Ισραήλ και Τουρκία: Και τώρα… οι δυο τους

Στις 7 Οκτωβρίου του 2023, το κράτος του Ισραήλ υπέστη την πλέον συντριπτική ήττα που έχει υποστεί από το 1948, όταν δηλαδή και δημιουργήθηκε στον ΟΗΕ το καταφύγιο των κατατρεγμένων Εβραίων.

Για τους Ισραηλινούς αναλυτές η εισβολή της Χαμάς από την Λωρίδα της Γάζας και η δολοφονία τουλάχιστον 1200 Ισραηλινών ήταν μεγαλύτερο πλήγμα ακόμα και από την αποτυχία της αντιμετώπισης του πολέμου του Yom Kippur που έπιασε στον ύπνο το σύστημα ασφαλείας του Ισράηλ.

Η συντριπτική ήττα του Οκτωβρίου μετατράπηκε όμως σε ευκαιρία για τον Μπενιαμίν Νετανιάχου. Μια ευκαιρία να αλλάξει τον χάρτη της Μέσης Ανατολής πλήττοντας τους αντιπάλους του Ισραήλ και εξολοθρεύοντας τον Άξονα της Αντίστασης ή Άξονα του Κακού. Σε λιγότερο από τρία χρόνια, ο «Μπίμπι» αιματοκύλισε τη Μέση Ανατολή αλλά τελείωσε με την Χαμάς, την Χεζμπολάχ, τους Χούθι, τον Μπασάρ Αλ Άσαντ που εγκατέλειψε τη Σύρια και φυσικά τον άνθρωπο που είχε χαρακτηριστεί ως «πηγή του κακού», δηλαδή τον Αγιατολάχ Αλί Χαμενεϊ.

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου μπορεί να καυχιέται πως πλέον είναι ο κυρίαρχος παίκτης στη γεωπολιτική σκακιέρα της Μέσης Ανατολής καθώς εξάλειψε κάθε αντίπαλο ενώ ήρθε μετά τις επιθέσεις του Ιράν στην Αραβική Χερσόνησο πιο κοντά με τις χώρες του Κόλπου. Όμως, την αισιοδοξία αυτή του «Μπίμπι» φαίνεται να μην συμμερίζονται μια σειρά αναλυτών και απόστρατων αξιωματικών του IDF και της Mossad που θυμίζουν πως το Ισραήλ βρίσκεται μπροστά σε ένα ακόμα ανοιχτό μέτωπο.

Η Τουρκία το 8ο μέτωπο του Ισραήλ

Στα ισραηλινά μέσα, που στηρίζουν τον συνασπισμό συνεργασίας του Μπενιαμίν Νετανιάχου, η Τουρκία εμφανίζεται ως η επόμενη μεγάλη απειλή για το κράτος του Ισραήλ. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χρεώνεται τόσο τις σχέσεις που είχε αναπτύξει με τη Χαμάς όσο όμως και την επιθετική ρητορική που ανέπτυξε απέναντι στο Ισραήλ κατά τη διάρκεια της γενοκτονίας στη Γάζα.

Στο συμπέρασμα αυτό φαίνεται πως καταλήγει ο πρώην Ισραηλινός πρωθυπουργός Naftalli Bennett που μιλώντας στο Bloomberg τόνισε πως «πρέπει -ως Ισραήλ- να διασφαλίσουμε ότι ο Ερντογάν δεν θα δημιουργήσει μια νέα συμμαχία ριζοσπαστικού Ισλάμ, σουνιτικής εκδοχής, δηλαδή έναν άξονα μεταξύ του ιδίου, του Τζολάνι, του Κατάρ και της Χαμάς».

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται όμως και ο Giora Eliand που είναι απόστρατος υποστράτηγος των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων και πρώην επικεφαλής του Ισραηλινού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας. Σε ένα άρθρο του στη Jerusalem Post που προκάλεσε αντιδράσεις ανέφερε μεταξύ άλλων πως η ιδεολογία και οι φιλοδοξίες του Ερντογάν απαιτούν από το Ισραήλ να αντιμετωπίσει την Τουρκία ως στρατηγική απειλή ακόμα και αν οι πιθανότητες ένοπλης σύρραξης είναι μικρές.

