Η Βολιβία ανοίγει τον δρόμο για την αποστολή στρατιωτικών δυνάμεων στους δρόμους

Ο πρόεδρος της Βολιβίας Ροντρίγκο Παζ έλαβε την Τετάρτη μέτρα εν όψει ενδεχόμενης κήρυξης κατάστασης έκτακτης ανάγκης, καθώς οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις έχουν κλιμακωθεί τους πρώτους μήνες της θητείας του.

Η κατάσταση έκτακτης ανάγκης θα επέτρεπε στον Παζ να στείλει στρατιωτικές δυνάμεις στους δρόμους για την καταστολή των διαδηλώσεων, ένα μέτρο για το οποίο ορισμένοι βουλευτές της αντιπολίτευσης έχουν προειδοποιήσει ότι θα μπορούσε να οξύνει περαιτέρω τις εντάσεις μετά από σχεδόν ένα μήνα οδοφραγμάτων και διαδηλώσεων.

Η Εφημερίδα της Κυβερνήσεως δημοσίευσε την Τετάρτη ότι ο Παζ ενέκρινε ψήφισμα του Κογκρέσου για την κατάργηση νόμου που έθετε όρια στη χρήση διαταγμάτων έκτακτης ανάγκης από την εκτελεστική εξουσία. Το κοινοβούλιο της Βολιβίας κατάργησε την Τρίτη τον νόμο 1341 ο οποίος περιορίζει τη δυνατότητα κήρυξης κατάστασης εκτάκτου ανάγκης και απαγορεύει την καταστολή των πολιτών από τον στρατό.

Εάν ο Παζ προχωρήσει στην κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης, θα χρειαστεί εκ νέου την έγκριση του Κογκρέσου. Οι διαδηλωτές ζητούν από τη νέα συντηρητική κυβέρνηση να ανακαλέσει τα μέτρα λιτότητας και να αντιμετωπίσει την αύξηση του κόστους διαβίωσης.

Εδώ και σχεδόν 27 ημέρες, οι πολίτες διαμαρτύρονται ενάντια στα μέτρα λιτότητας και την κατάργηση των επιχορηγήσεων στα καύσιμα. Οι επιχορηγήσεις για φθηνή βενζίνη, το Gasolinazo, θεωρείται ένας τρόπος για την επίτευξη της κοινωνικής ειρήνης στη χώρα και κόκκινη γραμμή των πολιτών έναντι του πολιτικού συστήματος.

Με το που καταργήθηκαν οι επιχορηγήσεις, εκτοξεύθηκαν οι τιμές τροφίμων και αγαθών, οι οποίες μέχρι τότε ήταν σε προσιτές τιμές. Η κατάργηση της επιχορήγησης στα καύσιμα έφερε τεράστια άνοδο του πληθωρισμού στα τρόφιμα, με αποτέλεσμα να πέσει κατακόρυφα η αγοραστική δύναμη των πολιτών.

Τα μπλόκα έχουν προκαλέσει έλλειψη τροφίμων

Οι διαδηλώσεις έχουν προκαλέσει έλλειψη τροφίμων, καυσίμων και φαρμάκων στη Λα Πας και στο Ελ Άλτο, που μαζί αποτελούν τη μεγαλύτερη αστική περιοχή της Βολιβίας.

Την Τετάρτη, μιλώντας σε δημοσιογράφους πριν από συναντήσεις με ηγέτες της κοινότητας, τοπικούς αξιωματούχους και εκπροσώπους της βιομηχανίας, ο Παζ δήλωσε ότι επιθυμεί να βρει λύσεις μέσω του διαλόγου, αλλά δεν αποκλείει άλλες επιλογές. «Διαθέτω συνταγματικά μέσα. Ο χρόνος τελειώνει», είπε. «Πρέπει να αντιδράσω, πρέπει να βρω λύσεις».

Η βουλευτής της αντιπολίτευσης Σόνια Σινάνι από το κόμμα Αϊμάρα προειδοποίησε ότι η αποστολή στρατευμάτων θα μπορούσε να εντείνει τη σύγκρουση. «Ρίχνουμε βενζίνη στη φωτιά», δήλωσε η Σινάνι κατά τη διάρκεια μιας συζήτησης στο Κογκρέσο την Τρίτη, η οποία πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά, καθώς οι δρόμοι στη Λα Πας έχουν αποκλειστεί από διαδηλωτές.

