Σουδάν: Εποικοδομητικές συνομιλίες ΟΗΕ με τον στρατηγό Μπουρχάν εν μέσω κλιμάκωσης του πολέμου

Την ικανοποίησή του εξέφρασε χθες Τρίτη ο επικεφαλής των ανθρωπιστικών επιχειρήσεων του ΟΗΕ, ο Τομ Φλέτσερ, για τις «εποικοδομητικές συνομιλίες» του με τον αρχηγό του τακτικού στρατού του Σουδάν, τον στρατηγό Άμπντελ Φάταχ αλ Μπουρχάν, στο Πορτ-Σουδάν, την προσωρινή πρωτεύουσα της χώρας που σπαράσσεται από ένοπλη σύρραξη επί δύο και πλέον χρόνια.

«Χαίρομαι για τις εποικοδομητικές συνομιλίες» με τον στρατηγό Μπουρχάν, που είχαν σκοπό «να εξασφαλιστεί πως θα μπορέσουμε να επιχειρούμε παντού στο Σουδάν, κατά τρόπο ουδέτερο, ανεξάρτητο και αμερόληπτο, για όλους αυτούς που έχουν επείγουσα ανάγκη διεθνούς υποστήριξης», είπε ο κ. Φλέτσερ, σύμφωνα με βίντεο το οποίο δημοσιοποιήθηκε από το μεταβατικό κυβερνητικό σχήμα του οποίου προεδρεύει ο στρατηγός.

Ο de facto ηγέτης του Σουδάν μετά το πραξικόπημα του 2021 από την πλευρά του τόνισε την «ανάγκη όλες οι υπηρεσίες του ΟΗΕ να σεβαστούν την εθνική κυριαρχία και τα συμφέροντα του Σουδάν», κατόπιν επαναβεβαίωσε τη βούλησή του να «συνεργαστεί με τον ΟΗΕ».

Από τον Απρίλιο του ’23 οι μάχες στο Σουδάν

Η τρίτη μεγαλύτερη σε επιφάνεια χώρα της Αφρικής αιμάσσει από τον Απρίλιο του 2023, όταν ξέσπασε πόλεμος για την εξουσία ανάμεσα στις ένοπλες δυνάμεις και τους παραστρατιωτικούς των Δυνάμεων Ταχείας Υποστήριξης (ΔΤΥ). Κι οι δυο πλευρές κατηγορούνται για σωρεία φρικαλεοτήτων στο πλαίσιο της σύρραξης.

Εκτοπισμένοι Σουδανοί συγκεντρώνονται μετά τη φυγή τους από την πόλη Ελ Φασέρ στο Νταρφούρ, στην Ταβίλα του Σουδάν, σε αυτή τη στατική εικόνα που τραβήχτηκε από βίντεο του Reuters.

Την πρώτη ημέρα της επίσκεψής του στο Σουδάν, ο Τομ Φλέτσερ συναντήθηκε επίσης με τον αιγύπτιο υπουργό Εξωτερικών Μπαντρ Αμπντελάτι, όπως και με τον σουδανό ομόλογό του, με τους οποίους συζήτησαν κυρίως για ανθρωπιστικά ζητήματα, σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση της αιγυπτιακής διπλωματίας.

Ο κ. Φλέτσερ ανέφερε μέσω X ότι σκοπό είχε να ασκήσει πίεση για να εξασφαλίσει «πρόσβαση και χρηματοδότηση» που απαιτούνται για τις ανθρωπιστικές ομάδες που δρουν στο Σουδάν.

Ο στρατηγός Μπουρχάν συναντήθηκε επίσης χθες με τον υποδιευθυντή του Παγκόσμιου Επισιτιστικού Προγράμματος (ΠΕΠ) Καρλ Σκάου. Ο τελευταίος δήλωσε «αποφασισμένος να συνεχίσει» την προσπάθεια να φθάσει βοήθεια «στις τοποθεσίες πιο είναι οι πιο δυσπρόσιτες».

Η σουδανική κυβέρνηση ανακοίνωσε πως απέλασε τον Οκτώβριο δυο αξιωματούχους του ΠΕΠ, κηρύσσοντάς τους personae non gratae, παρότι η υπηρεσία του ΟΗΕ προειδοποιεί ότι οι ανθρωπιστικές ανάγκες στο Σουδάν δεν ήταν «ποτέ» τόσο «μεγάλες»: 24 εκατομμύρια άνθρωποι είναι αντιμέτωποι με υψηλή διατροφική ανασφάλεια.

