Μετά από μια αγωνιώδη χρονιά, κατά την οποία το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό αμέτοχο και παρακολουθούσε τον Ντόναλντ Τραμπ να δοκιμάζει τα όρια του συνταγματικού διαχωρισμού των εξουσιών, το ανώτατο δικαστικό σώμα αποφάσισε τελικά να θέσει σαφή όρια στην ολοένα και πιο αυταρχική του στάση.
Η απόφαση της Παρασκευής ήρθε ως σημαντική υπενθύμιση ότι η εξουσία του προέδρου δεν είναι απόλυτη.
Η απόφαση αφορά κυρίως τις εκτεταμένες δασμολογικές επιβαρύνσεις που επέβαλε ο Τραμπ, τις οποίες το Ανώτατο Δικαστήριο κήρυξε παράνομες.
Αυτό σήμαινε ότι ο πρόεδρος έχασε ένα από τα βασικά του «όπλα», το οποίο χρησιμοποιούσε για να ασκεί πίεση τόσο σε ξένες χώρες όσο και σε πολιτικούς αντιπάλους εντός των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ενδιάμεσες εκλογές και οικονομική πολιτική
Με τις ενδιάμεσες εκλογές να απέχουν μόλις εννέα μήνες, η απώλεια αυτού του εργαλείου ήταν σημαντική, σύμφωνα με τον Guardian.
Η Barb McQuade, καθηγήτρια νομικής στο Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν, δήλωσε:
«Το δικαστήριο θυμήθηκε ότι το Κογκρέσο είναι ένας ξεχωριστός και ισότιμος κλάδος της κυβέρνησης. Ένα από τα αγαπημένα όπλα του Τραμπ αφαιρέθηκε από το οπλοστάσιό του εκβιασμού».
Η αντίδραση του Τραμπ ήταν άμεση και οργισμένη.
Μέσω των social media, εξαπέλυσε προσωπικές επιθέσεις σε κεφαλαία γράμματα εναντίον των δικαστών που τον αψήφησαν, χρησιμοποιώντας χαρακτηρισμούς όπως «ΑΝΟΗΤΟΙ» και «ΣΚΥΛΚΙΑ» για τους φιλελεύθερους και κατηγορώντας τους συντηρητικούς για αδυναμία, εκτός από τους τρεις που χαρακτήρισε «διαποτισμένους με δύναμη, σοφία και αγάπη για τη χώρα μας».
This is INSANE. Trump has accused the Supreme Court majority, which includes two justices he nominated, of being “fools, lapdogs” and “very unpatriotic,” a “disgrace to our nation,” and has repeatedly claimed their decision was influenced by “foreign interests.”
Η φλυαρία του Τραμπ δεν αντικατοπτρίζει πλήρως την πραγματικότητα: κατά τη διάρκεια της δεύτερης θητείας του, οι συντηρητικοί δικαστές με υπερπλειοψηφία έχουν, μέχρι στιγμής, συχνά υποστήριξη την αλλοπρόσαλλή στάση του προέδρου.
Οι προσωρινές αποφάσεις που εξέδιδε το Ανώτατο Δικαστήριο, συνολικά 24 σε έναν χρόνο, έδωσαν στον Τραμπ ένα σημαντικό πλεονέκτημα, ανατρέποντας πολλές προσπάθειες των κατώτερων δικαστηρίων να περιορίσουν την εξουσία του.
Αρκετές από αυτές επέτρεψαν στον πρόεδρο να υπερβεί αρμοδιότητες που ανήκουν στο Κογκρέσο, όπως η απομάκρυνση επικεφαλής κυβερνητικών οργανισμών.
Ωστόσο, η απόφαση της Παρασκευής για τους δασμούς αποτελεί μια στροφή, περιορίζοντας καθαρά την εξουσία του προέδρου σε θέματα φορολόγησης, που σύμφωνα με το Σύνταγμα ανήκουν αποκλειστικά στο Κογκρέσο.
Ο Ρόμπερτς και η ανακατανομή δυνάμεων
Μια από τις πιο αξιοσημείωτες πτυχές της απόφασης είναι η επιστροφή του Τζον Ρόμπερτς στην ηγεσία του Ανώτατου Δικαστηρίου.
Ο Ρόμπερτς, που βρέθηκε παλαιότερα σε μειοψηφία σε σημαντικές αποφάσεις όπως η Dobbs ενάντια στις αμβλώσεις, κατάφερε αυτή τη φορά να σχηματίσει μια απρόσμενη συμμαχία 6-3.
