Απολιθώματα στην Καζαμπλάνκα ίσως ανήκουν στον κοινό πρόγονο των Homo sapiens και των Νεάντερταλ
Τα οστά ανήκουν σε αρχαϊκό είδος ανθρώπου που έζησε όταν η ανθρώπινη εξελικτική γραμμή χωριζόταν στους Homo sapiens, τους Νεάντερταλ και τους Ντενίσοβαν.
Ανθρώπινα απολιθώματα που βρέθηκαν σε σπηλιά στο Μαρόκο και χρονολογήθηκαν στα 773.000 χρόνια αποκαλύπτουν νέα στοιχεία για μια ελάχιστα γνωστή περίοδο της ανθρώπινης εξέλιξης, όταν η εξελικτική γραμμή του Homo sapiens διαχωρίστηκε από τους Νεάντερταλ και τους μυστηριώδεις Ντενίσοβαν, έναν άλλο προϊστορικό ξάδελφό μας.
Τα απολιθώματα –οι κάτω σιαγόνες δύο ενηλίκων και ενός παιδιού, δόντια, σπόνδυλοι και ένα μηριαίο οστό- βρέθηκαν στην «Σπηλιά των Ανθρωπιδών» λίγο έξω από την Καζαμπλάνκα. Τα οστά παρουσιάζουν έναν συνδυασμό «πρωτόγονων» και «εξελιγμένων» χαρακτηριστικών, αναφέρουν οι παλαιοντολόγοι που τα ανακάλυψαν.
Όπως γράφουν οι ερευνητές στο Nature, το πιθανότερο είναι ότι τα απολιθώματα ανήκουν σε μια εξελιγμένη μορφή του προγόνου μας Homo erectus, ο οποίος εμφανίστηκε στην Αφρική πριν από περίπου 2 εκατομμύρια χρόνια και αργότερα εξαπλώθηκε στην Ευρασία.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα οστά ίσως προέρχονται από έναν πληθυσμό που χρονολογείται λίγο πριν διακλαδιστεί η ανθρώπινη εξελικτική γραμμή για να δώσει τους Homo sapiens στην Αφρική και τους Νεάντερταλ και τους Ντενίσοβαν στην Ευρασία.
Με άλλα λόγια, τα απολιθώματα μπορούν να ανήκουν στον τελευταίο κοινό πρόγονο των τριών ειδών, αν και οι ερευνητές παραμένουν επιφυλακτικοί.
«Θα δίσταζα να βάλω την ετικέτα του ‘τελευταίου κοινού προγόνου’, είναι όμως πιθανό ότι βρίσκονταν κοντά στους πληθυσμούς από τους οποίους προέκυψαν οι αφρικανικές [Homo sapiens] και ευρασιατικές [Νεάντερταλ και Ντενίσοβαν] εξελικτικές γραμμές» δήλωσε στο Reuters ο Ζαν-Ζακ Ιμπλέν του Ινστιτούτου Εξελικτικής Ανθρωπολογίας «Μαξ Πλανκ» στη Γερμανία, επικεφαλής της μελέτης.
Τα αρχαιότερα απολιθώματα Homo sapiens προέρχονται από το Μαρόκο. Η νέα μελέτη ενισχύει τη θεωρία ότι ο σύγχρονος άνθρωπος εμφανίστηκε στην Αφρική (Jean-Jacques Hublin )
Τρεις εξελικτικά παρακλάδια
Προηγούμενες γενετικές μελέτες υπεδείκνυαν ότι ο τελευταίος κοινός πρόγονος των σύγχρονων ανθρώπων και των Νεάντερταλ έζησε πριν από 765 έως 550 χιλιάδες χρόνια.
Στην Αφρική, ο προγονικός αυτός πληθυσμός έδωσε τους Homo sapiens, των οποίων τα αρχαιότερα απολιθώματα προέρχονται από το Μαρόκο και χρονολογούνται στα 315.000 χρόνια, σύμφωνα με προηγούμενη μελέτη του Ζαν-Ζακ Ιμπλέν.
Στην Ευρασία, ο προγονικός πληθυσμός χωρίστηκε ξανά στους Νεάντερταλ και τους Ντενίσοβαν, δύο είδη που εξαφανίστηκαν μυστηριωδώς πριν από περίπου 40.000 χρόνια.
Ελάχιστα απολιθώματα έχουν βρεθεί από τη σημαντική αυτή περίοδο. Μια εξαίρεση είναι τα απολιθώματα του είδους Homo antecessor που βρέθηκαν στην Ισπανία και χρονολογούνται στα 950 με 770 χιλιάδες χρόνια πριν.
Ορισμένοι επιστήμονες πιστεύουν ότι ο H.antecessor μπορεί να ήταν ο τελευταίος κοινός πρόγονος, όμως το γεγονός ότι το είδος ανακαλύφθηκε στην Ισπανία έρχεται σε αντίθεση με την κρατούσα άποψη ότι o σύγχρονος άνθρωπος κατάγεται από την Αφρική.
Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, τα απολιθώματα στην Καζαμπλάνκα παρουσιάζουν κάποιες ομοιότητες με τον Homo antecessor, πιθανές ενδείξεις ανταλλαγής γενετικού υλικού μέσω των Στενών του Γιβραλτάρ.
Περισσότερα στοιχεία δεν αποκλείεται να έρθουν από μελλοντικές ανασκαφές στις ακτές της Καζαμπλάνκα, μια περιοχή όπου οι γεωλογικές αποθέσεις πηγαίνουν πίσω μέχρι τα 1,3 εκατομμύρια χρόνια πριν.
Οι ερευνητές που υπογράφουν τη μελέτη έχουν ήδη εντοπίσει νέα ανθρώπινα απολιθώματα που περιμένουν τώρα να εξεταστούν.
Η Δευτέρα 9 Μαρτίου είναι αφιερωμένη στον Αντώνη Καλογιάννη, καθώς το έργο του θα «ζωντανέψει» στη σκηνή του θεάτρου Παλλάς, μέσα από τη μουσική παράσταση «Η φωνή της ψυχής μας».
![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Δευτέρα 12.01.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/01/cristofer-maximilian-Ce3XLxac0f4-unsplash-315x220.jpg)
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442