«Η σοβαρότητα αυτής της απειλής, σε περίπτωση που επαληθευτεί, είναι παραπάνω από ανησυχητική» σημειώνει ο ίδιος τονίζοντας πως «η Τουρκία διαθέτει ένα τεράστιο και υψηλής ποιότητας ναυτικό και, αν αποφασίσει να επιτεθεί στο Ισραήλ, είναι βεβαίως ικανή να επιβάλει θαλάσσιο αποκλεισμό στη χώρα. Με άλλα λόγια, το Ισραήλ θα μπορούσε να βρεθεί σε μια περιορισμένη στρατιωτική αναμέτρηση με την Τουρκία στους αιθέρες της Συρίας, καθώς δεν μπορεί να εγκαταλείψει τον εναέριο έλεγχο ολόκληρης της νότιας Συρίας που σήμερα ελέγχει».

Στο ίδιο κλίμα όμως κινείται και ο Amit Segal, ένας απο τους πλέον επιδραστικούς δημοσιογράφους του Ισραήλ και του Channel 12, ο οποίος σημειώνει με νόημα πως ο Ερντογάν θα θα επιδιώξει να πάρει τη θέση του Χαμενεϊ και να χρησιμοποιήσει τη Μουσουλμανική Αδελφότητα ως τον δικό της αντιπρόσωπο στον πόλεμο κατά του Ισραήλ.

Η αντίδραση της Τουρκίας

Έντονες αντιδράσεις προκαλούν δηλώσεις του Τούρκου αρθρογράφου και σχολιαστή Ιμπραχήμ Καρακγιούλ, ο οποίος σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης διατύπωσε ακραίες απειλές κατά της Ελλάδας, της Κύπρου και του Ισραήλ, στο πλαίσιο των εντάσεων στη Μέση Ανατολή.

Το φερέφωνο της τουρκικής κυβέρνησης και πρώην αρχιστυντάκης της ισλαμικής Yeni Safak,  υποστήριξε ότι σε περίπτωση που το Ισραήλ, σε συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, επιχειρήσει να στοχοποιήσει την Τουρκία μετά το Ιράν, η Άγκυρα θα αντιδράσει στρατιωτικά σε πολλαπλά μέτωπα. Σύμφωνα με τον ίδιο, η Τουρκία θα μπορούσε αρχικά να κινηθεί εναντίον της Ελλάδας, καταλαμβάνοντας νησιά του Αιγαίου, ενώ στη συνέχεια έκανε λόγο για «απελευθέρωση» της Δυτικής Θράκης και ακόμη και για κατάληψη ολόκληρης της Ελλάδας.

Στην ίδια ανάρτηση, ο Τούρκος σχολιαστής αναφέρθηκε και στην Κύπρο, δηλώνοντας ότι η Τουρκία θα «πάρει ολόκληρο το νησί», ισχυριζόμενος ότι η Λευκωσία έχει μετατραπεί σε «εκτελεστή του Ισραήλ». Παράλληλα, κλιμάκωσε περαιτέρω τη ρητορική του, υποστηρίζοντας ότι η «πραγματική σύγκρουση» θα ξεκινήσει με στόχο το Ισραήλ. Όπως ανέφερε, η Τουρκία θα μπορούσε να καταλάβει τη χώρα, να καταστρέψει το Τελ Αβίβ και να «απελευθερώσει την Ιερουσαλήμ». Ο Καραγκιούλ κατέληξε τονίζοντας ότι, κατά την άποψή του, «κανένα σχέδιο για τον χάρτη της περιοχής δεν μπορεί να γίνει χωρίς την Τουρκία», υποστηρίζοντας ότι αυτό αποτελεί ιστορική πραγματικότητα της τελευταίας χιλιετίας

Η εξίσωση της Ανατολικής Μεσογείου

Τα νέα δεδομένα που παράγονται στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου δεν μπορούν να αφήνουν ανεπηρέαστη τη κυβέρνηση και το υπουργείο Εξωτερικών. Πρώην διπλωμάτες επισημαίνουν πως τα δεδομένα που δημιουργούνται είναι ιδιαιτέρως ευνοϊκά για τη χώρα από τη στιγμή που η σχέση με το Ισραήλ έχει καταστεί στρατηγική. Ωστόσο, τονίζουν πως η περίοδος αυτή δεν προσφέρεται για βεβιασμένες κινήσεις ή αποφάσεις που θα μπορούσαν να γυρίσουν μπούμερανγκ.

Σημειώνουν, άλλωστε, με νόημα πως ο Ερντογάν διαβάζοντας τον συσχετισμό δύναμης αλλά και την έντονη επιθυμία του Τράμπ να ενισχύσει το Ισραήλ μπορεί να αλλάξει πλεύση ή να μετριάσει τις επιθέσεις έναντι του Τελ Αβίβ. Εξάλλου, όπως σημειώνουν, ο Ερντογάν είναι όσο ιδεαλιστής του επιτρέπει να είναι ο πραγματισμός του.