί με τους Πικιώνη, Καραντινό, Παπαλουκά και Δούκα εκδίδει ως το 1937 το περιοδικό Το 3ο Μάτι. 1937: Σχεδιάζει τα σκηνικά και τα κοστούμια του Όπως αγαπάτε του Σαίξπηρ για το θέατρο της Μαρίκας Κοτοπούλη. Περνά πολύ χρόνο δουλεύοντας στην Ύδρα. 1938: Αρχίζει την εικονογράφηση της Οδύσσειας του Καζαντζάκη. Ζωγραφίζει τον πίνακα-ορόσημο Μεγάλο τοπίο της Ύδρας. 1941: Εκλέγεται καθηγητής στην έδρα του Ελεύθερου Σχεδίου στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο• θα παραμείνει μέχρι το 1958. 1946: Λαμβάνει μέρος στην ομαδική έκθεση «3000 BC to 1945» στη Royal Academy of Arts. 1947: Δημοσιεύει είκοσι μελέτες για μοντέρνους καλλιτέχνες στη Νέα Εστία. 1949: Λαμβάνει μέρος στην ομαδική έκθεση της Καλλιτεχνικής Ομάδας «Αρμός», της οποίας διετέλεσε ιδρυτικό μέλος και πρόεδρος. Δίνει πέντε διαλέξεις περί της «Αποκατάστασης της ελληνικότητας». 1950: Εκπροσωπεί την Ελλάδα στην 25η Μπιενάλε της Βενετίας. 1951: Σκηνογραφεί και σχεδιάζει τα κοστούμια για το Καταραμένο φίδι στο Ελληνικό Χορόδραμα της Ραλλούς Μάνου. 1958: Πραγματοποιεί σειρά ατομικών και ομαδικών εκθέσεων στο Παρίσι, τη Νέα Υόρκη, το Λονδίνο και την Αθήνα. Ταξιδεύει στις ΗΠΑ, ως προσκεκλημένος της αμερικανικής κυβέρνησης. Επισκέπτεται την Ιαπωνία και την Ινδία. 1961: Σχεδιάζει τα σκηνικά και τα κοστούμια για την Περσεφόνη του Gide, σε μουσική του Stravinsky στο Covent Garden του Λονδίνου. Χωρίζει με την Τίγκη και παντρεύεται την Barbara Warner. Το Σεπτέμβριο καταστρέφεται το σπίτι του στην Ύδρα από πυρκαγιά. 1966: Εικονογραφεί τα Ποιήματα του Καβάφη. 1968: Αναδρομική έκθεση στην γκαλερί Whitechapel του Λονδίνου. 1970: Η Ακαδημία Αθηνών του απονέμει το «Αριστείο Καλών Τεχνών». 1972: Εκλέγεται τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών. 1973: Αναδρομική έκθεση στην Εθνική Πινακοθήκη. 1979: Εκδίδεται το Χατζηκυριάκος-Γκίκας. Πλήρης κατάλογος του ζωγραφικού έργου 1921-1940 του Ν. Πετσάλη-Διομήδη. 1982: Ανακηρύσσεται επίτιμος διδάκτορας της Αρχιτεκτονικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης. 1986: Δωρίζει 45 έργα του στην Εθνική Πινακοθήκη. 1987: Αναδρομική έκθεση στο Μακεδονικό Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης της Θεσσαλονίκης. Εκλέγεται επίτιμο μέλος της Royal Academy of Arts του Λονδίνου. 1988: Αναδρομική έκθεση στη Royal Academy of Arts του Λονδίνου. Πεθαίνει η σύζυγός του Barbara. 1991: Ανακηρύσσεται επίτιμος διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Εγκαινιάζεται η Πινακοθήκη Γκίκα, παράρτημα του Μουσείου Μπενάκη. 1994: Ο Ν. Χατζηκυριάκος-Γκίκας πεθαίνει στις 3 Σεπτεμβρίου.
![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Σάββατο 24.01.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/01/john-hernandez-i1TgEOhyH48-unsplash-315x220.jpg)
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442