Συνέχιση των μαχών

Οι ΔΤΥ διαβεβαίωσαν την περασμένη εβδομάδα ότι υποστηρίζουν διεθνή πρόταση για την κήρυξη ανθρωπιστικής κατάπαυσης του πυρός – ο στρατός δεν αντέδρασε -, όμως ενέτειναν την επίθεσή τους στη μεγάλη κεντρική περιοχή Κορντοφάν, στρατηγικής σημασίας.

Αφότου έπεσε στα χέρια των παραστρατιωτικών η πόλη Ελ Φάσερ, έσχατο οχυρό του στρατού στο αχανές Νταρφούρ, στο δυτικό Σουδάν, πάνω από 88.000 κάτοικοι, από τους οποίους τα τρία τέταρτα ήταν ήδη εσωτερικά εκτοπισμένοι, τράπηκαν ξανά σε φυγή από το αστικό κέντρο και τα περίχωρά του, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης.

Σύμφωνα με την Άννα Μουταβάτι, περιφερειακή διευθύντρια της υπηρεσίας ΟΗΕ Γυναίκες στην ανατολική και στη μεσημβρινή Αφρική, «οι γυναίκες που εγκατέλειψαν την Ελ Φάσερ υπέστησαν «λιμό», εξαναγκαστικούς «εκτοπισμούς», «βιασμούς» και «βομβαρδισμούς».

Τραυματίες εκτοπισμένοι Σουδανοί που εγκατέλειψαν την περιοχή Ελ Φάσερ λόγω της βίας, λαμβάνουν περίθαλψη σε μια πρόχειρη κλινική που λειτουργεί η οργάνωση Γιατροί Χωρίς Σύνορα (MSF), εν μέσω των συνεχιζόμενων συγκρούσεων 

«Έγκυες γεννούσαν στους δρόμους καθώς τα τελευταία μαιευτήρια λεηλατήθηκαν και καταστράφηκαν», κατήγγειλε χθες στη Γενεύη.

Μετά την πτώση της Ελ Φάσερ οι μάχες εντάθηκαν στη γειτονική περιοχή Κορντοφάν, που διαθέτει πετρελαϊκά κοιτάσματα και πλέον αποτελεί νέο επίκεντρο του πολέμου.

Τη Δευτέρα, οι ΔΤΥ ανέφεραν ότι μαχητές τους αναπτύχθηκαν κατά «μεγάλο αριθμό» στην πόλη Μπαμπανούσα, για να κυριεύσου τη μόνη πόλη στην πολιτεία του Δυτικού Σουδάν υπό τον έλεγχο του στρατού.

Η Μπαμπανούσα είναι στρατηγικό σταυροδρόμι και σιδηροδρομικός κόμβος, που συνδέει τόσο το Νταρφούρ με το Κορντοφάν όσο και το δυτικό τμήμα της χώρας με την πρωτεύουσα Χαρτούμ.

Πόλεις… φαντάσματα

Εθελοντές ανέφεραν την Κυριακή πως η Μπαμπανούσα μετατράπηκε σε «πόλη φάντασμα», καθώς σχεδόν όλοι οι 177.000 κάτοικοί της την εγκατέλειψαν.

Στην πολιτεία Βόρειο Κορντοφάν, οι ΔΤΥ κυρίευσαν στα τέλη του περασμένου μήνα την πόλη Μπάρα και συγκεντρώνουν δυνάμεις γύρω από την πρωτεύουσά της Ελ Ομπάιντ, όπου επίθεση σκότωσε τουλάχιστον 40 ανθρώπους, σύμφωνα με ανακοίνωση του ΟΗΕ. Σχεδόν 38.000 κάτοικοι εγκατέλειψαν την περιοχή, κατά την ίδια πηγή.

Ο πόλεμος στο Σουδάν έχει στοιχίσει τη ζωή σε δεκάδες αν όχι εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους, έχει εκτοπίσει κάπου 12 εκατομμύρια άλλους και έχει προκαλέσει αυτή που τα Ηνωμένα Έθνη χαρακτηρίζουν τη χειρότερη ανθρωπιστική κρίση στον πλανήτη. Η χώρα είναι κατατμημένη στις περιοχές που ελέγχει ο στρατός (βόρεια, ανατολικά, κεντρικά) και αυτές που έχουν στα χέρια τους οι παραστρατιωτικοί (δυτικά και νότια).