Με καρκινογόνο ουσία πάνω από το όριο το 57,9% του μελιού – Καθησυχάζει το υπουργείο

37

Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας του καταναλωτικού κοινού για το μέλι υποστήριξε ο υφυπουργός Ανάπτυξης Γιάννης Παπαθανασίου, επιβεβαίωσε ωστόσο ότι το 57,9% των δειγμάτων που εξετάσθηκαν από τα εργαστήρια του Δημόκριτου βρέθηκε ότι περιλαμβάνουν παραδιχλωροβενζόλιο (κηροσκορίνη) πάνω από το όριο που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

Σε έκτακτη συνέντευξη Τύπου, ο υφυπουργός Ανάπτυξης επισήμανε ότι τα αποτελέσματα των ελέγχων κοινοποιήθηκαν την 1η Απριλίου και από Δευτέρα ξεκινούν εντατικοί έλεγχοι στην αγορά για την απόσυρση όλων των τύπων μελιού στους οποίους εντοπίστηκε η συγκεκριμένη ουσία σε ποσότητες πάνω από το όριο.

«Τα όρια των 10 ppb (μικρογραμμάρια ανά λίτρο) που έχουν οριστεί από την ΕΕ δίνονται ως όρια ανίχνευσης της συγκεκριμένης ουσίας και δεν εκφράζουν βαθμό επικινδυνότητας. Η επικινδυνότητα των υπολειμμάτων στο μέλι εκτιμάται από την ημερήσια αποδεκτή λήψη (ADI), δηλαδή η συγκέντρωση εκείνη που μπορεί να λαμβάνει ένας οργανισμός χωρίς να επηρεάζεται η υγεία του. Για την συγκεκριμένη ουσία, η ποσότητα της κατανάλωσης των 10 γραμμαρίων μελιού ημερησίως επιβαρημένου με την ανώτερη συγκέντρωση των 40 ppb παραδιχλωροβενζολίου είναι 9.750 – 39.000 φορές μικρότερη της αποδεκτής λήψης».

Ο κ.Παπαθανασίου έδωσε στη δημοσιότητα ολόκληρο το ιστορικό για τους ελέγχους στο μέλι, καθώς και το πόρισμα που περιλαμβάνει τις εταιρίες τα δείγματα των οποίων ελέγχθηκαν. Το πρόβλημα εντοπίστηκε πρώτη φορά στις 30 Οκτωβρίου 2003 και ο ΕΦΕΤ εξέδωσε αμέσως δελτίο Τύπου το οποίο μεταξύ άλλων αναφέρει τα ακόλουθα: «Το παραδιχλωροβενζόλιο δεν έχει προσδιοριστεί ως χημικός κίνδυνος για το μέλι από τις κοινοτικές αρχές και δεν έχουν καθοριστεί ανώτατα αποδεκτά όρια ούτε και όριο αποδεκτής ημερήσιας πρόσληψης. Στις ΗΠΑ, ο Οργανισμός για την προστασία του περιβάλλοντος έχει ορίσει μέγιστο όριο τα 75 mg/lt (75 ppb) στο πόσιμο νερό, ενώ από τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα της ελληνικής μελέτης η παρουσία του παραδιχλωροβενζόλιου δεν υπερβαίνει τα 40 ή 45 ppb». Η ουσία προέρχεται από τη χρήση κηροσκωρίνης για τη συντήρηση της κηρήθρας.

Ο κ.Παπαθανασίου επέρριψε ευθύνες στον πρώην πρόεδρο του ΕΦΕΤ Ν.Κατσαρό για το θόρυβο που δημιουργήθηκε το Σαββατοκύριακο για το ελληνικό μέλι αποδίδοντας τις δηλώσεις του σε προσωπική πικρία για το γεγονός ότι εξαναγκάστηκε σε παραίτηση με αφορμή τους χειρισμούς που έγιναν στο θέμα των γιαουρτιών της ΦΑΓΕ.

Τόνισε ότι θα ερευνηθούν οι δηλώσεις του πρώην προέδρου του ΕΦΕΤ και αν προκύπτουν ευθύνες θα αναζητηθούν.

«Στα θέματα που αφορούν τη δημόσια υγεία το περιθώριο ανοχής είναι μηδενικό, επανέλαβε ο υφυπουργός» και δεσμεύτηκε ότι «δεν θα κρύψουμε τίποτα, αλλά δεν έχουμε σκοπό να δημιουργούμε πανικό όταν δεν υπάρχει λόγος».

Συμπερασματικά, όπως τόνισε ο κ.Παπαθανασίου, από τα στοιχεία που έχει το υπουργείο του προκύπτει ότι:
1- Ο ΕΦΕΤ έχει ενημερώσει για το θέμα, την κοινή γνώμη, τους αρμόδιους φορείς, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και την πολιτική ηγεσία και εφαρμόζεται ήδη από το 2003 ως σήμερα μια συγκεκριμένη πολιτική αντιμετώπισης του θέματος όπως ακριβώς αυτός εισηγήθηκε και
2- Αμέσως μόλις προέκυψαν νέα δεδομένα από τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Γενικού Χημείου του Κράτος και τα αποτελέσματα των δειγματοληπτικών ελέγχων, η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Ανάπτυξης χωρίς να καθυστερήσει ούτε μία μέρα έδωσε εντολή στην προσωρινή ηγεσία του ΕΦΕΤ να γίνουν συστηματικοί έλεγχοι σε όλα τα μέλια που κυκλοφορούν και να αποσυρθούν όποια μέλια ξεπερνούν το όριο των 10 ppb.

