Ράντγιαρντ Κίπλινγκ: Το μυστικόν του Βραχμάν, το μυστήριον της ζωής

Στις 30 Δεκεμβρίου 1865 γεννήθηκε στη Βομβάη της Ινδίας ο Ράντγιαρντ Κίπλινγκ (Joseph Rudyard Kipling), διάσημος βρετανός λογοτέχνης, ο οποίος τιμήθηκε με το Νομπέλ Λογοτεχνίας το 1907.

Ο πολυγραφότατος Κίπλινγκ καταπιάστηκε με τη δημοσιογραφία, την πεζογραφία (διηγήματα, μυθιστορήματα) και την ποίηση, ενώ έγινε ευρέως γνωστός χάρη κυρίως στις παιδικές ιστορίες του και τα έργα του που ήταν αφιερωμένα στην υπό βρετανική κατοχή Ινδία.

Ο Ράντγιαρντ Κίπλινγκ, ένας από τους πλέον εμπνευσμένους αφηγητές-παραμυθάδες όλων των εποχών, απεβίωσε στο Λονδίνο στις 18 Ιανουαρίου 1936.

Στο πρωτοσέλιδο του «Ελευθέρου Βήματος» που είχε κυκλοφορήσει το Σάββατο 12 Μαΐου 1923, πριν από έναν και πλέον αιώνα, υπήρχε ένα άρθρο αφιερωμένο στον Κίπλινγκ.

«ΕΛΕΥΘΕΡΟΝ ΒΗΜΑ», 12.5.1923, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» & «ΤΑ ΝΕΑ»

Στο εν λόγω δημοσίευμα, που έφερε τον τίτλο «Ένα παραμύθι του Κίπλινγκ», διαβάζουμε τα εξής:

Το Βασιλικόν Κολλέγιον των χειρούργων της Αγγλίας, ένα ίδρυμα σοβαρώτατον και παλαιότατον, εώρταζε προχθές την επέτειον της γεννήσεως του περιφήμου Τζων Χάντερ (σ.σ. σκωτσέζος χειρουργός, θεμελιωτής της σύγχρονης χειρουργικής και πρωτοπόρος της συγκριτικής ανατομίας, 1728-1793). Εις το γεύμα αυτό, όπου παρεκάθησαν πλείστοι σοφοί και επιστήμονες, προσεκλήθη να λάβη μέρος και ένας άνθρωπος των γραμμάτων, ο Ρύντιαρτ Κίπλινγκ. Το γεγονός είνε κάπως εκπληκτικόν. Τι γυρεύει η αλεπού στο παζάρι; Τι θέλει ο συγγραφεύς του «Βιβλίου της Ζούγκλας» εις μίαν συγκέντρωσιν χειρούργων;

Την εξήγησιν ανέλαβε να δώση προς τους απορούντας ο ίδιος ο Κίπλινγκ. Εσηκώθη εις τα επιδόρπια και έλαβε τον λόγον. «Ο λόγος διά τον οποίον με προσεκαλέσατε εδώ», είπε, «είνε το ότι είμαι εξ επαγγέλματος έμπορος λέξεων (a dealer in words), και είνε αναμφισβήτητον ότι αι λέξεις είνε το πλέον αποτελεσματικόν φάρμακον το οποίον εφεύρε ο άνθρωπος».

Και εν συνεχεία διηγήθη τον ακόλουθον θαυμάσιον μύθον, που είνε γεμάτος από βάθος. Πολλά-πολλά χρόνια μακρυά από σήμερα, όταν ακόμη μόλις είχαν γεννηθή οι θεοί και ο άνθρωπος, υγρός ακόμη και εύπλαστος —μόλις είχε αρχίση να βγαίνη από την άργιλον—, ο άνθρωπος αυτός είπε και διεκήρυξε ότι δεν ήτο μόνον από λάσπη, αλλά μετείχε εις μερικά σημεία και του θείου. Οι θεοί άκουσαν τα λόγια του, τα εζύγισαν και κατέληξαν εις το συμπέρασμα ότι πράγματι είχε δίκαιον· ο άνθρωπος μετείχε και του θείου, υψούτο υπεράνω του κτήνους και της φοράς των κτηνωδών ενστίκτων του· ως εκ τούτου όμως ήταν κύριος και υπεύθυνος των πράξεών του.

Αλλά οι θεοί δεν συνηθίζουν ποτέ να δίδουν κάτι τι άνευ ανταλλάγματος. Μόλις παρεχώρησαν εις τον άνθρωπον ένα κομματάκι θείου, έσπευσαν να του το αφαιρέσουν πάλιν, με την πρόθεσιν να το κρύψουν εις μέρος ασφαλές, όπου οι άνθρωποι δεν θα μπορούσαν να το ξανάβρουν.

Αλλά πού να εύρουν ασφαλή κρυψώνα; Εάν τον εδιάλεγαν επί της Γης, οι άνθρωποι, οι οποίοι ψάχνουν παντού, τα ανασκαλεύουν όλα χωρίς να διστάζουν εμπρός στα εμπόδια, όσο μεγάλα κι’ αν είνε, θα τον ανεκάλυπταν πολύ γρήγορα. Αλλά τότε πού να κρύψουν τον θησαυρόν τους; Οπουδήποτε και αν τον έβαζαν, ο άνθρωπος θα τον ανεκάλυπτε· θα έφθανε ακόμη και μέχρι της κατοικίας των Αθανάτων, εις τον ουρανόν, παντού.

Οι θεοί ευρίσκοντο σε δύσκολον θέσιν. Τότε ο Βραχμάν, ο πιο φρόνιμος εξ αυτών, όπως λέγει ο μύθος, είπε εις τους εν θεότητι συναδέλφους του: «Δώσετέ μου τον εμένα. Ξέρω εγώ πού θα τον βάλω!» Επήρε μέσα στην κλειστή του παλάμη το κομματάκι του θείου που είχε αφαιρεθή από τον άνθρωπον, εν σχήματι μικράς φλόγας, και κατόπιν άνοιξε το χέρι του· η φλόγα είχε εξαφανισθή. «Θαυμάσια!» ανεφώνησε. «Την έκρυψα εκεί όπου ο άνθρωπος δεν θα φαντασθή ποτέ να την γυρέψη. Την έκρυψα μέσα στον ίδιον τον άνθρωπον». «Αλλά εις ποίον μέρος ακριβώς;» ηρώτησαν έκπληκτοι οι άλλοι θεοί. «Αυτό είνε το μυστικόν μου» απήντησεν ο Βραχμάν. «Θα την φυλάξω εκεί πέρα, έως ότου ο άνθρωπος κοπιάζοντας θα την ανακαλύψη».

Να γιατί, κατέληξεν ο Κίπλινγκ, η ανθρωπότης από αιώνων τώρα αφιερώθη εις την αναζήτησιν της μικράς φλόγας. Ιερείς, σοφοί, φιλόσοφοι, όλοι ζητούν ν’ ανακαλύψουν το μέρος όπου ο Βραχμάν την έκρυψε. Ο γιατρός και αργότερα ο χειρούργος εδείχθησαν οι πιο επίμονοι αγωνισταί από όλους εις τον αγώνα αυτόν. Στην αρχήν του σταδίου των δεν ετολμούσαν να ψάξουν μέσα εις το ανθρώπινον σώμα. Κατόπιν επήραν περισσότερον θάρρος. Όσον εμελετούσαν και παρατηρούσαν, τόσον περισσότερον εθαύμαζαν τον τέλειον μηχανισμόν του ανθρωπίνου σώματος.

Δεν απεκάλυψαν, εννοείται, ακόμη το μυστικόν του Βραχμάν. Δεν εφωτίσθη ακόμη το μυστήριον της ζωής.

Έτσι εμίλησε προς τους χειρούργους ένας άνθρωπος ουδεμίαν απολύτως σχέσιν έχων με την χειρουργικήν. Και το ακροατήριόν του τον εθαύμασε και τον εχειροκρότησε. Και τοιουτοτρόπως αποδεικνύεται ότι ημπορεί και «η αλεπού να παρευρίσκεται εις το παζάρι», όταν η αλεπού ξέρει, όπως ο μεγάλος Κίπλινγκ, να προσαρμόζεται προς τας περιστάσεις και προς το εκάστοτε περιβάλλον.