Προετοιμάζονται οι ΗΠΑ για στρατιωτική επέμβαση στην Κούβα;

Ένα αμερικανικό δικαστήριο άσκησε ποινικές διώξεις εναντίον του 94χρονου πρώην ηγέτη της Κούβας, Ραούλ Κάστρο, στις 20 Μαΐου.

Ο Κάστρο κατηγορείται για συνωμοσία με σκοπό τη δολοφονία Αμερικανών υπηκόων, τέσσερις δολοφονίες και δύο καταστροφές αεροσκαφών

Οι κατηγορίες σχετίζονται με ένα περιστατικό του 1996, κατά το οποίο τέσσερις άνδρες σκοτώθηκαν όταν κουβανικά μαχητικά αεροσκάφη κατέρριψαν δύο αεροπλάνα που ανήκαν σε ομάδα εξόριστων από το Μαϊάμι.

Η κατηγορία έρχεται σε μια περίοδο που οι εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών είναι έντονες και αυξάνει την πιθανότητα οι ΗΠΑ να προσπαθήσουν να απομακρύνουν τον Κάστρο από τη χώρα με τη βία, προκειμένου να παραπεμφθεί σε δίκη στις ΗΠΑ.

Σε συνέντευξη που έδωσε στο The Conversation, η Άννα Γκριμάλντι, λέκτορα και λατινοαμερικανικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Λιντς, μίλησε σχετικά με την προοπτική στρατιωτικής δράσης.

The United States prepared an indictment against former Cuban President Raul Castro over the 1996 downing of two aircraft that resulted in deaths.

The Cuban side argues that this is a political move with no legal basis and is only intended to expand the case file being built to… pic.twitter.com/nWLB80zEPR

— Antifa_Ultras (@ultras_antifaa) May 21, 2026

Υπάρχουν αποδείξεις για τη συμμετοχή του Ραούλ Κάστρο στην κατάρριψη των αεροσκαφών;

Ο αδελφός του Ραούλ, Φιντέλ Κάστρο, ο οποίος ήταν πρόεδρος της Κούβας εκείνη την εποχή, ανέλαβε την ευθύνη για το περιστατικό του 1996 λίγο μετά τη συμβάν.

Ωστόσο, οι Αμερικανοί εισαγγελείς υποστηρίζουν ότι, ως τότε υπουργός Άμυνας, οι άμεσες διαταγές του Ραούλ προς τις κουβανικές δυνάμεις να εκπαιδεύονται στην παρακολούθηση και την αναχαίτιση αεροσκαφών συνιστούσαν επιχειρησιακό ρόλο στη φάση σχεδιασμού της κατάρριψης.

Στην πραγματικότητα, τα βασικά γεγονότα του περιστατικού παραμένουν ασαφή.

Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν ότι τα αεροσκάφη ήταν άοπλα και πετούσαν σε διεθνή εναέριο χώρο, γεγονός που θα καθιστούσε την κατάρριψή τους παράνομη.

Ωστόσο, η Κούβα υποστηρίζει ότι τα αεροσκάφη αποτελούσαν μέρος επαναλαμβανόμενων και σκόπιμων παραβιάσεων του εναερίου χώρου και της κυριαρχίας της.

Οι κουβανικές αρχές συνεχίζουν να παρουσιάζουν την επίθεση ως δικαιολογημένη πράξη αυτοάμυνας ενάντια σε συνεχιζόμενες προκλήσεις.

Σε κάθε περίπτωση, ο κουβανικός νόμος απαγορεύει ρητά την έκδοση πολιτών της σε άλλη χώρα. Επομένως, εκτός αν οι ΗΠΑ οργανώσουν μια επιχείρηση για τη σύλληψη του Κάστρο, είναι απίθανο να δικαστεί στις ΗΠΑ.

PRESIDENT TRUMP: We have a lot of people in Cuba. We have the CIA there. @SecRubio is from there, so we have a lot of expertise.

