Ο Νετανιάχου αγωνίζεται να επιβιώσει πολιτικά – Εξαρτάται από πόση διάθεση έχει ο Τραμπ για πόλεμο στο Ιράν

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου είναι πρωθυπουργός υπό προθεσμία στο Ισραήλ –για πολλούς λόγους. Ο ένας είναι οι δικαστικές του περιπέτειες. Όσο διαρκεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, με το επιχείρημα ότι οι ευθύνες και οι διαβουλεύσεις είναι πολλές και σημαντικές, έχει αποφύγει να καταθέσει στο δικαστήριο για τις υποθέσεις διαφθοράς που τον βαρύνουν.

Αν καταδικαστεί, εκτός από ενδεχόμενες βαριές ποινές φυλάκισης, η τιμωρία του θα είναι και πολιτική καταστροφή.

Ταυτόχρονα, οι στόχοι που έθεσε ξεκινώντας τους πολέμους του στη Μέση Ανατολή, δεν έχουν επιτευχθεί. Ούτε στη Γάζα, ούτε στον Λίβανο, ούτε πολύ περισσότερο στο Ιράν. Υποσχέθηκε να καταστρέψει τη Χαμάς. Να αλλάξει το καθεστώς στο Ιράν. Να εξαρθρώσει τη Χεζμπολάχ. Τίποτα από όλα αυτά δεν φαίνεται να έχει υλοποιήσει. Και η πολιτική του επιβίωση εξαρτάται και από την επιτυχία του στον πόλεμο.

Νετανιάχου και Τραμπ ξεκίνησαν τον πόλεμο στο Ιράν με το επιχείρημα για τους Ιρανούς «ότι έρχεται βοήθεια» / REUTERS/Pierre Albouy/File Photo

Ήδη η δημοτικότητά του έχει μειωθεί στον βορρά, όπου η Χεζμπολάχ έχει κάνει τα βαρύτερα πλήγματα. Και οι κάτοικοι τον πιέζουν να υιοθετήσει μια πιο επιθετική στάση.

Ο παράγοντας Τραμπ

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου μέχρι στιγμής είχε δίπλα του έναν ισχυρό σύμμαχο. Τον Ντόναλντ Τραμπ. Πολλοί αναλυτές λένε –και πρώην πρόεδροι των ΗΠΑ ομολογούν- ότι ο Τραμπ ήταν αυτός που ικανοποίησε τη μεγαλύτερη φιλοδοξία του. Τον πόλεμο στο Ιράν. Στάθηκε -και εξακολουθεί να στέκεται παρά τις όποιες διαφωνίες- στο πλευρό του.

Το είπε στον Λευκό Οίκο και ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος: «Χρειάζονταν τη βοήθειά μας. Και τους τη δώσαμε». Μόνο που φαίνεται ότι κάτι έχει αλλάξει.

Είναι πλέον σαφές ότι ΗΠΑ και Ισραήλ έχουν διαφορετικούς στόχους στο Ιράν. Και αυτό το απέδειξε τη πρόσφατη σύγκρουσή τους, στην οποία ακούστηκαν και κάποια «γαλλικά» εκ μέρους του Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει να τελειώσει ο πόλεμος στο Ιράν. Ο Νετανιάχου κάνει ό,τι μπορεί για να συνεχιστεί. Διότι αυτό αποδεικνύει η απόφασή του να βομβαρδίσει τον Λίβανο, όταν ο Τραμπ διατυμπάνιζε πως συμφώνησε να μην το κάνει.

Όταν τα συμφέροντα αποκλίνουν

Σε ρεπορτάζ του Axios, επισημαίνεται ότι Τραμπ και Νετανιάχου μιλούν συνεχώς και τακτικά. Αλλά αξιωματούχοι και των δύο πλευρών γνωρίζουν ότι θα μπορούσε να υπάρξει μια χρονική στιγμή που τα συμφέροντα και οι στόχοι των συμμάχων αποκλίνουν. Και στο στρατόπεδο Νετανιάχου φαίνεται πως πιστεύουν ότι έφτασε αυτή η ώρα.

Το έχει παραδεχθεί και ο Ισραηλινός πρωθυπουργός. Είπε ότι είναι «ανοιχτό ερώτημα» αν συμφωνούν με τον Ντόναλντ Τραμπ για το πώς θα έπρεπε να τελειώσει ο πόλεμος στο Ιράν.

