Στην Αθήνα ολόκληρος μισθός δεν φτάνει ούτε για το νοίκι – Η Ευρώπη σε στεγαστικό αδιέξοδο
Η στεγαστική κρίση βαθαίνει στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, με την Αθήνα να συγκαταλέγεται στις πόλεις όπου το ενοίκιο υπερβαίνει το 150% του κατώτατου μισθού, επιβαρύνοντας δραματικά τους εργαζόμενους χαμηλού εισοδήματος.
Τα ενοίκια στην Ευρώπη έχουν πάψει εδώ και καιρό να κινούνται παράλληλα με τους μισθούς. Σε πολλές πόλεις, το κόστος στέγασης έχει γίνει ο βασικός παράγοντας πίεσης για τα νοικοκυριά, ειδικά για όσους βρίσκονται στο χαμηλότερο άκρο της αγοράς εργασίας.
Η στέγαση και οι λογαριασμοί κοινής ωφέλειας απορροφούν πλέον το μεγαλύτερο μέρος των μηνιαίων δαπανών στην ΕΕ, φτάνοντας το 23,6% σύμφωνα με τη Eurostat. Όμως πίσω από αυτόν τον μέσο όρο κρύβονται πολύ πιο ακραίες καταστάσεις στις μεγάλες πρωτεύουσες.
Το ενοίκιο αποτελεί σημαντικό βάρος για τους εργαζόμενους με τον κατώτατο μισθό, υπερβαίνοντας σε πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες τις μηνιαίες αποδοχές τους.
Ποιες πρωτεύουσες είναι αυτές όπου το ενοίκιο υπερβαίνει τα επίπεδα του μικτού κατώτατου μισθού; Και ποιο ποσοστό του κατώτατου μισθού απορροφάται από το ενοίκιο στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες;
Σύμφωνα με ανάλυση της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων (ETUC), βασισμένη σε δεδομένα της ΕΕ, το μέσο κόστος ενοικίασης ενός διαμερίσματος δύο υπνοδωματίων στις πρωτεύουσες της πλειονότητας των χωρών της ΕΕ υπερβαίνει τον μικτό κατώτατο μισθό.
Μόνο σε πέντε χώρες της ΕΕ με κατώτατο μισθό το μηνιαίο ενοίκιο είναι χαμηλότερο από τον κατώτατο μισθό. Ωστόσο, καθώς τόσο τα στοιχεία της Eurostat όσο και της ETUC βασίζονται σε μικτούς μισθούς, η πραγματική επιβάρυνση για τους εργαζόμενους είναι πιθανότατα ακόμη μεγαλύτερη, αν ληφθούν υπόψη οι καθαρές αποδοχές.
Οι πιο επιβαρυμένες πόλεις
Οι εργαζόμενοι με κατώτατο μισθό στην πρωτεύουσα της Τσεχίας πλήττονται περισσότερο. Στην Πράγα, το μέσο ενοίκιο ανέρχεται στα 1.710 ευρώ, ενώ ο κατώτατος μισθός στη χώρα είναι 924 ευρώ. Αυτό σημαίνει ότι απαιτείται ποσό που αντιστοιχεί στο 185% του κατώτατου μισθού για την κάλυψη ενός διαμερίσματος δύο υπνοδωματίων.
Στην Αθήνα δεν φτάνει ο κατώτατος μισθός
Στην Αθήνα, σύμφωνα με τον πίνακα, ο κατώτατος μισθός είναι €1.027 ενώ το μέσο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα φτάνει τα €1.570. Αυτό σημαίνει ότι το ενοίκιο αντιστοιχεί στο 152,9% του κατώτατου μισθού, δηλαδή είναι ακριβότερο από έναν μηνιαίο μισθό.
Με απλά λόγια, ένας εργαζόμενος με κατώτατο μισθό δεν μπορεί να καλύψει μόνος του το ενοίκιο, καθώς θα χρειαζόταν περίπου ενάμιση μισθό για να το πληρώσει. Αυτό δείχνει ότι η σχέση μισθών και ενοικίων στην Αθήνα είναι από τις πιο πιεστικές στην Ευρώπη σε σύγκριση με άλλες πρωτεύουσες.
Η Λισαβόνα κατατάσσεται δεύτερη με 168%. Στην Πορτογαλία, ο μηνιαίος ισοδύναμος μικτός κατώτατος μισθός (καταβαλλόμενος σε 14 δόσεις ετησίως) είναι 1.073 ευρώ, ενώ το μέσο ενοίκιο στην πρωτεύουσα είναι 1.710 ευρώ.