Γυναίκες της φυλής Αϊμάρα συμμετέχουν σε διαδήλωση ζητώντας την παραίτηση του Προέδρου της Βολιβίας Ροντρίγκο Παζ, στη πρωτεύουσα Λα Πας της Βολιβίας, στις 27 Μαΐου 2026. REUTERS/Claudia Morales

Οδοφράγματα και ελλείψεις σε είδη πρώτης ανάγκης

Η Βολιβία βρίσκεται αντιμέτωπη με 27 ημέρες οδοφραγμάτων και κινητοποιήσεων που πραγματοποιούνται από την Κεντρική Οργάνωση Εργαζομένων της Βολιβίας (COB), τους αγρότες της Λα Πας και, εδώ και μερικές ημέρες, τους υποστηρικτές του Έβο Μοράλες, οι οποίοι απαιτούν την παραίτηση του προέδρου Ροντρίγκο Παζ.

Τα οδοφράγματα έχουν προκαλέσει έλλειψη καυσίμων, φαρμάκων και τροφίμων κυρίως στο διαμέρισμα της Λα Πας, με τις μεγαλύτερες επιπτώσεις να παρατηρούνται στην πρωτεύουσα και στο Ελ Άλτο.

Ο γενικός διοικητής της Βολιβιανής Αστυνομίας, Μίρκο Σόκολ, ανέφερε ότι υπάρχουν 150 οδοφράγματα σε ολόκληρη τη χώρα που επηρεάζουν διάφορα διαμερίσματα και ζήτησε από τις κινητοποιημένες ομάδες να επιδείξουν περισσότερη «ανθρωπιά» και να ανοίξουν διαδρόμους για τη διέλευση τροφίμων, φαρμάκων, οξυγόνου, καυσίμων, μεταξύ άλλων.

«Έχουμε 150 οδοφράγματα σε ολόκληρη τη χώρα. Τα διαμερίσματα όπου δεν υπάρχουν οδοφράγματα είναι τα Μπένι, Πάντο, Ταρίχα και Τσουκισάκα, αλλά κάθε οδόφραγμα σε κύρια οδική αρτηρία επηρεάζει διάφορα διαμερίσματα. Ακόμη και αν δεν υπάρχει οδόφραγμα σε ένα συγκεκριμένο διαμέρισμα, αυτό εξακολουθεί να το επηρεάζει», δήλωσε.

Μια γυναίκα της φυλής Αϊμάρα στολίζει το καπέλο της με ένα λουλούδι κατά τη διάρκεια διαδήλωσης, στη Λα Πας της Βολιβίας, στις 27 Μαΐου 2026. REUTERS/Claudia Morales

Η ειρωνεία είναι πως η κυβέρνηση, θέλει να αποζημιώσει όσους έχουν υποστεί οικονομική ζημιά από τα μπλόκα, γνωρίζει από το Εθνικό Επιμελητήριο Εξαγωγέων της Βολιβίας (Caneb), σχετικά με τις οικονομικές επιπτώσεις των αποκλεισμών και των πολιτικών κινητοποιήσεων σε διάφορες περιοχές της χώρας, αποκαλύπτοντας ότι οι απώλειες για τον εξαγωγικό τομέα έχουν ήδη φθάσει τα 717.792.546 δολάρια έως τον Μάιο του τρέχοντος έτους.

Το αξιοπερίεργο είναι πως ο πρόεδρος Παζ μπορεί να μην παραιτηθεί, παρά τους νεκρούς από την αστυνομική βία, αρκεί να επαναφέρει το μέτρο της χρηματοδότησης της τιμής των καυσίμων, κάτι που θα επαναφέρει τις τιμές των τροφίμων σε λογικά πλαίσια για όλους τους πολίτες της Βολιβίας και θα σταματήσουν οι διαδηλώσεις.

Είναι σαφές πως δεν ζητούν όλοι οι διαδηλωτές την παραίτηση Παζ, όμως όλοι οι διαδηλωτές θέλουν να πάρει πίσω τα μέτρα λιτότητας και κυρίως να επαναφέρει την επιχορήγηση.