Σάββατο 17 Ιανουαρίου 2026
weather-icon 21o
Σε κρίση η ισχυρότερη οικονομία του κόσμου

Σε κρίση η ισχυρότερη οικονομία του κόσμου

28 Τα πρωτοσέλιδα του φθινοπώρου του 2008, έστρεψαν την προσοχή σε μία μάλλον αγνοημένη πτυχή της διακυβέρνησης του απερχόμενου προέδρου των ΗΠΑ, Τζορτζ Μπους: την οικονομική. Το ξέσπασμα της μεγάλης χρηματοπιστωτικής κρίσης φέρνει στο φως τις συνέπειες αυτής της πολιτικής.Όταν η συζήτηση στρέφεται στο κρίσιμο αυτό θέμα, οι Ρεπουμπλικάνοι επισημαίνουν ότι ο Μπους ανέλαβε την […]

28

Τα πρωτοσέλιδα του φθινοπώρου του 2008, έστρεψαν την προσοχή σε μία μάλλον αγνοημένη πτυχή της διακυβέρνησης του απερχόμενου προέδρου των ΗΠΑ, Τζορτζ Μπους: την οικονομική. Το ξέσπασμα της μεγάλης χρηματοπιστωτικής κρίσης φέρνει στο φως τις συνέπειες αυτής της πολιτικής.

Όταν η συζήτηση στρέφεται στο κρίσιμο αυτό θέμα, οι Ρεπουμπλικάνοι επισημαίνουν ότι ο Μπους ανέλαβε την αμερικανική οικονομία σε πτωτική τροχιά. Είχε προηγηθεί το ηχηρό σπάσιμο της φούσκας των dot.com και η πανηγυρική διάψευση των άμετρων προσδοκιών για αύξηση της παραγωγικότητας.

Οι ίδιοι υπενθυμίζουν τις μεγάλες -τότε- απώλειες στα χρηματιστήρια, την πτώση των επενδύσεων και της καταναλωτικής εμπιστοσύνης, την ανοδική πορεία των επιτοκίων και των τιμών της ενέργειας.

Αλλά και στην αρχή της θητείας του απερχόμενου προέδρου, ένα τραγικό γεγονός, οι τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, επέφεραν ισχυρό πλήγμα στην αμερικανική οικονομία.

Μέχρι πρόσφατα, όσοι υπερασπίζονταν την πολιτική Μπους επεσήμαναν ότι -παρ όλα αυτά- η Γουόλ Στριτ κινούνταν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, το ποσοστό ανεργίας ήταν αξιοπρεπές, τα επιτόκια σχετικά χαμηλά, και η αμερικανική οικονομία απέφυγε την ύφεση στα οκτώ αυτά χρόνια.

Τα επιχειρήματα αυτά διαψεύστηκαν και αντιστράφηκαν με το ξέσπασμα της κρίσης των ενυπόθηκων δανείων. Η διακυβέρνηση Μπους χρεώνεται πλέον τη μεγαλύτερη μεταπολεμική οικονομική κρίση στην αμερικανική ιστορία.

Η χρεοκοπία της Lehman Brothers αποτελεί σταγόνα στον ωκεανό των επαπειλούμενων πτωχεύσεων χρηματοπιστωτικών κολοσσών, τα διατραπεζικά επιτόκια έχουν φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ και η ανεργία βρίσκεται σε ανοδική πορεία. Η εξάπλωση της κρίσης, δε, όπως στην αυτοκινητοβιομηχανία, απειλεί χιλιάδες επιπλέον θέσεις εργασίας.

Την ίδια ώρα, τρισεκατομμύρια δολάρια χάνονται στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης. Ο Μπους «παρέλαβε» τον Dow Jones στο επίπεδο των 10.500 μονάδων και τον Nasdaq στο επίπεδο των 2.700 μονάδων (Ιανουάριος 2001) και τους «παραδίδει» στα χαμηλά των 7.900 μονάδων και 1.600 μονάδων αντίστοιχα (10 Οκτωβρίου 2008).

