Στο ναδίρ το ηθικό των καταναλωτών, βλέπουν επιδείνωση στη οικονομία το 2009

27

Νέα πτώση σημείωσε τον Οκτώβριο ο δείκτης οικονομικού κλίματος, υποχωρώντας στο χαμηλότερο επίπεδο από το 1990, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες σε καταναλωτές και επιχειρήσεις για τις επιπτώσεις της διεθνούς οικονομικής κρίσης.

Συγκεκριμένα, ο δείκτης υποχώρησε, για όγδοο συνεχόμενο μήνα και πλέον διαμορφώνεται στις 72,9 μονάδες.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας που διενεργεί ο ΙΟΒΕ, η Ελλάδα δεν είναι η μόνη χώρα που σημειώνει νέο ιστορικό χαμηλό τον Οκτώβριο, αφού το Λουξεμβούργο, η Εσθονία, η Ισπανία και η Ουγγαρία είναι χώρες οι οποίες καταγράφουν και αυτές νέα αρνητικά ρεκόρ.

Παράλληλα, νέα αισθητή υποχώρηση σημειώνει ο δείκτης καταναλωτικής εμπιστοσύνης, καθώς έπεσε στις -57 μονάδες από -50 τον Σεπτέμβριο. Επίσης και οι δείκτες καταναλωτικής εμπιστοσύνης σε ΕΕ και ευρωζώνη (-23 και -24 αντίστοιχα) σημειώνουν τη χαμηλότερη επίδοση από το 1993, ενδεικτική της διεθνούς αβεβαιότητας για την εξέλιξη της οικονομίας.

Οι Έλληνες πάντως εξακολουθούν να πρωτεύουν σε απαισιοδοξία στην Ευρώπη, με τους Ούγγρους και τους Πορτογάλους να ακολουθούν. Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι η καταναλωτική εμπιστοσύνη υποχώρησε σε όλες ανεξαιρέτως τις χώρες της ΕΕ τον Οκτώβριο, ενώ σε όλες τις χώρες υπερτερούν οι απαισιόδοξοι έναντι των αισιόδοξων πολιτών, με εξαίρεση την Φινλανδία, όπου η σχέση είναι οριακή.

Όπως είχε αναφερθεί και στο προηγούμενο δελτίο συγκυρίας, οι δειλές ενδείξεις ανάκαμψης που είχαν καταγραφεί σε ορισμένες χώρες τον προηγούμενο μήνα δεν είχαν λάβει υπόψη τις πιο πρόσφατες εξελίξεις στις διεθνείς αγορές και άρα αναμενόταν σημαντική αρνητική επίδραση τον Οκτώβριο.

Αναλυτικά, για την Ελλάδα διευρύνεται το ποσοστό των Ελλήνων καταναλωτών που προβλέπει επιδείνωση στην οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού του. Οι προβλέψεις των Ελλήνων για την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού τους, τους προσεχείς 12 μήνες υποχώρησαν κατά 4 μονάδες σε σχέση με τον Σεπτέμβριο και κατέγραψαν τη χαμηλότερη επίδοση στην ΕΕ.

Το ποσοστό αυτών που προβλέπουν επιδείνωση ή σημαντική επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης διευρύνεται στο 64% (58% τον Σεπτέμβριο), ενώ μόνο το 6% αναμένει βελτίωση ή σημαντική βελτίωση. Από τους πιο απαισιόδοξους στην Ευρώπη είναι επίσης οι Ούγγροι, οι Βέλγοι και οι Πορτογάλοι.

Εντονότατη πτώση καταγράφεται στην πρόθεση για αποταμίευση των Ελλήνων καταναλωτών, η οποία υποχωρεί κατά 10 μονάδες, με το 19% να δηλώνει ότι είναι πιθανόν να αποταμιεύσει στον επόμενο χρόνο, όταν το ποσοστό που δηλώνει το αντίθετο έφθασε το 78% τον Οκτώβριο.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι Ούγγροι καταναλωτές εμφανίζονται στο συγκεκριμένο τομέα εξίσου απαισιόδοξοι με τους Έλληνες, ενώ ακόμη πιο δυσαρεστημένοι δηλώνουν οι Πορτογάλοι και οι Βέλγοι. Ωστόσο, υπάρχουν και χώρες, όπως το Λουξεμβούργο, η Φινλανδία, η Ολλανδία και η Αυστρία, όπου εκείνοι που προτίθενται να αποταμιεύσουν ξεπερνούν κατά πολύ όσους δηλώνουν ότι δεν θεωρούν πιθανό να αποταμιεύσουν.

