Κατατέθηκε στη Βουλή το νομοσχέδιο για το θεσμικό πλαίσιο έρευνας και τεχνολογίας

27

Κατατέθηκε στη Βουλή για συζήτηση το σχέδιο νόμου «Θεσμικό πλαίσιο Έρευνας και Τεχνολογίας», όπως ανακοίνωσαν ο υπουργός Ανάπτυξης και η υπουργός Παιδείας.

Με το νομοσχέδιο, επιχειρείται τόσο η συγκρότηση οριζοντίων οργάνων διοίκησης της Έρευνας, όπως το Εθνικό Συμβούλιο Έρευνας και Τεχνολογίας (ΕΣΕΤ), ο Εθνικός Οργανισμός Έρευνας και Τεχνολογίας (ΕΟΕΤ), η Διϋπουργική Επιτροπή Έρευνας και Τεχνολογίας (ΔΕΕΤ), όσο και η εισαγωγή σκοπών και κινήτρων για την ενίσχυση της βασικής, της εφαρμοσμένης και της τεχνολογικής έρευνας της χώρας μας, καθώς και η κωδικοποίηση της υφιστάμενης νομοθεσίας για τα ερευνητικά κέντρα του υπουργείου Ανάπτυξης.

Πρωταρχική μέριμνα του νομοσχεδίου αποτελούν η συνεργασία των εμπλεκομένων στην έρευνα φορέων (ΑΕΙ/ΤΕΙ, ερευνητικά κέντρα, ιδιωτικοί φορείς), καθώς και η συνεργασία των οργάνων εποπτείας τους (υπουργείο Παιδείας, Ανάπτυξης και άλλα συναφή και συναρμόδια υπουργεία), ώστε να επιτευχθεί αφενός μεν η δημιουργία της απαραίτητης κρίσιμης μάζας στις ερευνητικές ομάδες, αφετέρου δε η εύρυθμη διοικητική τους λειτουργία.

Για πρώτη φορά θεσμοθετείται η συμμετοχή του υπουργείου Παιδείας στη χάραξη εθνικής πολιτικής και στρατηγικής Έρευνας και Τεχνολογίας μαζί με το υπουργείο Ανάπτυξης και τα κατά περίπτωση συναρμόδια υπουργεία. Έτσι:

Το ΥΠΕΠΘ είναι συναρμόδιο στη συγκρότηση του Εθνικού Συμβουλίου Έρευνας και Τεχνολογίας μαζί με το ΥΠΑΝ, στη συγκρότηση και διοίκηση του Εθνικού Οργανισμού Έρευνας και Τεχνολογίας, στη συγκρότηση των επιτροπών για την εκπροσώπηση της χώρας σε διεθνή ερευνητικά, επιστημονικά και άλλα συναφή όργανα της ΕΕ, στην κατάρτιση επιτροπών εμπειρογνωμόνων για έρευνα και τεχνολογία σε εθνικό επίπεδο και στη χάραξη πολιτικής και στρατηγικής έρευνας και τεχνολογίας, καθώς και για τη χρηματοδότησή της.

Στόχος είναι να αυξηθεί η απόδοση της οικονομικής δαπάνης και να αξιοποιηθούν τα επιστημονικά και τεχνολογικά αποτελέσματα για την οικονομική και κοινωνική πρόοδο. Ειδικότεροι στόχοι της διοικητικής αναδιάρθρωσης των κέντρων είναι:

* Να εξασφαλισθούν οικονομίες κλίμακος, με την αξιοποίηση των υποδομών των κέντρων, τόσο για ερευνητικούς όσο και εκπαιδευτικούς σκοπούς και να προωθηθεί η δημιουργία συνεργειών μεταξύ συμπληρωματικών ερευνητικών ομάδων σε ερευνητικά κέντρα και ΑΕΙ.

* Να ενισχυθεί η ένταξη ενός μεγάλου μέρους του ερευνητικού δυναμικού της χώρας σε διεθνείς ερευνητικές δραστηριότητες και να ενταχθούν τα ερευνητικά κέντρα στο πεδίο της ανάπτυξης της οικονομίας, τόσο σε εθνικό όσο και περιφερειακό επίπεδο.

Το υπουργείο Ανάπτυξης, μέσω της ΓΓΕΤ, έχει την αρμοδιότητα για τη χάραξη και εφαρμογή της πολιτικής για την έρευνα, τεχνολογία και καινοτομία. Υπάρχουν γνωμοδοτικά όργανα, όπως το Εθνικό Συμβούλιο Έρευνας και Τεχνολογίας και η Ειδική Επιτροπή Αποτίμησης Τεχνολογίας της Βουλής, τα οποία όμως δεν έχουν ιδιαίτερο ρόλο.

Η χρηματοδότηση της έρευνας γίνεται κατά 46% στα ΑΕΙ, κατά 22% στα ερευνητικά κέντρα και κατά 32% στις επιχειρήσεις. Οι δαπάνες για την έρευνα σήμερα ανέρχονται σε 0,6% του ΑΕΠ, στο οποίο οι επιχειρήσεις συμμετέχουν με 32%.

Οι μέσοι όροι στην ΕΕ είναι 1,9% και 50% αντίστοιχα. Ένα άλλο χαρακτηριστικό του σημερινού συστήματος είναι οι μηδαμινές δαπάνες για τη βασική έρευνα από καθαρά εθνικούς πόρους.

Το συνολικό ερευνητικό δυναμικό της χώρας ανέρχεται σε 14.748 ερευνητές. Στα 22 Πανεπιστήμια, 17 ΤΕΙ και 22 ερευνητικά Πανεπιστημιακά Ινστιτούτα απασχολούνται 10.471 (71% του συνόλου) ερευνητές, στα 13 ερευνητικά κέντρα της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Τεχνολογίας (ΓΓΕΤ) 2.000 ερευνητικό προσωπικό (14% του συνόλου), και τέλος στον ιδιωτικό τομέα 2.235 ερευνητές (15% του συνόλου).

Υπό την εποπτεία της ΓΓΕΤ είναι υπό ίδρυση άλλα δύο ερευνητικά κέντρα στη Δυτική Ελλάδα και την Ήπειρο, ενώ σχεδιάζεται η δημιουργία ενός ακόμη στην Ανατολική Μακεδονία-Θράκη.

Στόχος του νέου νομικού πλαισίου είναι να καταστεί η Ελλάδα ανταγωνιστική και δυναμική οικονομία της γνώσης σε παγκόσμιο επίπεδο. Ο στόχος της χώρας μας να διαθέσει το 1,5% του ΑΕΠ για δαπάνες έρευνας και τεχνολογίας μέχρι το 2013 πρέπει να συμπληρωθεί με τη διάθεση εθνικών πόρων για τη βασική έρευνα.

ΑΠΕ-ΜΠΕ