Διαπλανητικό έπος – Το Perseverance της NASA ολοκληρώνει μαραθώνιο στον Άρη

Στον δρόμο εδώ και 1.918 μέρες, το Perseverance δεν έχει καμία ελπίδα να καταρρίψει το παγκόσμιο ρεκόρ στον μαραθώνιο.

Το επικό ταξίδι του είναι όμως μια μεγάλη επιτυχία για τη NASA, καθώς το ρομπότ αποκάλυψε νέα στοιχεία για την εποχή που ο Άρης ήταν φιλόξενος όπως η Γη.

Όταν το εξάτροχο ρομπότ προσεδαφίστηκε στο βόρειο ημισφαίριο του Άρη στις 18 Φεβρουαρίου 2021, η ονομαστική διάρκεια της αποστολής του περιοριζόταν στο ένα αρειανό έτος, ή περίπου 687 γήινες ημέρες.

Περισσότερο από πέντε χρόνια μετά, το πυρηνοκίνητο Perseverance συνεχίζει και συνεχίζει. Το κοντέρ του έχει γράψει 41,99 χιλιόμετρα, κοντά στην επίσημη μαραθώνια απόσταση των 42,2 χιλιομέτρων. Όπως δήλωσε το Reuters ο Ρόμπερτ Χογκ του Εργαστηρίου Αεριώθησης (JPL) της NASA, διαχειριστής της αποστολής, το ρομπότ πιθανότατα θα φτάσει τη γραμμή τερματισμού τον επόμενο μήνα.

«Το ρομπότ παραμένει υγιές με τουλάχιστον μια δεκαετία να παραμένει στην πηγή ενέργειάς του. Η διάρκεια της αποστολής θα εξαρτηθεί από τις αποφάσεις της NASA» είπε ο Κεν Φάρλεϊ του JPL, αναπληρωτής επιστημονικός υπεύθυνος του Perseverance.

Το ρομπότ, σε μέγεθος αυτοκινήτου, τροφοδοτείται από μια θερμοηλεκτρική γεννήτρια πλουτωνίου, η οποία μετατρέπει σε ηλεκτρική ενέργεια τη θερμότητα της ραδιενεργού διάσπασης. Οι γεννήτριες αυτού του είδους είναι η μόνη λύση για αποστολές στις οποίες η ηλιακή ενέργεια δεν επαρκεί.

Το Perseverance εξερευνά τον Κρατήρα Τζέζερο του βορείου ημισφαιρίου, ο οποίος είχε κάποτε πλημμυρίσει και φιλοξενούσε μια λίμνη. Στις όχθες του διακρίνονται ακόμα οι εκβολές ενός αρχαίου ποταμού που στέρεψε πριν από τρία και πλέον δισεκατομμύρια χρόνια.

Το δέλτα ενός αρχαίου ποταμού διακρίνεται στη λεκάνη του Κρατήρα Τζέζερο (NASA/JPL-Caltech/MSSS/JHU-APL)

Η σημαντικότερη ανακάλυψη της αποστολής ήρθε πέρυσι, όταν το Perseverance εντόπισε σε έναν βράχο χημικά ίχνη που θα μπορούσαν να έχουν βιολογική προέλευση, αν και οι εναλλακτικές εξηγήσεις δεν ήταν δυνατό να αποκλειστούν.

Σαφείς απαντήσεις θα μπορούσαν να δοθούν μόνο με την εξέταση των ευρημάτων σε πλήρως εξοπλισμένα εργαστήρια στη Γη, επισήμανε ο Φάρλεϊ.

Στη διάρκεια της αποστολής του το Perseverance έχει συλλέξει πάνω από 20 δείγματα σκόνης και πετρωμάτων, τα οποία σφραγίστηκαν σε μεταλλικούς κυλίνδρους και απλά αφέθηκαν στην αρειανή επιφάνεια.

Το αρχικό σχέδιο προέβλεπε τη μεταφορά των δειγμάτων στη Γη κάποια στιγμή τη δεκαετία του 2030, τελικά όμως το εγχείρημα εγκαταλείφθηκε ως υπερβολικά ακριβό.

«Το Perseverance θα συνεχίσει να συλλέγει δείγματα με την ελπίδα ότι θα μεταφερθούν στη Γη με μια μελλοντική ρομποτικής ή ανθρώπινη αποστολή» δήλωσε ο Φάρλεϊ.

Στον Άρη επιχειρεί σήμερα και ένα δεύτερο ρομπό της NASA, το Curiosity, το οποίο προσεδαφίστηκε το 2012 στον Κρατήρα Γκέιλ, λίγο νότια του αρειανού ισημερινού. Αν και έφτασε στον πλανήτη πολύ πριν από το Perseverance, έχει διανύσει μέχρι σήμερα συνολική απόσταση μόλις 36,91 χιλιομέτρων.

Το ρομπότ που έγραψε τα περισσότερα χιλιόμετρα στο κοντέρ και ολοκλήρωσε τον πρώτο εξωγήινο μαραθώνιο ήταν το Opportunity της NASA, το οποίο διένυσε 45,16 χιλιόμετρα από το 2004 έως το 2018.

Το Perseverance είχε μια άλλη πρωτιά, καθώς μετέφερε μαζί του ένα μικρό ελικόπτερο που πραγματοποίησε 71 πτήσεις και διένυσε συνολική απόσταση 18 χιλιομέτρων.

Αυτό το διάστημα, το Perseverance βρίσκεται λίγο έξω από το χείλος του κρατήρα Τζέζερο και εξετάζει αρχαία πετρώματα ηλικίας άνω των 4 δισ. ετών.

Ο Άρης σχηματίστηκε την ίδια περίοδο με τη Γη πριν από 4,6 δισεκατομμύρια χρόνια, οπότε τα βράχια αυτά χρονολογούνται στα αρχικά στάδια της εξέλιξης του πλανήτη.

Στη Γη, πετρώματα τέτοιας ηλικίας δεν υπάρχουν, καθώς έχουν βυθιστεί και καταστραφεί λόγω της κίνησης των τεκτονικών πλακών, οι οποίες απουσιάζουν από τον Άρη.