We’re going to help the Cuban people out. We’re freeing up Cuba. pic.twitter.com/WUY08fgonW

— Department of State (@StateDept) May 20, 2026

Μήπως οι ΗΠΑ χρησιμοποιούν τις κατηγορίες ως πρόσχημα για στρατιωτική δράση εναντίον της Κούβας;

Η απαγγελία κατηγοριών εναντίον του Ραούλ Κάστρο έχει σημάνει συναγερμό. Πριν από λίγους μήνες, οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν μια στρατιωτική επιχείρηση παρόμοιου χαρακτήρα στη Βενεζουέλα, η οποία οδήγησε στη σύλληψη του εν ενεργεία προέδρου, Νικολά Μαδούρο.

Τότε, οι ΗΠΑ ισχυρίστηκαν ότι ο Μαδούρο εμπλέκονταν σε διακίνηση ναρκωτικών και είχε συνεργαστεί με καρτέλ που είχαν χαρακτηριστεί τρομοκρατικές ομάδες.

Οι ΗΠΑ διατηρούν ανοιχτές τις επιλογές τους στην Κούβα.

Όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφους μετά την απαγγελία κατηγοριών εναντίον του Κάστρο αν θα μπορούσε να γίνει σύλληψη παρόμοια με αυτή του Μαδούρο, ο Τραμπ είπε:

«Δεν θέλω να το πω αυτό».

Ωστόσο, έχει επιμείνει να υπονοεί το ενδιαφέρον του να πραγματοποιήσει αυτό που αποκαλεί «φιλική κατάληψη» της Κούβας.

Ο πρόεδρος της Κούβας, Μιγκέλ Ντίαζ-Κανέλ, λέει ότι αυτή η απειλή από μόνη της «αποτελεί διεθνές έγκλημα».

Τουλάχιστον προς το παρόν, δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία που να υποδηλώνουν ότι η Ουάσιγκτον προετοιμάζεται ενεργά για στρατιωτική επέμβαση στην Κούβα.

Σε δηλώσεις προς το Associated Press στις αρχές Μαΐου, Αμερικανοί αξιωματούχοι που μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας δήλωσαν ότι «δεν εξετάζουν το ενδεχόμενο άμεσης στρατιωτικής δράσης εναντίον της Αβάνας».

Η στρατιωτική δογματική της Κούβας, η οποία είναι προσανατολισμένη κυρίως προς την εδαφική άμυνα και στην οποία κάθε πολίτης θεωρείται συμμετέχων, σημαίνει ότι μια στρατιωτική επέμβαση θα ήταν πιθανώς μακροχρόνια.

Θα ήταν επίσης πολιτικά και οικονομικά δαπανηρή.

Όταν ληφθούν επίσης υπόψη οι φόβοι για αντίποινα (η Κούβα βρίσκεται μόλις 90 μίλια από τη Φλόριντα) και οι υφιστάμενες στρατιωτικές δεσμεύσεις των ΗΠΑ αλλού, μια τέτοια επέμβαση φαίνεται απίθανη στο εγγύς μέλλον.

Είναι πολύ πιο πιθανό οι ΗΠΑ να συνεχίσουν την εκστρατεία τους έμμεσης πίεσης, η οποία έχει ενταθεί τα τελευταία χρόνια αλλά τελικά χρονολογείται από την κουβανική επανάσταση του 1959.

Το καθεστώς κυρώσεων και αποκλεισμών καυσίμων των ΗΠΑ παραλύει την οικονομία της Κούβας.

Η Ουάσιγκτον φαίνεται να ακολουθεί μια στρατηγική που αποσκοπεί στην εσωτερική αποδυνάμωση του κουβανικού καθεστώτος, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί τις νομικές και πολιτικές δικαιολογίες για κλιμάκωση.

Ο Πρόεδρος της Κούβας Μιγκέλ Ντίαζ-Κανέλ παρευρίσκεται σε κυβερνητική συγκέντρωση που διοργάνωσαν οι κουβανικές αρχές για να διαμαρτυρηθούν για την πολιτική των ΗΠΑ έναντι του νησιού, συμπεριλαμβανομένης της απαγγελίας κατηγοριών εναντίον του πρώην προέδρου, στην Αβάνα της Κούβας, στις 22 Μαΐου 2026.

