Σε ποια χώρα στη Μέση Ανατολή σκέφτονται να διώξουν τις αμερικανικές βάσεις;

Όταν η Δύση αποφάσισε να εισβάλει στο Ιράκ το 1991 εναντίον του Σαντάμ Χουσεϊν, ο βασιλιάς της Ιορδανίας, αρνήθηκε να συμμετάσχει, υποστηρίζοντας πως στην πραγματικότητα ήταν μια επιχείρηση για να ηγεμονεύσουν οι ΗΠΑ. 35 χρόνια μετά, το Αμμάν τηρεί μια εντελώς διαφορετική πολιτική αυτή τη φορά εναντίον του Ιράν, προκαλώντας αντιδράσεις για το «σφιχταγκάλιασμα» με την Ουάσιγκτον και τις αμερικανικές βάσεις στην περιοχή.

Πρόσφατα ο Ιορδανός σεΐχης Μοχάμεντ Χαλάφ Χαντίντ, ζήτησε από τη κυβέρνησή του να αρνηθεί στους Αμερικανούς να διατηρούν στρατεύματα στη χώρα, όπως ακριβώς έπραξε σοφά και ο Χουσεΐν της Ιορδανίας. Για τον Χαντίντ η δολοφονία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν Αλί Χαμενεΐ, ήταν αυτή που ξεχύλισε το ποτήρι τονίζοντας ότι «η παρουσία αμερικανικών δυνάμεων δεν είναι προς το συμφέρον της Ιορδανίας».

Ο υιός του όμως ο σημερινός βασιλιάς Αμπντάλα Β’ έχει υιοθετήσει μια εντελώς διαφορετική προσέγγιση, τους κινδύνους της οποίας βλέπουν πολλοί στο εσωτερικό.

Στη διάρκεια του πολέμου που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν στα τέλη Φλεβάρη, η Τεχεράνη εκτόξευσε 250 πυραύλους και drones εναντίον της Ιορδανίας καθώς εκεί σταθμεύουν αμερικανικά στρατεύματα.

Το περίφημο ραντάρ Thaad στην Ιορδανία επλήγη σε τέτοιο βαθμό από ιρανικό drone, σύμφωνα με τη Wall Street Journal που ανάγκασε την Ουάσινγκτον να το αντικαταστήσει.

Σύμφωνα με τον Μαχμούντ Χασάουνεχ, επικεφαλής της Jordan Society of Tourism and Travel Agents (JSTA), ο τομέας έχει επηρεαστεί «βαθιά» από τον πόλεμο, προσθέτοντας ότι η τουριστική δραστηριότητα σταμάτησε μόλις άρχισε η σύγκρουση. Όπως είπε, αρκετές εκδρομές προς τη χώρα έχουν ακυρωθεί με το ποσοστό να φτάνει περίπου στο 85% για τον Απρίλιο και στο 70% για τον Μάιο στον εισερχόμενο τουρισμό, ενώ τον Μάρτιο ήταν 100%.

Απογοήτευση για τις αμερικανικές βάσεις

Παρ όλα αυτά ο Ιορδανός υπουργός Εξωτερικών Αϊμάν Σαφάντι αρνήθηκε στις 25 Μαρτίου ότι υπάρχουν ξένες στρατιωτικές βάσεις στη χώρα, ενώ πιο πριν είχε υποσχεθεί ότι από τη χώρα του δεν θα εκτοξευτούν επιθέσεις εναντίον του Ιράν.

Όπως αναφέρει σε ανάλυσή του στο Responsible Statecraft ο Άαρον Μαγκίντ, ειδικός στην Ιορδανία ο πόλεμος με το Ιράν έχει οδηγήσει ορισμένους Ιορδανούς να επανεξετάσουν την αξία του να φιλοξενεί η Ιορδανία περίπου 4.000 Αμερικανούς στρατιώτες στο βασίλειο.

Οι αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις εγκαταστάθηκαν αρχικά στην Ιορδανία και σε ολόκληρο τον Κόλπο για να υπερασπίζονται τις χώρες υποδοχής, όπως εξήγησε σε συνέντευξη ο Δρ. Χασάν αλ Ντάτζα, καθηγητής στρατηγικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο Al-Hussein Bin Talal. Όμως στην πράξη, αυτές οι βάσεις δεν ήταν καν σε θέση να προστατεύσουν τον εαυτό τους από τις ιρανικές επιθέσεις, όπως σημειώνεται στο Responsible Statecraft.

«Κατά τη διάρκεια του πρόσφατου πολέμου και του 12ήμερου πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Ιράν τέθηκαν ερωτήματα — γιατί μετατρέπουμε την Ιορδανία σε “πεδίο μάχης”;» σημείωσε σε συνέντευξη ο Μοχάμαντ Ερσάν, αρχισυντάκτης του AmmanNet. «Η αμερικανική παρουσία έχει καταστήσει τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις μέσα στην Ιορδανία νόμιμους στόχους στα μάτια του Ιράν και των πληρεξουσίων του, καθιστώντας ουσιαστικά την Ιορδανία άμεσο μέρος αυτής της σύγκρουσης».

Όπως αναφέρερει ο Δρ. Άνες Χασάουνεχ, πρώην αντιπρόεδρος του Πανεπιστημίου Yarmouk την εγχώρια απογοήτευση έχει ενισχύσει και το γεγονός ότι ο αμερικανικός στρατός, χρησιμοποίησε τον ιορδανικό εναέριο χώρο, για να αναχαιτίσει ιρανικούς πυραύλους και drones που κατευθύνονταν προς το Ισραήλ, δήλωσε σε συνέντευξη.

Αντιαμερικανικό αίσθημα

Παρ΄ όλα αυτά, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η ιορδανική κυβέρνηση έχει αλλάξει την πολιτική της σχετικά με τη φιλοξενία μεγάλου αριθμού αμερικανικών στρατευμάτων.

Ο Χασάουνεχ είπε ότι η ιορδανική κυβέρνηση επιδιώκει να υποβαθμίσει τον ρόλο του αμερικανικού στρατού στην Ιορδανία κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν, επειδή κατανοεί το αντιαμερικανικό αίσθημα στον πληθυσμό της Ιορδανίας και θέλει να αποφύγει την τροφοδότηση εσωτερικών διαμαρτυριών.

Πρόσφατη δημοσκόπηση του Arab Barometer έδειξε ότι μόλις το 12% των Ιορδανών βλέπουν θετικά την εξωτερική πολιτική του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Ο Χασάουνεχ εξέφρασε επίσης τη λύπη του για το ότι Ιορδανοί αξιωματούχοι παρέκαμψαν το κοινοβούλιο για να εγκρίνουν αμυντική συμφωνία του 2021 με την Ουάσινγκτον, η οποία δίνει στα αμερικανικά στρατεύματα ευρεία εξουσία να «εισέρχονται και να εξέρχονται ελεύθερα από την ιορδανική επικράτεια» και να μεταφέρουν όπλα σε όλη τη χώρα.