Ίσως, πολλοί από εμάς, έχουμε μαζί τον σκύλο μας σε ό,τι κι αν κάνουμε, γιατί έτσι θεωρούμε είναι ευτυχισμένος.
Πώς θα νιώσει όμως, αν χρειαστεί κάποια στιγμή να τον αφήσουμε μόνο, έστω και για λίγη ώρα;
«Μία από τις πιο διαδεδομένες αντιλήψεις που αφορά στη συμβίωση με έναν σκύλο είναι ότι: «δεν πρέπει να μένει ποτέ μόνος του». Πίσω από αυτήν τη φράση κρύβεται αγάπη, αλλά και μια βαθιά παρεξήγηση που συχνά οδηγεί στο αντίθετο αποτέλεσμα. Τη δημιουργία άγχους αποχωρισμού», υπογραμμίζει η επαγγελματίας θετική εκπαιδεύτρια σκύλων και σύμβουλος συμπεριφοράς, Πηνελόπη Μαύρου.
Ο στόχος δεν είναι να «μάθει να αντέχει» τη μοναξιά, αλλά να τη βιώνει με ηρεμία
Το να εκπαιδεύσουμε τον σκύλο να μάθει να μένει μόνος του δεν είναι σκληρότητα, αλλά φροντίδα
Ο σκύλος, τονίζει η κυρία Μαύρου, είναι κοινωνικό ον, πράγματι. Χρειάζεται επαφή, σύνδεση και αλληλεπίδραση με τον άνθρωπό του. Όμως, αυτό δεν σημαίνει ότι έχει ανάγκη τη συνεχή παρουσία του.
Αντιθέτως, η ικανότητα να μένει μόνος του με ηρεμία είναι ένα από τα πιο σημαντικά στοιχεία για την ψυχική του ισορροπία.
Πώς δημιουργούμε άγχος αποχωρισμού, εν αγνοία μας, στον σκύλο
Το άγχος αποχωρισμού, διευκρινίζει η κυρία Μαύρου, δεν εμφανίζεται ξαφνικά ούτε είναι απλώς αποτέλεσμα υπερβολικής ευαισθησίας.
Στις περισσότερες περιπτώσεις είναι κάτι που καλλιεργείται, άθελά μας, μέσα από την καθημερινή μας συμπεριφορά.
Όταν ένας σκύλος μεγαλώνει χωρίς να έχει μάθει να μένει μόνος του, η παρουσία του κηδεμόνα του είναι συνεχής και αδιάλειπτη τότε η απουσία γίνεται κάτι ξένο και απειλητικό.
Πολλοί άνθρωποι θεωρούν ότι κάνουν το καλύτερο για τον σκύλο τους, όταν τον έχουν συνεχώς μαζί τους. Δεν τον αφήνουν ποτέ μόνο στο σπίτι, κοιμούνται μαζί. Δηλαδή, είναι διαρκώς σε αλληλεπίδραση.
Όμως, χωρίς να το καταλαβαίνουν, δημιουργούν έναν σκύλο που δεν έχει μάθει να αυτορυθμίζεται. Έναν σκύλο που εξαρτάται απόλυτα από την παρουσία τους, για να νιώσει ασφάλεια.
Κι όταν έρθει η στιγμή που θα χρειαστεί να μείνει μόνος -κάτι αναπόφευκτο στην καθημερινότητα μας- τότε εμφανίζονται τα προβλήματα. Γαβγίσματα, καταστροφές, έντονο στρες, ακόμα και αυτοτραυματισμοί. Αυτές οι συμπεριφορές δεν είναι «εκδίκηση» ούτε «κακή συμπεριφορά». Είναι εκφράσεις πανικού.
Ο σκύλος, μπορεί να μάθει να μένει μόνος του και να είναι ήρεμος
Το να εκπαιδεύσουμε τον σκύλο να μάθει να μένει μόνος του, αναφέρει η κυρία Μαύρου, δεν είναι σκληρότητα, όπως πολλοί πιστεύουν. Είναι φροντίδα. Είναι η διαδικασία μέσα από την οποία μαθαίνουμε στον σκύλο, ότι η απουσία μας δεν είναι απειλή. Ότι μπορεί να χαλαρώσει, να κοιμηθεί, να νιώσει ασφάλεια, ακόμα και, όταν δεν είμαστε εκεί.
