Καταρρέει το οικονομικό κλίμα στην Ευρωζώνη – Στο χαμηλότερο επίπεδο από την πανδημία

Το οικονομικό κλίμα και οι προσδοκίες για την απασχόληση καταρρέουν στην ΕΕ και στην ευρωζώνη, όπως διαπιστώνει η σημερινή έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Τον Απρίλιο του 2026, ο δείκτης οικονομικού κλίματος (Economic Sentiment Indicator -ESI ) κατέγραψε απότομη πτώση στην ΕΕ (-2,9 στις 93,5 μονάδες) και στην Ευρωζώνη (-3,2 στις 96,2 μονάδες).

Πρόκειται για τα χαμηλότερα επίπεδα από τον Νοέμβριο του 2020, όταν η οικονομία είχε «παγώσει» από το σοκ της πανδημίας.

Ακόμα μεγαλύτερη ήταν η επιδείνωση των προσδοκιών για την απασχόληση, με τον σχετικό δείκτη να υποχωρεί κατά -4 μονάδες στην ΕΕ και -4,6 στην Ευρωζώνη, στο 93,2 και 91,7 αντίστοιχα.

Σχολιάζοντας τα σημερινά στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο οικονομολόγος της Oxford Economics Ίαν Σίμονς, κάνει λόγο για γενικευμένη επιδείνωση του κλίματος, σε όλους τους τομείς.

Ο ίδιος χαρακτηρίζει «ζοφερή» την εικόνα των προσδοκιών για την απασχόληση, με τη μηνιαία πτώση να συγκρίνεται μόνο με εκείνες που παρατηρήθηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας και της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.

Αντίστοιχα, οι έντονες αυξήσεις στις προσδοκίες για την πορεία των τιμών, ενισχύουν τους φόβους ότι η η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με στασιμοπληθωρισμό.

Πού επιδεινώθηκε περισσότερο το οικονομικό κλίμα

Μεταξύ των μεγαλύτερων οικονομιών της ΕΕ, ο δείκτης ESI για το οικονομικό κλίμα επιδεινώθηκε σημαντικά στη Γερμανία (-3,9), τη Γαλλία (-3,0), την Ιταλία (-2,8) και την Ολλανδία  (-2,5).

Λιγότερο έντονη ήταν η επιδείνωση του οικονομικού κλίματος στην Ισπανία (-0,9) και την Πολωνία (-0,8).

Η Ελλάδα βρίσκεται κάπου ενδιάμεσα, με τον Δείκτη Οικονομικού Κλίματος να υποχωρεί κατά -1,1 μονάδα και να διαμορφώνεται στο 105,7.

Βουλιάζει η καταναλωτική εμπιστοσύνη

Το οικονομικό κλίμα στην Ευρωζώνη επιδεινώθηκε κυρίως εξαιτίας της κατακόρυφης πτώσης της καταναλωτικής εμπιστοσύνης αλλά και των προσδοκιών των διευθυντικών στελεχών στον τομέα των υπηρεσιών και του λιανικού εμπορίου. Η εμπιστοσύνη στον κατασκευαστικό τομέα και τη βιομηχανία παρέμεινε σε γενικές γραμμές σταθερή.

Η εμπιστοσύνη στον τομέα των υπηρεσιών μειώθηκε σημαντικά (-3,4), αντανακλώντας τις πιο αρνητικές εκτιμήσεις των διευθυντών και στις τρεις συνιστώσες του δείκτη: την προηγούμενη και την αναμενόμενη ζήτηση και την οικονομική κατάσταση των επιχειρήσεων.

Η απότομη πτώση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών (-4 μονάδες) οφείλεται επίσης στην επιδείνωση και των τεσσάρων συνιστωσών της. Επιδεινώθηκαν οι απόψεις των καταναλωτών σχετικά με την προηγούμενη και τη μελλοντική οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών και υποχώρησαν οι προθέσεις για πραγματοποίηση σημαντικών αγορών.

Τη μεγαλύτερη επιδείνωση από όλους τους επί μέρους δείκτες καταναλωτικής εμπιστοσύνης, σημείωσαν οι προσδοκίες των νοικοκυριών για τη γενική οικονομική κατάσταση στη χώρα τους.

Σύννεφα  για την απασχόληση

Ο δείκτης προσδοκιών για την απασχόληση κατέγραψε την τρίτη συνεχόμενη πτώση (-4). Η απότομη πτώση τον Απρίλιο οφείλεται στα μειωμένα σχέδια προσλήψεων των διευθυντικών στελεχών στον τομέα των υπηρεσιών (σημαντική πτώση κατά -4,4), ακολουθούμενα από εκείνα της βιομηχανίας και του λιανικού εμπορίου, ενώ οι προσδοκίες στον κατασκευαστικό τομέα σημείωσαν ελαφρά πτώση.

