Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026
weather-icon 21o
in.gr

Music of the Aegean Sea – «Carpathpos» – Κριτική

Η έκδοση αυτή, αφιερωμένη στην μουσική της Καρπάθου, εντάσσεται στη σειρά «Music of the Aegean sea» («Μουσικές του Αιγαίου» κατά το ελληνικότερον…) και περιλαμβάνεται σ’ έναν φιλόδοξο κύκλο εκδόσεων του Χριστόδουλου Χάλαρη, με τίτλο «Idioms of Greek Music». Στον δίσκο περιέχονται 9 κομμάτια από την Όλυμπο της Καρπάθου, ένα χωριό που βρίσκεται στο βόρειο τμήμα […]

Η έκδοση αυτή, αφιερωμένη στην μουσική της Καρπάθου, εντάσσεται στη σειρά «Music of the Aegean sea» («Μουσικές του Αιγαίου» κατά το ελληνικότερον…) και περιλαμβάνεται σ’ έναν φιλόδοξο κύκλο εκδόσεων του Χριστόδουλου Χάλαρη, με τίτλο «Idioms of Greek Music». Στον δίσκο περιέχονται 9 κομμάτια από την Όλυμπο της Καρπάθου, ένα χωριό που βρίσκεται στο βόρειο τμήμα του νησιού, όπου σε πείσμα του χρόνου, έχουν διατηρηθεί έως τις μέρες μας σε μεγάλο βαθμό πολλά αρχέγονα μουσικά στοιχεία και κοινωνικές δομές. Επτά απ’ τα τραγούδια αυτά είναι «παραλογές», μακροσκελείς αφηγηματικές μπαλάντες χωρίς ομοιοκαταληξία, γεγονός που μαρτυρεί την παλαιότητά τους. Οι περισσότερες από τις παραλογές αυτές χρονολογούνται από τους βυζαντινούς χρόνους, ενώ σε πολλές περιπτώσεις ο θεματικός τους πυρήνας προέρχεται από την αρχαιότητα. Οι μπαλάντες αυτές έφτασαν ως τις μέρες μας τραγουδισμένες σε τοπικούς σκοπούς όπως ο «Συρματικός» και χορούς όπως ο «Ζερβός». Στον δίσκο περιέχονται επίσης και σκοποί πάνω στους οποίους ταιριάζονται οι μαντινάδες καθώς και ο οργανικός «Πάνω χορός», που δομείται από μικρής έκτασης (αυτοσχέδια πολλές φορές) μουσικά μοτίβα. Στην Όλυμπο μπορούμε ν’ ακούσουμε τα «λυροτσάμπουνα», ένα μουσικό σχήμα που επιβιώνει στις μέρες μας μόνο στην περιοχή αυτή. Αποτελείται από νησιώτικη λύρα, τσαμπούνα και λαούτο. Στις ηχογραφήσεις του δίσκου τραγουδά και παίζει λύρα ο Μιχάλης Ζωγραφίδης και τσαμπούνα ο Ηλίας Μηνατσής κι ο Νίκος Ζωγραφίδης από την Όλυμπο. Λαούτο παίζει ο Νίκος Γράψας. Δυστυχώς όμως η θετική εικόνα που αποκομίσαμε από την ακρόαση του ηχητικού υλικού, ανατράπηκε από το τρίγλωσσο (ελληνικά, αγγλικά, γαλλικά) συνοδευτικό 50σέλιδο μικρό βιβλίο. Από την πρώτη κιόλας σελίδα ο Χριστόδουλος Χάλαρης εμφανίζεται όχι απλά ως ερευνητής κι επιμελητής της έκδοσης, αλλά κι ως… «ενορχηστρωτής» και «διευθυντής ορχήστρας». Τα περιεχόμενα και η όλη του δομή δίνουν την εντύπωση ότι κύριος στόχος ήταν να γίνει πολυσέλιδο για λόγους εντυπωσιασμού… Μετά από ένα γενικόλογο εισαγωγικό κείμενο για τη σειρά «ΙΔΙΩΜΑΤΑ» ακολουθεί ένα σύντομο σημείωμα μόλις δυο σελίδων με τίτλο «Μουσικές του Αιγαίου: Κάρπαθος». Στο σημείωμα αυτό θα περιμέναμε να υπήρχαν πληροφορίες για