Κουνούπια: Νέα είδη στην Ευρώπη αυξάνουν τον κίνδυνο ασθενειών

Με την άνοδο της θερμοκρασίας να ανοίγει το δρόμο για ξενόφερτα είδη κουνουπιών, η Ευρώπη κατέγραψε το 2022 περίπου όσα κρούσματα δάγκειου πυρετού είχαν αναφερθεί στο σύνολο της προηγούμενης δεκαετίας, προειδοποίησε την Πέμπτη το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC).

«Τα τελευταία χρόνια βλέπουμε μια γεωγραφική εξάπλωση χωροκατακτητικών ειδών κουνουπιού» δηλώνει η διευθύντρια του ECDC Άντρια Άμον σε ανακοίνωση του οργανισμού.

«Αν αυτό συνεχιστεί, μπορούμε να αναμένουμε αύξηση των κρουσμάτων και ενδεχομένως και θανάτους από ασθένειες όπως ο δάγκειος πυρετός, ο τσικουνγκούνια και ο πυρετός του Δυτικού Νείλου».

Η ανακοίνωση εστιάζει σε δύο είδη κουνουπιού που είναι πλέον διαδεδομένα στην Ελλάδα και αποκαλούνται «κουνούπια τίγρης».

• Το Aedes albopictus, το οποίο μεταδίδει τους ιούς του δάγκειου πυρετού και της εγκεφαλίτιδας τσικουνγκούνια, εξαπλώνεται όλο και πιο βόρεια και δυτικά στην Ευρώπη.
• Το Aedes aegypti, το οποίο μεταδίδει ασθένειες όπως δάγκειο πυρετό, τσικουνγκούνια και κίτρινο πυρετό, εδραιώθηκε πέρυσι στην Κύπρο και θα μπορούσε να επεκταθεί βόρεια.

Αν και τα κρούσματα ορισμένων ασθενειών που μεταδίδονται από κουνούπια δεν έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια ή παρουσιάζουν ύφεση, όπως η ελονοσία και ο ιός ζίκα, ο δάγκειος πυρετός παρουσιάζει «εντυπωσιακή» άνοδο, ανέφερε το ECDC.

Το κουνούπι Aedes aegypti, ή «Αηδής ο αιγυπτιακός», έχει κι αυτό λευκές λωρίδες στο σώμα και μοιάζει πολύ με το Aedes  albopictus (Wikimedia Commons)

To 2022 καταγράφηκαν στην Ευρώπη 71 κρούσματα -65 στη Γαλλία και 6 στην Ισπανία- με το άθροισμα να πλησιάζει τα 74 κρούσματα που είχαν αναφερθεί στο σύνολο της περιόδου 2010-2021.

Για την αντιμετώπιση του αυξημένου κινδύνου, είπε η επικεφαλής του ECDC, «οι προσπάθειες πρέπει να εστιαστούν σε τρόπους ελέγχου του πληθυσμού των κουνουπιών, την ενίσχυση της παρακολούθησης και την εφαρμογή μέτρων προσωπικής προστασίας».

Ο δάγκειος πυρετός μεταξύ άλλων προκαλεί πυρετό, πονοκέφαλο, ναυτία και πόνους στους μυς, σε ορισμένες όμως περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει αιμορραγία και θάνατο.

Τις τελευταίες δεκαετίες τα κρούσματα αυξάνονται σε όλο τον κόσμο. Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, στην Ελλάδα καταγράφονται κάθε χρόνο λίγα εισαγόμενα κρούσματα.

Ο κίτρινος πυρετός οφείλεται κι αυτός σε ιό και συνήθως προκαλεί πυρετό, ρίγη, ναυτία, απώλεια όρεξης και μυαλγίες. Σε κάποιες περιπτώσεις προκαλεί βλάβες στο ήπαρ, οπότε εμφανίζεται κιτρίνισμα του δέρματος.

O ιός τσικουνγκούνια προκαλεί πυρετό και πόνο στις αρθρώσεις, ο οποίος σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να διαρκέσει μήνες και χρόνια. Λίγα εισαγόμενα κρούσματα είχαν καταγραφεί στην Ελλάδα την περασμένη δεκαετία.

Ο ιός του Δυτικού Νείλου είναι ασυμπτωματικός στο 80% των κρουσμάτων, μπορεί όμως να προκαλέσει πυρετό, πονοκέφαλο, κόπωση, μυαλγία και εξάνθημα. Σε ηλικιωμένους και ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς μπορεί να προκαλέσει θανατηφόρα εγκεφαλίτιδα.

Πέρυσι καταγράφηκαν στην Ελλάδα 286 κρούσματα και 33 θάνατοι.