Από την πλευρά του ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Αλέξανδρος Κοντός δήλωσε ότι η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων μελισσοκόμων να μην χρησιμοποιεί κηροσκορίνη, έχει ήδη αντικατασταθεί σημαντικό μέρος των κηρηθρών και να προχωρεί με γρήγορους ρυθμούς η αντικατάσταση των υπολοίπων και συνεχίζεται με εντατικούς ρυθμούς η παρακολούθηση και ο έλεγχος των μελισσοκόμων μέχρι της οριστικής εξάλειψης του προβλήματος.

Το ιστορικό του προβλήματος

Ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Αλέξανδρος Κοντός, παρουσιάζοντας στοιχεία για το πώς προέκυψε το πρόβλημα ανέφερε:
1- Οι Έλληνες μελισσοκόμοι για πολλές δεκαετίες χρησιμοποιούσαν την κηροσκωρίνη για τη συντήρηση των κηρηθρών και την αντιμετώπιση του κηρόσκορου, χωρίς να υπάρχει κανένα πρόβλημα.
2- Για πρώτη φορά στις 25/9/2003 το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης διαπίστωσε σε αναλύσεις που πραγματοποίησε, παρουσία υπολειμμάτων παραδιχλωροβενζολίου στο μέλι.
3- Στις 17-10-2003 σε σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε στον ΕΦΕΤ έγιναν γνωστά στο υπ. Γεωργίας τα αποτελέσματα των αναλύσεων και στο βαθμό των δικών του ενεργειών αποφασίστηκε η ά μεση ενημέρωση των υπηρεσιών του υπουργείου Γεωργίας και των μελισσοκομικών οργανώσεων για την διακοπή της χρήσης της κηροσκωρίνης και η ενημέρωση των παραγωγών μέσω επιμορφωτικών σεμιναρίων και προτεινόμενες εναλλακτικές λύσεις (π.χ. ατμοί θείου, ψύξη κλπ).
4- Στις 25/11/2003 εστάλη εγκύκλιος από την Δ/νση Ζωικής παραγωγής και Δ/νση Κτηνιατρικής Δημόσιας Υγείας προς όλες τις Νομαρχιακές υπηρεσίες, ΕΦΕΤ, ΠΑΣΕΓΕΣ, Ομοσπονδία Μελισσοκομικών Συλλόγων, Κοινοπραξία μελισσοκομικών συνεταιρισμών και όλα τα κέντρα μελισσοκομίας, με την οποία συνιστάτο η μη χρησιμοποίηση της κηροσκωρίνης και η εφαρμογή εναλλακτικών λύσεων αντιμετώπισης του κηρόσκωρου.
5- Στις 25/6/2004 εστάλη αυστηρή εγκύκλιος από την Γενική Δ/νση Κτηνιατρικής προς όλες τις αρμόδιες Νομαρχιακές υπηρεσίες για έγγραφη ενημέρωση των μελισσοκόμων υπό την ευθύνη τους περί απαγόρευσης της χορήγησης κηροσκωρίνης, ενημέρωσης εναλλακτικών μεθόδων και επιτόπιους ελέγχους και στις περιπτώσεις μη συμμόρφωσης άμεσης υποβολής κυρώσεων σύμφωνα με τον Ν.2538/1997.
6- Στις 30/7/2004 εστάλη εγκύκλιος προς όλες τις Δ/νσεις Κτηνιατρικής σχετικά με την χρήση διαφόρων φαρμάκων στην μελισσοκομία μεταξύ των οποίων και για την απαγόρευση της κηροσκωρίνης.
7- Στο πλαίσιο κανονισμού (797/2004) της ΕΕ αποφασίστηκε μεταξύ άλλων η επιχορήγηση των μελισσοκομικών οργανώσεων για την αγορά ψυκτικών θαλάμων και καταψυκτών, επιχορήγηση των κηρηθρών για την αντικατάστασή τους και ταχύρρυθμες εκπαιδεύσεις των μελισσοκόμων, πάνω σε θέματα μελισσοκομικής πρακτικής και αντιμετώπισης των εχθρών και ασθενειών με εναλλακτικούς τρόπους.

Πάντως ο πρώην πρόεδρος του ΕΦΕΤ Ν.Κατσαρός δήλωσε στη ΝΕΤ ότι από το 2003 ήταν γνωστό ότι ποσότητες μελιού ενδέχεται να παρουσιάζουν αυξημένα επίπεδα παραδιχλωροβενζολίου. Ανακοίνωση του φορέα στις 30 Οκτωβρίου 2003 ανέφερε: «Το παραδιχλωροβενζόλιο δεν έχει προσδιοριστεί ως χημικός κίνδυνος για το μέλι από τις κοινοτικές αρχές και δεν έχουν καθοριστεί ανώτατα αποδεκτά όρια ούτε και όριο αποδεκτής ημερήσιας πρόσληψης». Ο ΕΦΕΤ είχε από τότε συστήσει στους μελισσοκόμους και τους τυποποιητές να αλλάξουν μεθόδους συντήρησης των κηρηθρών, κάτι που όπως φαίνεται δεν έγινε.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