Θα ήταν καν δυνατή μια επιχείρηση τύπου Βενεζουέλας στην Κούβα;

Υπάρχουν ορισμένες ομοιότητες μεταξύ των περιπτώσεων της Βενεζουέλας και της Κούβας.

Στοχεύοντας έναν εν ενεργεία και έναν πρώην αρχηγό κράτους, οι ΗΠΑ προσπάθησαν να απονομιμοποιήσουν την πολιτική ηγεσία και των δύο χωρών.

Η Κούβα και η Βενεζουέλα έχουν επίσης αντιμετωπίσει βαθιές οικονομικές κρίσεις, γεγονός που ενέτεινε την ευπάθειά τους σε εξωτερικές πιέσεις.

Ωστόσο, υπάρχουν σημαντικές διαρθρωτικές διαφορές μεταξύ των δύο χωρών.

Η Βενεζουέλα αποτελεί στρατηγικά πολύτιμο πόρο για τις ΗΠΑ, με την αμερικανική πολιτική εκεί να είναι στενά συνδεδεμένη με τον έλεγχο των πετρελαϊκών της αποθεμάτων.

Η Κούβα στερείται συγκρίσιμων υλικών κινήτρων και, αντίθετα, έχει υποβληθεί σε μακροχρόνιο εμπάργκο και στρατηγική περιορισμού.

Το συγκεντρωτικό μονοκομματικό σύστημα της Κούβας και οι εδραιωμένοι θεσμοί της έρχονται επίσης σε αντίθεση με τον πιο κατακερματισμένο και αποδυναμωμένο κρατικό μηχανισμό της Βενεζουέλας.

Και η μακρά ιστορία αντιπαράθεσης της Κούβας με τις ΗΠΑ έχει καλλιεργήσει μια πολιτική κουλτούρα αντίστασης.

Όλα αυτά μαζί καθιστούν μια επιχείρηση για την επιβολή αλλαγής καθεστώτος πολύ λιγότερο εφικτή.

Υπάρχει κίνημα αντιπολίτευσης εντός της Κούβας που θα υποστήριζε στρατιωτική δράση των ΗΠΑ;

Δεν υπάρχει ενιαία αντιπολίτευση στην Κούβα.

Οι εκφράσεις δυσαρέσκειας εκφράζονται συχνά μέσω της μαζικής μετανάστευσης, καθώς το μονοκομματικό σύστημα του νησιού και άλλοι μηχανισμοί κρατικού ελέγχου περιορίζουν την ικανότητα των ομάδων της αντιπολίτευσης να οργανωθούν και να επεκταθούν.

Σπάνιες διαμαρτυρίες έχουν ξεσπάσει στην Κούβα τους τελευταίους μήνες.

Ωστόσο, αυτή η διαφωνία φαίνεται να οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε υλικά παράπονα, με αναφορές για διαδηλωτές που φώναζαν συνθήματα όπως «ανάψτε τα φώτα» εν μέσω διακοπών ρεύματος, παρά σε κάποιο οργανωμένο πολιτικό πρόγραμμα.

Ταυτόχρονα, η εξωτερική πίεση από τις ΗΠΑ έχει προκαλέσει εθνικιστική κινητοποίηση και διαδηλώσεις για την υπεράσπιση της κουβανικής κυριαρχίας. Μαζικές συγκεντρώσεις σε όλη τη χώρα έχουν χαρακτηρίσει τις απειλές των ΗΠΑ κατά της Κούβας ως ιμπεριαλιστική επιθετικότητα, τονίζοντας την ενότητα και την αντίσταση ενάντια στην εξωτερική παρέμβαση.

Η δυσαρέσκεια έναντι της κουβανικής κυβέρνησης υπάρχει.

Ωστόσο, μέχρι στιγμής, φαίνεται να παραμένει ριζωμένη σε οικονομικά και εσωτερικά ζητήματα, αντί να μεταφράζεται σε ευθυγράμμιση με τους στόχους των ΗΠΑ ή σε αποδοχή πιθανής παρέμβασης.