Προστασία προσφέρει η Ρώμη στον Αγτζά με αντάλλαγμα την αλήθεια για τον Πάπα

37

Η Ιταλία προσφέρει προστασία στον Μεχμέτ Αλί Αγτζά, με αντάλλαγμα να αποκαλύψει όλη την πραγματικότητα γύρω από την απόπειρα δολοφονίας κατά του Πάπα Ιωάννη Παύλου Β, το 1981.

Ο Αγτζά που καταδικάστηκε για την επίθεση αυτή, αλλά και για τη δολοφονία του Τούρκου δημοσιογράφου Αμπντί Ιπεκτσί αναμένεται να αποφυλακισθεί την Πέμπτη από τις φυλακές της Χαρταλιμής (Κάρταλ) της Κωνσταντινούπολης και να οδηγηθεί στο αρμόδιο στρατολογικό τμήμα, καθώς σύμφωνα με την τουρκική νομοθεσία θεωρείται ανυπότακτος.

Ο Πάολο Γκουτζάτι, επικεφαλής μίας από τις επιτροπές του ιταλικού Κοινοβουλίου που ασχολείται με το φάκελο της απόπειρας κατά της ζωής του Πάπα, ζήτησε από τον Τούρκο δράστη «να καταθέσει όλη την αλήθεια, και εγώ θα του εξασφαλίσω προστασία από το ιταλικό κράτος».

Υποστήριξε ότι η ζωή του Μεχμέτ Αλί Αγτζά τίθεται σε κίνδυνο μετά την αποφυλάκισή του. «Η ζωή του Αγτζά βρίσκεται επί ξυρού ακμής. Εξάλλου οι υποκινητές και οι αυτουργοί της δολοφονικής απόπειρας είναι αποφασισμένοι, όπως και στο παρελθόν, να μην επιτρέψουν την αποκάλυψη της αλήθειας. Για αυτό το λόγο καλώ των Αγτζά να καταφύγει στην προστασία του ιταλικού κράτους».

Ο Πάολο Γκουτζάτι ηγείται της επιτροπής Μιτρόκιν, που ερευνά από το 2002 τη δράση στην Ιταλία των μυστικών υπηρεσιών των χωρών του πρώην Ανατολικού Συνασπισμού. Στην απόπειρα κατά του Πάπα φέρονται να εμπλέκονται βουλγαρικές και σοβιετικές υπηρεσίες, οι οποίες χρησιμοποίησαν τον Αγτζά ως εκτελεστή. Σύμφωνα, μάλιστα, με πληροφορίες ο Αγτζά κατά την παραμονή του στις ιταλικές φυλακές δέχθηκε απειλές από Βούλγαρους πράκτορες για να μην πει την αλήθεια.

Αλλά και ο ίδιος ο Πάπας Ιωάννης Παύλος Β, στο βιβλίο του Memoria e Identita (Μνήμη και Ταυτότητα) έδειχνε τη Σοβιετική Ένωση ως υπεύθυνη για την εις βάρος του απόπειρα δολοφονίας.

Ο Ιταλός κοινοβουλευτικός εξέφρασε την πεποίθηση ότι εμπνευστές του σχεδίου δολοφονίας του Πάπα ήταν ο τότε ηγέτης της Σοβιετικής Ένωσης Λεόνιντ Μπρέζνιεφ και ο υπουργός Αμυνας της χώρας στρατάρχης Ζιβκόφ, ενώ την εκτέλεση του σχεδίου ανέλαβε η στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών GRU. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ΚGB ανέλαβε περιφερειακό μόνο ρόλο, προσφέροντας απλώς τις υποδομές της για την υποστήριξη της επιχείρησης, ενώ η υπηρεσία πληροφοριών της Ανατολικής Γερμανίας Stasi είχε την ευθύνη για την επιχείρηση συγκάλυψης των ευθυνών, καταστρέφοντας στοιχεία και διεξάγοντας επιχείρηση παραπληροφόρησης του δυτικού Τύπου.

Το 1986 έγινε μία δίκη στην Ιταλία, με τις εισαγγελικές αρχές να προσπαθούν να αποδείξουν την ανάμειξη της τότε κομμουνιστικής Βουλγαρίας στην απόπειρα. Η δίκη έληξε με την απαλλαγή των τριών Τούρκων και των τριών Βουλγάρων κατηγορουμένων, «λόγω έλλειψης αποδεικτικών στοιχείων».