Οι δύο δεξιοί δικαστές που τον συνόδευσαν, Νιλ Γκόρσουτς και Έιμι Κόνι Μπάρετ, είχαν διοριστεί από τον Τραμπ, ενώ οι τρεις φιλελεύθεροι δικαστές ολοκλήρωσαν την πλειοψηφία, δίνοντας στον Τραμπ ένα σαφές χτύπημα.
Η ψήφος των Γκόρσουτς και Μπάρετ ήταν καθοριστική.
Η Μπάρετ έχει δείξει ανεξάρτητη τάση σε αρκετές αποφάσεις, ενώ η στάση του Γκόρσουτς εξέπληξε πολλούς, δεδομένης της στενής του συντηρητικής πορείας.
Η επιλογή τους να ακολουθήσουν τον Ρόμπερτς υποδηλώνει ότι ακόμη και συντηρητικοί δικαστές μπορούν να περιορίσουν τις υπερβολές ενός προέδρου που αγνοεί τα συνταγματικά όρια.
Justice John Roberts.
Sided with the Democrats on 3 of the most important and damaging decision in the last 100 years.
Obamacare. Citizenship on Census. Trump Tariffs.
As we watched lower court activist judges run their insurrection.
Δασμοί, συνταγματικές εξουσίες και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις
Η απόφαση της Παρασκευής είναι σαφής: η επίκληση του Τραμπ του Διεθνούς Νόμου για τις Οικονομικές Εξουσίες Έκτακτης Ανάγκης (IEEPA) δεν του δίνει το δικαίωμα να επιβάλλει δασμούς.
Οι δασμοί είναι φόροι, και η εξουσία αυτή ανήκει αποκλειστικά στο Κογκρέσο. Αυτή η απόφαση θέτει σαφή όρια και αποτελεί προειδοποίηση για μελλοντικές ενέργειες του προέδρου που θα παραβιάζουν το Σύνταγμα.
Οι νομικοί αναλυτές του Ανώτατου Δικαστηρίου θα περάσουν τους επόμενους μήνες μελετώντας τις λεπτομέρειες της απόφασης, αναζητώντας ενδείξεις για τις ισορροπίες εξουσίας ανάμεσα στους εννέα δικαστές.
Η νέα σύνθεση 6-3 ενδέχεται να επηρεάσει μελλοντικές υποθέσεις, όπως η προσπάθεια του Τραμπ να περιορίσει το δικαίωμα ιθαγένειας που κατοχυρώνεται στο 14ο τροποποιητικό άρθρο.
Η αντίδραση του Τραμπ
Ο Τραμπ αντέδρασε δημόσια και με προσωπικούς χαρακτηρισμούς προς τους δικαστές που τον «πρόδωσαν». Στη συνέντευξη Τύπου του Λευκού Οίκου, επικέντρωσε την κριτική του στην Μπάρετ και τον Γκόρσουτς, χαρακτηρίζοντας την απόφασή τους «τρομερή» και «ντροπή για τις οικογένειές τους».
Η δημόσια αυτή έκφραση οργής τον ξεχωρίζει από προηγούμενους προέδρους των ΗΠΑ, που συνήθως προτιμούν πιο συγκρατημένες αντιδράσεις απέναντι στο Ανώτατο Δικαστήριο.
Παρά την αρχική αντίδραση, ο Τραμπ ανακοίνωσε γρήγορα νέους δασμούς υπό διαφορετική νομοθετική εξουσία, προσπαθώντας να διατηρήσει τα πολιτικά του πλεονεκτήματα.
Το Ανώτατο Δικαστήριο όμως έκανε σαφές ότι υπάρχει όριο στην εξουσία του προέδρου.
Προκλήσεις για το μέλλον
Η απόφαση αυτή δεν αποτελεί γενναιότητα από πλευράς του δικαστηρίου, όπως επισήμανε η Λίζα Γκρέιβς, ειδική στο δεξιό νομικό κίνημα:
«Είναι το δικαστήριο του Ρόμπερτς που κάνει το ελάχιστο δυνατό για να περιορίσει την κατάχρηση εξουσίας του Τραμπ».
Παρά ταύτα, θέτει ένα σημαντικό προηγούμενο και στέλνει το μήνυμα ότι ακόμη και ένας ισχυρός πρόεδρος υπόκειται στους περιορισμούς του Συντάγματος.
Ένα «rock party» γεμάτο ήχους, μνήμες και ενέργεια από τις δεκαετίες που όρισαν μια ολόκληρη γενιά -την δική του- αλλά και τους νεότερους, υπόσχεται ο Δημήτρης Σταρόβας.
Σύνταξη
WIDGET ΡΟΗΣ ΕΙΔΗΣΕΩΝΗ ροή ειδήσεων του in.gr στο site σας