Μετά την «επίπληξη» από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο Νετανιάχου βρέθηκε αντιμέτωπος με πυρά από παντού. Από την αντιπολίτευση, αλλά και από κυβερνητικούς συμμάχους. Κάποιο τον κατηγόρησαν ότι είναι «υποτελής» του Αμερικανού προέδρου. Ότι παρέδωσε την κυριαρχία του Ισραήλ στις ΗΠΑ.

Υπάρχουν βέβαια και οι ακροδεξιοί υπουργοί του, όπως ο Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, που τον καλούν να κάνει το καθήκον του «και να μην υπακούσει τον Τραμπ».

Ο Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ / REUTERS/Ronen Zvulun/File Photo

Το «απαίσιο τηλεφώνημα»

Ισραηλινή πηγή δήλωσε στο Axios για το τηλεφώνημα Τραμπ:

«Ήταν ένα απαίσιο τηλεφώνημα. Ο Τραμπ πραγματικά χτύπησε τον Μπίμπι. Απαίτησε να υποχωρήσει αμέσως από το σχέδιο να χτυπήσει τη Βηρυτό, προκειμένου να μην ανατινάξει την κατάσταση στον Λίβανο — και μέσω αυτού, τις διαπραγματεύσεις με το Ιράν».

Ο Νετανιάχου παραδέχθηκε ότι άκουσε «γαλλικά» από τον Τραμπ. Και περιορίστηκε να πει ότι έχουν διαφωνήσει ξανά με τον Αμερικανό πρόεδρο, αλλά η συνεργασία τους πάντα παραμένει στενή. Κανείς δεν μπορεί να αμφιβάλλει γι’ αυτό. Αλλά πλέον διαφαίνεται ότι οι διαφορές στους στόχους για το Ιράν είναι μεγάλες.

Δύο ανώτεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο Axios ο Τραμπ θέλει να τερματίσει τον πόλεμο. Αλλά ο Νετανιάχου φαίνεται να θέλει να τον επαναλάβει. «Μερικές φορές ο Μπίμπι δεν ξέρει πότε να σταματήσει», δήλωσε ο ένας.

Ο Νετανιάχου ανησυχεί

Ισραηλινή πηγή δήλωσε πως αυτό το τηλεφώνημα έχει κάνει τον Νετανιάχου να ανησυχεί. Ότι ίσως ήταν η αρχή για την επιβολή περιορισμών στις επιχειρήσεις στον Λίβανο. Ισραηλινή πηγή που μιλάει τακτικά με τον Νετανιάχου και συμβούλους του λέει ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός αυτό είναι που φοβάται. Πως οι ΗΠΑ θα εφαρμόσουν πολύ αυστηρότερα κριτήρια στις ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο πριν τις εγκρίνουν. Και όχι μόνο για τη Βηρυτό.

Ο παράγων Χεζμπολάχ

Ο Νετανιάχου φαίνεται ότι υπολογίζει πολύ στη Χεζμπολάχ. Και ότι δεν θα δεχόταν τη νέα εκεχειρία. Αν δεν επιτευχθεί σταθερή κατάπαυση πυρός και η Χεζμπολάχ συνεχίσει να χτυπάει το Ισραήλ, τότε ίσως καταφέρει να πείσει τον Τραμπ να του επιτρέψει να βομβαρδίσει τη Βηρυτό.

Επίσης, Αμερικανοί αξιωματούχοι φοβούνται ότι ο Νετανιάχου δεν είναι επιφυλακτικός μόνο όσον αφορά τον Λίβανο. Αλλά και πως δεν θέλει συμφωνία με το Ιράν. Και τα δύο του δημιουργούν πολιτικό πρόβλημα. Συνεπώς, ίσως προσπαθήσει να υπονομεύσει τη διπλωματία του και στα δύο μέτωπα. Πιθανόν όμως θα αποφύγει να διαφωνήσει ανοιχτά με τον Τραμπ τέσσερις μήνες πριν από τις εκλογές. Πρέπει να δώσει το μήνυμα στο εσωτερικό ότι η συμμαχία είναι αρραγής.