Το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ «προστατεύει» τη Μόνα Λίζα και όχι τα θύματα του Έπσταϊν

Την ώρα που στα αρχεία για τον Τζέφρι Έπσταϊν παραμένουν εκτεθειμένα προσωπικά δεδομένα θυμάτων, ενώ στοιχεία πιθανών θυτών εξακολουθούν να καλύπτονται, το Υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ (DoJ) προχώρησε σε μια από τις πιο αλλόκοτες λογοκρισίες της υπόθεσης: «μαύρισε» το πρόσωπο της Μόνα Λίζα.

Η απόφαση προκαλεί εύλογη απορία. Σε πρόσφατη δημοσιοποίηση εγγράφων για τον καταδικασμένο μαστροπό και παιδοβιαστή, το ίδιο το DoJ άφησε ακάλυπτα ονόματα, αριθμούς κοινωνικής ασφάλισης και μη λογοκριμένες γυμνές φωτογραφίες επιζώντων. Κι όμως, σε ένα από τα έγγραφα έκρινε αναγκαίο να καλύψει το πιο αναγνωρίσιμο πρόσωπο στην ιστορία της τέχνης.

Το email «simply paris» και η λογοκριμένη Μόνα Λίζα

Σύμφωνα με δημοσίευμα του Ηyperallergic, η αλλοιωμένη εικόνα της Μόνα Λίζα εμφανίζεται σε email που εστάλη στον Τζέφρι Έπσταϊν τον Ιούλιο του 2009, με θέμα «simply paris». Το μήνυμα συνοδεύεται από δεκάδες φωτογραφίες ενός νεαρού ζευγαριού στο Παρίσι. Σε αρκετές από αυτές, το πρόσωπο της γυναίκας έχει καλυφθεί, ενώ ο άνδρας παραμένει ανώνυμος.

Οι φωτογραφίες δείχνουν το ζευγάρι σε γνωστά τουριστικά σημεία, όπως η Αψίδα του Θριάμβου και το Μουσείο του Λούβρου. Αν και η εικόνα της Μόνα Λίζα στο συγκεκριμένο αρχείο φαίνεται να είναι απλή αναπαραγωγή του έργου του Λεονάρντο ντα Βίντσι και όχι ο ίδιος ο πίνακας, σε άλλη φωτογραφία του ίδιου email διακρίνεται άτομο να περνά μπροστά από τον γυάλινο προστατευτικό θάλαμο όπου εκτίθεται το αυθεντικό έργο στο Λούβρο.

«Απλώς γυρίσαμε όλη την πόλη, όχι μόνο τα αξιοθέατα… βγάλαμε περίπου 1.500 φωτογραφίες, οπότε ήταν πολύ δύσκολο να διαλέξουμε ποιες να στείλουμε!», αναφέρει το email, το οποίο έχει σταλεί από αποστολέα με πλήρως λογοκριμένα στοιχεία.

Το μήνυμα φέρει ημερομηνία 3 Ιουλίου 2009, λίγες εβδομάδες πριν από την αποφυλάκιση του Έπσταϊν, μετά την καταδίκη του στη Φλόριντα για κατηγορίες που περιλάμβαναν την παρότρυνση ανήλικης σε πορνεία.

Διαρροές, λάθος προτεραιότητες και ο κόσμος της τέχνης

Η «προστασία» της Μόνα Λίζα έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις σοβαρές καταγγελίες για αμέλεια στη λογοκρισία στοιχείων επιζώντων. Δικηγόρος θύματος έχει δηλώσει ότι η πελάτισσά του αναφέρεται περισσότερες από 500 φορές στα αρχεία. Σύμφωνα με τους New York Times, τουλάχιστον 40 εικόνες περιείχαν μη λογοκριμένες γυμνές φωτογραφίες και τα πρόσωπα επτά ατόμων. Μετά από σχετική επισήμανση της εφημερίδας, εκπρόσωπος του DoJ ανέφερε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία διόρθωσης των λογοκριών.

Παράλληλα, η τελευταία δέσμη εγγράφων ανέδειξε νέες διασυνδέσεις του Έπσταϊν με τον χώρο της τέχνης. Ο Ντέιβιντ Α. Ρος, πρώην επικεφαλής του προγράμματος MFA Art Practice στη Σχολή Οπτικών Τεχνών (School of Visual Arts), παραιτήθηκε μετά τη δημοσιοποίηση της αλληλογραφίας του με τον Έπσταϊν. Τα ίδια αρχεία δείχνουν επίσης ότι ο Τζεφ Κουνς είχε παρευρεθεί σε δείπνο στην κατοικία του Έπσταϊν, χρόνια μετά την καταδίκη του.

Τέλος, στα εν λόγω αρχεία που ήρθαν στο φως περιλαμβάνονται και εκτενείς αναφορές στον Λέον Μπλακ, δισεκατομμυριούχο των επενδυτικών κεφαλαίων και επί χρόνια ισχυρό παράγοντα του καλλιτεχνικού κατεστημένου, με θητεία στο διοικητικό συμβούλιο του MoMA. Σύμφωνα με αγωγές και έγγραφα που έχουν δει το φως της δημοσιότητας, ο Μπλακ κατηγορείται για επανειλημμένες πράξεις κακοποίησης ανήλικης, ενώ η σχέση του με τον Έπσταϊν αποτυπώνεται σε οικονομικές συναλλαγές και ιδιωτικές συναντήσεις που εκτείνονται πολύ πέρα από την πρώτη καταδίκη του τελευταίου.