Ελένη Γλύκατζη – Αρβελέρ: «Και ρείθροις δακρύων περιτέγγω τους οφθαλμούς»
Φευ των κυμάτων της ζωής, φευ των επαναστάσεων
Άννα Κομνηνή
Στον πρόλογο της Αλεξιάδος της θρηνεί,
για την χηρεία της η Άννα Κομνηνή.
Εις ίλιγγον είν’ η ψυχή της. «Και
ρείθροις δακρύων» μας λέγει «περιτέγγω
τους οφθαλμούς….. Φευ των κυμάτων» της ζωής της,
«φευ των επαναστάσεων». Την καίει η οδύνη
«μέχρις οστέων και μυελών και μερισμού ψυχής».
Όμως η αλήθεια μοιάζει που μια λύπη μόνην
καιρίαν εγνώρισεν η φίλαρχη γυναίκα·
έναν καϋμό βαθύ μονάχα είχε
(κι ας μην τ’ ομολογεί) η αγέρωχη αυτή Γραικιά,
που δεν κατάφερε, μ’ όλην την δεξιότητά της,
την Βασιλείαν ν’ αποκτήσει· μα την πήρε
σχεδόν μέσ’ απ’ τα χέρια της ο προπετής Ιωάννης.
(Κ. Π. Καβάφης, συλλογή «Αναγνωρισμένα», φιλολογική επιμέλεια Γ. Π. Σαββίδης, Ποιήματα, τ. Β’ 1919-1933, Ίκαρος, 1963)
Η βυζαντινή πριγκίπισσα Άννα Κομνηνή ήταν το πρωτότοκο τέκνο του αυτοκράτορα Αλεξίου Α’ Κομνηνού και της Ειρήνης Δούκαινας. Ύστερα από το θάνατο του πατέρα της προσπάθησε επί ματαίω να σφετεριστεί την εξουσία, εκθρονίζοντας τον αδελφό της και νόμιμο διάδοχο, τον αυτοκράτορα Ιωάννη Β’ Κομνηνό, και τοποθετώντας στη θέση του το σύζυγό της, Νικηφόρο Βρυέννιο τον Νεότερο. Μετά την αποτυχημένη έκβαση της συνωμοσίας της η απομονωμένη πλέον από την αυλή Άννα Κομνηνή αποσύρθηκε στη μονή Κεχαριτωμένης, όπου έμελλε να περάσει το υπόλοιπο του βίου της και να συγγράψει την Αλεξιάδα, ονομαστό ιστορικό έργο (σημαντική πηγή πληροφοριών για τη μακρότατη περίοδο βασιλείας του Αλεξίου Α’ Κομνηνού, 1081-1118) και μνημείο του ελληνικού λόγου.
Το παρόν άρθρο δημοσιεύεται προς τιμήν της διαπρεπούς βυζαντινολόγου Ελένης Γλύκατζη – Αρβελέρ, η οποία σήμερα συμπληρώνει το 99ο έτος της ηλικίας της (τέκνο πολυμελούς προσφυγικής οικογένειας του Βύρωνα, γεννήθηκε σαν σήμερα το 1926).
*Η φράση «Και ρείθροις δακρύων περιτέγγω τους οφθαλμούς» μπορεί να αποδοθεί ως εξής: «Και ποταμοί δακρύων κυλάνε από τα μάτια μου».
- Ένοπλη ληστεία με καλάσνικοφ στα ΕΛΤΑ Λουτρακίου – Λεία άνω των 30.000 ευρώ
- Ο Τραμπ πιθανόν είναι σε δύσκολη θέση στο Ιράν – Και δεν μπορεί να απεμπλακεί, ακόμη και αν το θέλει
- Συνδυάζεις – Κερδίζεις – ΣυνεχίΖΕΙΣ: Η νέα εποχή στην ασφάλιση είναι εδώ
- Κακοποίηση, απαγωγή, απουσία: Η τραγική ιστορία της Duffy γίνεται ντοκιμαντέρ
- Μπαγκλαντές: Λεωφορείο γεμάτο επιβάτες κάνει βουτιά σε ποτάμι – 18 νεκροί, πολλοί αγνοούμενοι (βίντεο)
- Πόρτλαντ Τρέιλ Μπλέιζερς – Μιλγουόκι Μπακς 130-99: Νέα βαριά ήττα για τα «Ελάφια» – Όλα τα αποτελέσματα της βραδιάς (vids)
- Πεύκη: Εξουδετερώθηκε η οβίδα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου που βρήκε παρέα παιδιών
- Το δουλεμπόριο Αφρικανών το πιο βαρύ έγκλημα κατά της ανθρωπότητας, λέει ο ΟΗΕ – Αντιδράσεις ΗΠΑ και Ευρωπαίων
Χρηματιστήρια: Σε διαρκή επιφυλακή οι εποπτικές αρχές – Οι 3 πηγές ανησυχίες
Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Πέμπτη 26.03.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/03/dreokt-oCd0woIR6Ww-unsplash-315x220.jpg)
Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442