Επίσης και οι προβλέψεις για την εξέλιξη της ανεργίας από τους καταναλωτές επιδεινώνονται τον Οκτώβριο σε σχέση με τον Σεπτέμβριο, κατά 7 μονάδες, με το 74% να προβλέπει αύξησή της.

Από τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ, η Ισπανία εξακολουθεί να είναι και τον Οκτώβριο η μόνη πιο απαισιόδοξη χώρα από την Ελλάδα, με τη Ουγγαρία, την Πορτογαλία, τη Σουηδία και τη Βρετανία να ακολουθούν, ενώ μόνο στη Σλοβακία η πλειονότητα αναμένει υποχώρηση της ανεργίας.

Τον Οκτώβριο, η έρευνα καταναλωτών που διεξάγει το ΙΟΒΕ για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θέτει τρία επιπρόσθετα ερωτήματα που μετρώνται σε τριμηνιαία βάση, τα οποία ανιχνεύουν ακόμα περισσότερο την πρόθεση για μείζονες αγορές διαρκών καταναλωτικών αγαθών (αυτοκίνητο, κατοικία) και έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον ως πρόδρομοι δείκτες για την ιδιωτική κατανάλωση. Ειδικότερα:

* Η πρόθεση αγοράς αυτοκινήτου εντός των επόμενων 12 μηνών, περιορίζεται σημαντικά τον Οκτώβριο στους Έλληνες καταναλωτές, με το σχετικό ισοζύγιο να υποχωρεί κατά 11 μονάδες σε σχέση με την προηγούμενη μέτρηση του Ιουλίου.

Μόλις 3,4% εμφανίζεται βέβαιο ότι θα προβεί σε αγορά αυτοκινήτου το 2009 και ακόμα 4% το θεωρεί πιθανό, έναντι 80% που δηλώνει με βεβαιότητα ότι δεν είναι καθόλου πιθανό να προβεί σε αυτή την ενέργεια. Τον Ιούλιο το ποσοστό των τελευταίων ήταν μόνο 65%.

* Η πρόθεση για αγορά ή κατασκευή κατοικίας εντός των επόμενων 12 μηνών, δεν είναι στα άμεσα σχέδια της συντριπτικής πλειονότητας των Ελλήνων καταναλωτών. όπως άλλωστε συμβαίνει και στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες. Μόνο το 5% το θεωρεί πιθανό ή πολύ πιθανό, έναντι όμως διπλάσιου ποσοστού 10% τον Ιούλιο.

Η ανάλυση των πρωτογενών δεδομένων φανερώνει ότι αυτό που συνέβη είναι μία σαφής μετατόπιση των διστακτικών καταναλωτών προς τη σίγουρη αναβολή των όποιων σχεδίων τους.

* Σχετικά τέλος με την πρόθεση πραγματοποίησης σημαντικών δαπανών για τη βελτίωση ή την ανανέωση της κατοικίας εντός των επόμενων 12 μηνών, σημειώνεται και εδώ υποχώρηση κατά 5 μονάδες σε σχέση με τη μέτρηση του Ιουλίου, με τους αντίστοιχους δείκτες σε ΕΕ και ευρωζώνη να περιορίζονται επίσης κατά 2 μονάδες.

Όπως αναφέρθηκε και προηγουμένως και εδώ διαπιστώνεται αναβολή των όποιων σχεδίων για ένα τμήμα περίπου 15% των καταναλωτών, που φαινόταν μέχρι τουλάχιστον τον περασμένο Ιούλιο να το «σκεφτόταν» αρκετά σοβαρά.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ-ΜΠΕ