Φόβους για τη ζωή του Αγτζά, εκτός από τον Πάολο Γκουτζάτι, εξέφρασε και ο Φερντινάντο Ιμποσιμάτο, Ιταλός πρώην δικαστικός που συμμετείχε στην έρευνα για την απόπειρα δολοφονίας κατά του Ιωάννη Παύλου Β. Ζήτησε από το τουρκικό κράτος να προστατέψει τον Αγτζά «επειδή γνωρίζει πολλά μυστικά και κινδυνεύει να δολοφονηθεί».

Ο Αγτζά εκδόθηκε στην Τουρκία τον Ιούνιο του 2000, έπειτα από χάρη που του απένειμε ο Ιταλός πρόεδρος, Κάρλο Ατζέλιο Τσιάμπι. Στην Ιταλία καταδικάστηκε σε ισόβια και παρέμεινε στη φυλακή 19 χρόνια για την απόπειρα δολοφονίας του τέως προκαθήμενου της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, το 1981 στην Πλατεία του Αγίου Πέτρου στην Αγία Έδρα.

Με την άφιξή του στην Τουρκία ο Μεχμέτ Αλί Αγτζά καταδικάσθηκε σε δεκαετή ποινή κάθειρξης για τον προγενέστερο φόνο του διευθυντή σύνταξης της εφημερίδας Milliyet, Αμπντί Ιπεκτσί, το 1979. Παράλληλα, καταδικάστηκε σε κάθειρξη επτά ετών και τεσσάρων μηνών για δύο ληστείες που διεπράχθησαν την ίδια χρονική περίοδο με τη δολοφονία Ιπεκτσί.

Ο Ιωάννης Παύλος Β, δύο χρόνια μετά την απόπειρα δολοφονίας, συγχώρεσε τον επίδοξο δολοφόνο του και τον επισκέφθηκε λίγο μετά τα Χριστούγεννα του 1983 στις φυλακές της Ρώμης. Ο Μεχμέτ Αλί Αγτζά ζήτησε πέρυσι να παραστεί στην κηδεία του Πάπα, δεν του είχε δοθεί όμως η σχετική άδεια. Έχει εκφράσει επίσης την επιθυμία να συναντήσει τον νέο ποντίφικα, Βενέδικτο ΙΣτ.

Μέλος στο παρελθόν των Γκρίζων Λύκων, των ακροδεξιών Τούρκων εθνικιστών, ο Μεχμέτ Αλί Αγτζά θεωρείται σημαντικός μάρτυρας και στην πολύκροτη υπόθεση Ορλάντι, που συνετάραξε τη δεκαετία του 80 την Ιταλία. Πρόκειται για τη μυστηριώδη εξαφάνιση το 1983 της 15χρονης Εμανουέλα Ορλάντι, κόρη εργαζομένου στην Αγία Έδρα. Την εποχή εκείνη το Βατικανό δέχθηκε μηνύματα, σύμφωνα με τα οποία, άτομα φερόμενα ως απαγωγείς της ζητούσαν την απελευθέρωση του Αγτζά με αντάλλαγμα τη ζωή της νεαρής ομήρου. Έκτοτε δεν υπήρξε καμία πληροφορία για την τύχη της Εμανουέλα Ορλάντι.

Η αποφυλάκιση του 48χρονου Αγτζά έχει προσελκύσει το ενδιαφέρον των μέσων ενημέρωσης διεθνώς και για το λόγο αυτό έχουν σπεύσει στην Κωνσταντινούπολη περισσότεροι από 200 ξένοι δημοσιογράφοι, ενώ μεγάλα ειδησεογραφικά δίκτυα έχουν επιδοθεί σε «αγώνα δρόμου» για να εξασφαλίσουν την πρώτη συνέντευξή του.

Η απόπειρα κατά του Πάπα το 1981 παραμένει μια από τις πιο σκοτεινές υποθέσεις του Ψυχρού Πολέμου και το μυστήριο που την περιβάλλει εξάπτει ακόμη τη φαντασία και το ενδιαφέρον της κοινής γνώμης, δίνοντας τροφή σε διάφορα σενάρια συνωμοσίας.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