To πετρέλαιο, από το επίπεδο των 23 δολαρίων το βαρέλι το 2001 έχει ανέλθει στα 80 δολάρια, έχοντας πλησιάσει το καλοκαίρι του 2008 ακόμα και τα 150 δολάρια το βαρέλι, εν μέρει λόγω της κερδοσκοπίας και -όπως συνειδητοποιήσαμε εκ των υστέρων- των κεφαλαίων που στρέφονταν από τα «τοξικά» χρηματοοικονομικά προϊόντα στα εμπορεύματα.

Ο διάδοχος του Τζορτζ Μπους στο Λευκό Οίκο θα αναλάβει επίσης μία αγορά κατοικίας σε κρίση, θα χρειαστεί να ανατρέψει μία μακροχρόνια κατάσταση απορρύθμισης και έλλειψης διαφάνειας στη χρηματοοικονομική αγορά, καθώς και να «ξεπαγώσει» το αμερικανικό χρηματοσπιστωτικό σύστημα επαναφέροντας την εμπιστοσύνη.

Παράλληλα, θα πρέπει να ανακόψει τη συνεχή διολίσθηση του αμερικανικού νομίσματος, το οποίο από το επίπεδο των 0,85 σε σχέση με το ευρωπαϊκό κοινό νόμισμα, έπεσε στις ημέρες μας στο 1,35, έχοντας ξεπεράσει ακόμα και το 1,6 δολάριο ανά ευρώ στις 22 Απριλίου 2008.

Ένα ακόμη δυσκολότερο καθήκον για το διάδοχο του Τζορτζ Μπους είναι να συγκρατήσει το χρέος των Ηνωμένων Πολιτειών, το οποίο επί των ημερών του απερχόμενου προέδρου εκτινάχθηκε από τα 5,8 τρισ. δολάρια στα 10 τρισεκατομμύρια (αύξηση πάνω από 70%) αν όχι 11 τρισ. δολάρια με την εφαρμογή του σχεδίου Πόλσον.

Εν μέρει, η τεράστια αυτή αύξηση του χρέους οφείλεται σε ένα από τα πλέον αμφιλεγόμενα μέτρα οικονομικής πολιτικής που εφάρμοσε ο Τζορτζ Μπους: Τις φοροελαφρύνσεις. «Αμφιλεγόμενο» λόγω της πολιτικής επιλογής να εφαρμοστεί προς όφελος των ανώτερων εισοδηματικών τάξεων και σε βάρος της μεσαίας τάξης.

Οι New York Times υπολόγισαν κάποτε ότι (αν υποτεθεί πως το μέτρο είναι μόνιμο) μέχρι το 2015 όσοι Αμερικανοί κερδίζουν 80.000-400.000 δολάρια το χρόνο θα πληρώσουν μέχρι το 2015 13,9% περισσότερους φόρους από όσους έχουν εισόδημα πάνω από 400.000 δολάρια.

Φυσικά, ο Τζορτζ Μπους δεν δημιούργησε τις εισοδηματικές ανισότητες στις Ηνωμένες Πολιτείες. Παρ όλα αυτά τις ενίσχυσε. Το πιο δύσκολο έργο για το διάδοχό του θα είναι να κλείσει αυτήν την ψαλίδα.

Χρήστος Κοσβανής

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

in.gr | Ταυτότητα

Διαχειριστής - Διευθυντής: Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

Διευθύντρια Σύνταξης: Αργυρώ Τσατσούλη

Ιδιοκτησία - Δικαιούχος domain name: ALTER EGO MEDIA A.E.

Νόμιμος Εκπρόσωπος: Ιωάννης Βρέντζος

Έδρα - Γραφεία: Λεωφόρος Συγγρού αρ 340, Καλλιθέα, ΤΚ 17673

ΑΦΜ: 800745939, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ

Ηλεκτρονική διεύθυνση Επικοινωνίας: in@alteregomedia.org, Τηλ. Επικοινωνίας: 2107547007

ΜΗΤ Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442

Σάββατο 17 Ιανουαρίου 2026
Απόρρητο