τη μουσική της Καρπάθου, τις επιμέρους παραδόσεις της, τα γλέντια καθώς και για τα μουσικά δίκτυα που διαπλέουν το Αιγαίο κι ενώνουν τα Δωδεκάνησα με την Κρήτη και τα Μικρασιατικά παράλια. Αντ’ αυτού, παρέχονται μερικές ομιχλώδεις αναφορές για τα… κυκλαδικά ειδώλια και «τη βαθιά προσήλωση των Καρπάθιων στην πολιτιστική τους ταυτότητα». Το μικρό βιβλίο κλείνει με την παράθεση των στίχων, χωρίς όμως κάποιο σχόλιο για τους σκοπούς και την ιστορία τους. Πόσο μάλλον για τη λειτουργία τους στο καρπάθικο γλέντι…. Εκτός όμως από την αρνητική εικόνα του μικρού βιβλίου, η συμμετοχή στην ορχήστρα του Ν. Γράψα (ενός διακεκριμένου, κατά τ’ άλλα, δημιουργού και σολίστα) αποτελεί «παραφωνία». Όταν παρουσιάζεται η μουσική παράδοση ενός τόπου είναι βέβαια προτιμότερο να ακούγονται ντόπιοι μουσικοί. Θα μπορούσε λοιπόν να είχε παίξει κάποιος από τους πολλούς Καρπάθιους λαουτιέρηδες. Το μεθοδολογικό ατόπημα αυτό είναι τόσο προφανές (και τόσο αδικαιολόγητο τουλάχιστον για την περίπτωση της Καρπάθου, όπου υπάρχουν πολλοί και καλοί λαϊκοί μουσικοί), ώστε γεννά υποψίες για την προχειρότητα της ηχογράφησης, εκτός κι αν έγινε εσκεμμένα για να δικαιολογηθεί η… «ενορχηστρωτική» παρουσία του κ. Χάλαρη! Θα πρέπει τέλος να αναφέρουμε ότι το ηχητικό αποτέλεσμα δεν είναι τεχνικά ικανοποιητικό. Δεν υπάρχει ισορροπία και διαχωρισμός ανάμεσα στα όργανα και τα ηχοχρώματά τους, ενώ η κακοηχία συμπληρώνεται απ’ την υπερβολική (και αταίριαστη…) χρήση των εφέ…. Με λίγα λόγια στην έκδοση αυτή ένα πραγματικά πολύτιμο μουσικό υλικό συσκευάζεται με ράκη αρχαιολαγνείας και βυζαντινισμού και αποκτά και «σφραγίδα γνησιότητας», με την κόκκινη επιγραφή «FIRST RECORDING EVER» στο εξώφυλλο (τη στιγμή που κυκλοφορούν ήδη πολλές δισκογραφικές εκδόσεις με ανάλογο περιεχόμενο). Γι’ άλλη μια φορά λοιπόν ο χώρος της παραδοσιακής μουσικής αποδεικνύεται «ξέφραγο αμπέλι», έρμαιο σε πρόχειρες προσεγγίσεις… Και είναι ακόμη πιο ανησυχητικό ότι οι πολύγλωσσες αυτές εκδόσεις απευθύνονται σ’ ένα διεθνές κοινό και καθορίζουν τα ακούσματά του για την Ελληνική μουσική…

Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

in.gr | Ταυτότητα

Διαχειριστής - Διευθυντής: Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

Διευθύντρια Σύνταξης: Αργυρώ Τσατσούλη

Ιδιοκτησία - Δικαιούχος domain name: ALTER EGO MEDIA A.E.

Νόμιμος Εκπρόσωπος: Ιωάννης Βρέντζος

Έδρα - Γραφεία: Λεωφόρος Συγγρού αρ 340, Καλλιθέα, ΤΚ 17673

ΑΦΜ: 800745939, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ

Ηλεκτρονική διεύθυνση Επικοινωνίας: in@alteregomedia.org, Τηλ. Επικοινωνίας: 2107547007

ΜΗΤ Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442

Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026
Απόρρητο