Το ποσοστό του μικτού κατώτατου μισθού που απαιτείται για την κάλυψη του ενοικίου υπερβαίνει επίσης το 150% στη Βουδαπέστη (159%), στην Μπρατισλάβα (158%), στη Σόφια (154%) και στη Ρίγα (151%). Αυτό σημαίνει ότι οι εργαζόμενοι με κατώτατο μισθό θα έπρεπε να δαπανήσουν ολόκληρο τον μισθό τους για το ενοίκιο και να χρειαστούν επιπλέον περισσότερο από μισό μισθό για να το καλύψουν.
Το ποσοστό αυτό υπερβαίνει επίσης το 100%, δηλαδή ακόμη και ο μικτός κατώτατος μισθός δεν επαρκεί για την κάλυψη του ενοικίου, σε πόλεις όπως η Βαλέτα (143%), το Παρίσι (138%), το Ταλίν (131%), η Μαδρίτη (125%), το Βουκουρέστι (122%), η Βαρσοβία (117%), το Δουβλίνο (113%), η Λιουμπλιάνα (105%) και το Βίλνιους (105%).
Για παράδειγμα, στο Παρίσι, το μέσο ενοίκιο για διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων είναι 2.523 ευρώ, ενώ ο κατώτατος μισθός στη Γαλλία είναι 1.823 ευρώ. Στη Μαδρίτη, τα αντίστοιχα ποσά είναι 1.721 ευρώ έναντι 1.381 ευρώ.
Οι καλύτερες πρωτεύουσες για εργαζόμενους με κατώτατο μισθό
Αντίθετα, οι Βρυξέλλες αναδεικνύονται ως η καλύτερη πρωτεύουσα της ΕΕ για τους εργαζόμενους με κατώτατο μισθό όσον αφορά την προσιτότητα των ενοικίων. Οι μικτοί κατώτατοι μισθοί καλύπτουν το 70% του κόστους ενοικίου εκεί. Στις Βρυξέλλες, το μέσο ενοίκιο για διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων είναι 1.476 ευρώ, ενώ ο κατώτατος μισθός είναι 2.112 ευρώ.
Το Βερολίνο είναι στη δεύτερη καλύτερη θέση με 76%. Το ποσοστό του μικτού κατώτατου μισθού που απαιτείται για την κάλυψη του ενοικίου είναι 85% στη Λευκωσία, 87% στο Λουξεμβούργο.
Πιο προσιτά ενοίκια
Σε σύγκριση με τις πρωτεύουσες, οι μέσοι όροι σε επίπεδο χώρας παρουσιάζουν καλύτερη εικόνα. Σε πολλές χώρες, ο μικτός κατώτατος μισθός επαρκεί για την κάλυψη του ενοικίου.
Ωστόσο, το ενοίκιο εξακολουθεί να απορροφά σημαντικά μεγαλύτερο ποσοστό από τον μέσο όρο 23,6% των δαπανών των νοικοκυριών της ΕΕ για στέγαση και κοινής ωφέλειας.
Μεταξύ ενός υποσυνόλου 16 χωρών της ΕΕ που αναλύθηκαν σε αυτή τη σύγκριση της ETUC, το ποσοστό του μικτού κατώτατου μισθού που απαιτείται για την κάλυψη του ενοικίου κυμαίνεται από 33% στην Πολωνία έως 61% στη Μάλτα.
Στην Πολωνία, ο μικτός κατώτατος μισθός είναι 1.139 ευρώ, ενώ το μέσο ενοίκιο είναι 376 ευρώ. Η Γαλλία παρουσιάζει επίσης καλύτερη εικόνα, με 1.823 ευρώ έναντι 695 ευρώ.
Στην Ισπανία, ο κατώτατος μισθός είναι 1.381 ευρώ, ενώ το μέσο ενοίκιο είναι 660 ευρώ.
«Η Ελλάδα μπορεί επίσης να αποτελέσει μια καλή επιλογή για εργαζόμενους με τον κατώτατο μισθό εκτός Αθηνών, στα 1.027€ έναντι 408€» γράφει το άρθρο. Ωστόσο, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι τα ενοίκια είναι αισθητά υψηλότερα σε σχέση με άλλες χώρες, ενώ και το γενικό κόστος διαβίωσης παραμένει σε αρκετά απαιτητικά επίπεδα, γεγονός που περιορίζει το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα.