Ελληνική μελέτη συνδέει τον εθισμό στα ναρκωτικά με αρχαίο ιό

Μελέτη του ΕΚΠΑ, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, που δημοσιεύεται στο επιστημονικό έντυπο Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) διατυπώνει μια νέα θεωρία για την εξάρτηση από τις ναρκωτικές ουσίες.

Συγκεκριμένα συνδέει τον εθισμό με έναν αρχαίο ρετροϊό, τον ΗΚ2, ο οποίος εντοπίζεται συχνότερα σε άτομα με ουσιοεξάρτηση.

Το ανθρώπινο γονιδίωμα είναι διάσπαρτο από υπολείμματα λοιμώξεων του αρχαίου ρετροϊού, καθώς εκτιμάται ότι ενσωματώθηκε στον ανθρώπινο οργανισμό πριν καν την εμφάνιση του Νεάντερταλ και «τρύπωσε» κοντά στο γονίδιο RASGRF2 που ρυθμίζει τη ντοπαμινεργική δράση στον εγκέφαλο. Επεμβαίνοντας στη ντοπαμίνη, άρα και στο κέντρο ανταμοιβής του εγκεφάλου, αυξάνει την πιθανότητα ένας άνθρωπος να επιζητά συμπεριφορές που αυξάνουν την απόλαυση και, κατ’ επέκταση, τον εθισμό στα ναρκωτικά.

Οι ερευνητές ανέλυσαν δείγματα από ασθενείς μολυσμένους με τον ιό της Ηπατίτιδας C από τη Βρετανία και ασθενών με HIV από την Ελλάδα και διαπίστωσαν ότι ο ιός ήταν (συγκριτικά με το γενικό πληθυσμό) δυόμιση φορές συχνότερος σε 202 Έλληνες που είχαν μολυνθεί με τον ιό HIV λόγω ενδοφλέβιας χρήσης ναρκωτικών, καθώς επίσης 3,6 φορές πιο συχνός σε 184 Βρετανούς με ηπατίτιδα C που είχαν επίσης μολυνθεί μέσω ενδοφλέβιας χρήσης ναρκωτικών.

Σύμφωνα με τον καθηγητή στο Τμήμα Ζωολογίας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης Άρη Κατζουράκη «γνωρίζουμε τους ξεκάθαρους βιολογικούς ρόλους για έναν μικρό μόνο αριθμό ανθρώπινων ενδογενών ρετροϊών. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν είχαν ισχυρά αποδεικτικά στοιχεία για τον ρόλο στην ανθρώπινη βιολογία ενός ενδογενούς ρετροϊού που δεν είναι κοινός σε όλο τον πληθυσμό. Η μελέτη μας τεκμηριώνει για πρώτη φορά ότι σπάνιες μεταλλάξεις του HK2 μπορούν να επηρεάσουν ένα περίπλοκο ανθρώπινο χαρακτηριστικό».

Ο Γκίκας Μαγιορκίνης από το ΕΚΠΑ, συμπληρώνει ότι «οι περισσότεροι άνθρωποι νομίζουν ότι οι αρχαίοι ιοί είναι αβλαβείς. Κατά καιρούς οι άνθρωποι έχουν εμφανίσει υπερέκφραση του ΗΚ2 στον καρκίνο, αλλά είχε αποδειχθεί δύσκολο να διακρίνουμε την αιτία από το αποτέλεσμα. Το 2012, μετά από μια 20ετή διαμάχη σχετικά με το ρόλο των αρχαίων ιών στις ανθρώπινες ασθένειες, αποφασίσαμε να εξετάσουμε την υψηλού κινδύνου υπόθεση ότι οι ιοί HERV μπορούν να ευθύνονται για ανθρώπινες νόσους. Η πρότασή μας υποστηρίχθηκε από το Συμβούλιο Ιατρικής Έρευνας της Βρετανίας και τώρα έχουμε ισχυρές αποδείξεις ότι όντως οι ιοί HERV μπορούν να είναι παθογόνοι. Για πρώτη φορά, μπορέσαμε να κάνουμε διάκριση ανάμεσα στην αιτία και στο αποτέλεσμα, όσον αφορά την παθογένεια των HERV».