Αυτό ξεκινά από μικρά, καθημερινά βήματα. Ο σκύλος χρειάζεται να μάθει ότι δεν είμαστε διαρκώς διαθέσιμοι. Ότι υπάρχουν στιγμές μέσα στην ημέρα, που δεν τού δίνουμε προσοχή, ακόμα κι αν είμαστε μαζί στο σπίτι. Ότι μπορεί να βρίσκεται σε διαφορετικό χώρο και να είναι καλά.
Η σταδιακή απομάκρυνση είναι το «κλειδί». Δηλαδή, εξηγεί η κυρία Μαύρου, απουσιάζουμε από το σπίτι για μικρό χρονικό διάστημα χωρίς υπερβολικούς αποχαιρετισμούς, ένταση ή ενθουσιώδεις επιστροφές.
Η ουδετερότητα βοηθά τον σκύλο να αντιληφθεί, ότι το «φεύγω και επιστρέφω» είναι κάτι φυσιολογικό.
«Η υπερβολική προσκόλληση δεν είναι ένδειξη αγάπης»
Σύμφωνα με την κυρία Μαύρου, ένα ακόμα σημαντικό στοιχείο είναι η ποιότητα της επαφής, όχι η ποσότητα.
Ένας σκύλος δεν χρειάζεται 24ωρη παρουσία, για να είναι ευτυχισμένος. Χρειάζεται ξεκάθαρα όρια, σταθερότητα και στιγμές ουσιαστικής σύνδεσης.
Η υπερβολική προσκόλληση δεν είναι ένδειξη αγάπης, αλλά ένδειξη εξάρτησης.
Συχνά, οι άνθρωποι δυσκολεύονται περισσότερο από τους σκύλους σε αυτήν τη διαδικασία.
Το να αφήσουμε τον σκύλο μας μόνο του, έστω και για λίγο, μπορεί να μάς δημιουργεί ενοχές. Ή να σκεφτούμε ότι ο σκύλος μας θα νομίζει, ότι δεν τον αγαπάμε.
Όμως, η αποφυγή αυτής της διαδικασίας δεν τον προστατεύει, αλλά τον κάνει πιο ευάλωτο.
Ένας σκύλος που δεν αντέχει να μείνει μόνος δεν είναι πιο δεμένος με τον άνθρωπό του.
Αντιθέτως, είναι πιο αγχωμένος. Κι αυτό επηρεάζει την ποιότητα ζωής και των δύο.
Ο στόχος δεν είναι να «μάθει να αντέχει» τη μοναξιά, αλλά να τη βιώνει με ηρεμία. Να μπορεί να ξεκουραστεί, να νιώσει ασφάλεια στον χώρο του και να μην πανικοβάλλεται με την απουσία.
Μεγαλώνουμε έναν ισορροπημένο σκύλο
Τελικά, η πραγματική φροντίδα, καταλήγει η κύρια Μαύρου, δεν είναι να είμαστε πάντα δίπλα στον σκύλο μας. Αλλά να τον έχουμε προετοιμάσει, ώστε να νιώθει καλά και χωρίς εμάς. Γιατί ένας ισορροπημένος σκύλος δεν είναι αυτός που μάς χρειάζεται συνεχώς, αλλά εκείνος που είναι ανεξάρτητος και μάς εμπιστεύεται, ακόμα κι όταν λείπουμε.
H επαγγελματίας θετική εκπαιδεύτρια σκύλων και σύμβουλος συμπεριφοράς, Πηνελόπη Μαύρου
⃰ Η κυρία Πηνελόπη Μαύρου είναι επαγγελματίας θετική εκπαιδεύτρια σκύλων και σύμβουλος συμπεριφοράς, με εξειδίκευση στη συμπεριφορά και την ψυχολογία του σκύλου.
Είναι απόφοιτη της Pets Pro Academy.
Έχει παρακολουθήσει εξειδικευμένα σεμινάρια στην ψυχολογία σκύλου, τη διαχείριση συμπεριφοράς, καθώς και στις πρώτες βοήθειες για σκύλους.
Συνεχίζει την επιμόρφωσή της και την τρέχουσα περίοδο παρακολουθεί μαθήματα στην κοινωνική εκπαίδευση σκύλων (μίμηση – Do as I Do), με στόχο τη βελτίωση της επικοινωνίας και της προσαρμοστικότητας του σκύλου στο σύγχρονο περιβάλλον.