Οι προσδοκίες των καταναλωτών για την ανεργία, οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στον κύριο δείκτη, επιδεινώθηκαν σημαντικά (-3,8).

Ένα άλλο σημάδι ότι η δυναμική της απασχόλησης χαμηλώνει ταχύτητα είναι η αύξηση του δείκτη αποθεματοποίησης εργατικού δυναμικού,  όπως αποδίδεται στα επίσημα ευρωπαϊκά έγγραφα ο όρος Labour Hoarding Indicator. Ο συγκεκριμένος δείκτης αυξήθηκε επίσης κατά +0,9 μονάδες στο 10,8%, συνεχίζοντας την ανοδική του τάση από τις αρχές του έτους και ανεβαίνοντας περαιτέρω πάνω από τον μακροπρόθεσμο μέσο όρο του 9,6.

Η ΕΚΤ ορίζει την αποθεματοποίηση εργατικού δυναμικού, ως την πρακτική των επιχειρήσεων να διατηρούν πλεονάζον ή υπο-αξιοποιημένο προσωπικό, σε περιόδους μειωμένης ζήτησης ή κερδοφορίας, αντί να προβαίνουν σε απολύσεις. Είναι μια τακτική «συντήρησης δυνάμεων»,  ελπίζοντας σε σύντομη επιστροφή στην κανονικότητα. Ο Δείκτης Αποθεματοποίησης Εργατικού Δυναμικού μετριέται ως το ποσοστό των επιχειρήσεων που διατήρησαν σταθερό τον αριθμό απασχολούμενων, παρά την επιδείνωση της οικονομικής τους κατάστασης.

Οι επιχειρήσεις αυξάνουν τις τιμές

Οι προσδοκίες για τις τιμές πώλησης αυξήθηκαν κατακόρυφα σε όλους τους επιχειρηματικούς τομείς, ιδίως στη βιομηχανία (+10,7), στο λιανικό εμπόριο (+7,6) και στις κατασκευές (+6,8) και σε μικρότερο βαθμό, στις υπηρεσίες (+2,1).

Πρόκειται για τις εκτιμήσεις των ίδιων των στελεχών των επιχειρήσεων για το πώς θα διαμορφώσουν την τιμολογιακή τους πολιτική, μεταφέροντας μέρη τους αυξημένου κόστους στους πελάτες τους.

Οι προσδοκίες για τις τιμές πώλησης βρίσκονται αρκετά πάνω από τον μακροπρόθεσμο μέσο όρο τους και στους τέσσερις επιχειρηματικούς τομείς.

Φουντώνουν οι πληθωριστικές προσδοκίες

Οι Ευρωπαίοι καταναλωτές εκτιμούν ότι βρίσκονται μπροστά σε ένα νέο πληθωριστικό κύμα. Οι προσδοκίες για την πορεία των τιμών τους επόμενους δώδεκα μήνες αυξήθηκαν απότομα τον Απρίλιο, κατά +5,5 μονάδες, προσθέτοντας στην πολύ απότομη αύξηση του Μαρτίου.

Ειδικά για την Ευρωζώνη, οι προσδοκίες των καταναλωτών για τον πληθωρισμό εκτινάχθηκαν στο 49,1 από 43,5 τον Μάρτιο. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο του 2022, όταν οι αγορές κλυδωνίζονταν από τις επιπτώσεις της σύγκρουσης Ρωσίας-Ουκρανίας.

Στο ίδιο κλίμα, οι εκτιμήσεις για την εξέλιξη των τιμών κατά τους τελευταίους δώδεκα μήνες αυξήθηκαν σημαντικά (+8,2) και παραμένουν σε πολύ υψηλό επίπεδο.

Εντείνεται η οικονομική αβεβαιότητα

Ο Δείκτης Οικονομικής Αβεβαιότητας (Economic Uncertainty Index) σημείωσε άνοδο τον Απρίλιο (+2,9 μονάδες σε 22,9). Η αβεβαιότητα των διευθυντικών στελεχών σχετικά με τη μελλοντική επιχειρηματική τους κατάσταση αυξήθηκε απότομα σε όλους τους επιχειρηματικούς τομείς. Η μεγαλύτερη επιδείνωση του Δείκτη Αβεβαιότητας σημειώνεται στη βιομηχανία, κατά +4,4 μονάδες,  φτάνοντας την υψηλότερη τιμή από τον Ιανουάριο του 2023. Ακολουθούν οι κατασκευές, με +3,4.

Η αβεβαιότητα των καταναλωτών σχετικά με τη μελλοντική οικονομική τους κατάσταση αυξήθηκε επίσης, φθάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο του 2024.

Δείτε την έκθεση της Κομισιόν για το οικνομικό κλίμα και τις προσδοκίες απασχόλησης ΕΔΩ