Avalon – Κριτική

«Now the party’s over, I’m so tired» τραγουδούσε το 1982 ο Bryan Ferry στην εισαγωγή του Avalon, θέτοντας ιδανικά το κλίμα ενός εκ των πιο αισθησιακών συνθέσεων που έχουν ποτέ ηχογραφηθεί και σηματοδοτώντας το κλείσιμο της αυλαίας μια συναρπαστικής μουσικής «παράστασης». Ξεκινώντας με τους πρωτοποριακούς avant-garde ηχητικούς πειραματισμούς των «Roxy Music» και «For Your Pleasure» και συνεχίζοντας με τον πιο ραφιναρισμένο αν και καθ’ όλα ιδιότυπο και δυναμικό soul-rock ήχο των «Stranded», «Country Life» και «Siren», οι Roxy Music ανέτρεψαν κάθε άγραφο νόμο της ροκ κουλτούρας με τη μουσική, την εμφάνιση και τη γενικότερη αισθητική τους. Ωστόσο, στα μέτρια «Manifesto» και «Flesh And Blood» που ακολούθησαν, τα ρίσκα και οι ροκ αναφορές του παρελθόντος έδωσαν τη θέση τους σε έναν πιο προσιτό, σχετικά κοινότοπο και γεμάτο από ντίσκο επιρροές ήχο. Η προτεραιότητα δινόταν πλέον στην αψεγάδιαστη παραγωγή και στη δημιουργία μιας αισθησιακής ατμόσφαιρας. Έπειτα από δέκα διθυραμβικά έτη, ο καιρός είχε πλέον φτάσει για να λάβει τέλος το ξέφρενο πάρτι που εμπνεύστηκε, διοργάνωσε και επιμελήθηκε η πολυδιάστατη καλλιτεχνική φυσιογνωμία του Ferry με την αμέριστη συμβολή του κιθαρίστα Phil Manzanera και του σαξοφωνίστα Andrew Mackay.
Κάθε σημαντική παράσταση, όμως, δεν μπορεί παρά να κορυφώνεται σε ένα αποθεωτικό φινάλε, και στην περίπτωση των Roxy Music αυτό έρχεται με την ατμοσφαιρική, σοφιστικέ και παγανιστική λευκή σόουλ του γοητευτικού «Avalon» που απογείωσε σε νέα ύψη τόσο την εστέτ αισθητική τους όσο και την εμπορική και καλλιτεχνική τους απήχηση. Οι Roxy Music επέλεξαν να κλείσουν την καριέρα τους με την καλλιτεχνική «δήλωση» της μετατροπής των ηχοχρωμάτων σε πρωταγωνιστές των πλούσιων ενορχηστρώσεών τους. Οι νότες περνούν πλέον σε δεύτερο επίπεδο και οι υπνωτιστικές μελωδίες αναπτύσσονται στο υποσυνείδητό μας μέσω του εξαιρετικά ιδιαίτερου φραζαρίσματος των κομψών και σαγηνευτικών φωνητικών του Ferry, τα οποία βρίσκουν το τέλειο όχημά τους στις αιθέριες και ρομαντικές συνθέσεις του «Avalon». Δεν είναι καθόλου τυχαίο που για πρώτη φορά περιέλαβαν σε δίσκο τους ορχηστικές συνθέσεις, αλλά ούτε και το ότι επέλεξαν το «Avalon» για να ξεκινήσουν την περιπέτειά τους στο γεμάτο προκλήσεις χώρο του πολυκάναλου ήχου και του φορμά υπερυψηλής ανάλυσης SACD.
Το κλίμα που επικρατεί στη μείξη 5.1 περιγράφεται τέλεια από το μηχανικό ήχου Bob Clearmountain: «Συχνά ευχόμουν κατά τη διάρκεια της αυθεντικής στερεοφωνικής μείξης να είχα περισσότερα κανάλια για να απλώσω τους ήχους στο χώρο. Το Avalon έμοιαζε σαν να περίμενε τόσο καιρό την άφιξη του 5.1 και έτσι αποφασίσαμε -με τον παραγωγό Rhett Davies- να παίξουμε με το φορμά 5.1 τοποθετώντας όργανα και εφέ στα περιφερειακά ηχεία». Όντως η πολυκάναλη μείξη διαθέτει το μαγικό προσόν να σε συμπαρασύρει στο εσωτερικό της μουσικής με τον κρυστάλλινο ήχο της, τα πλήρως διακριτά όργανα, τις αισθησιακές γραμμές του σαξοφώνου μόλις πάνω από το δεξί μας ώμο, την κιθάρα να υπερίπταται και να αντηχεί ολόγυρά μας και τον Bryan Ferry να νανουρίζει τόσο κοντά μας που σχεδόν αισθανόμαστε τη ζεστασιά της αναπνοής του. Η απόλυτα μουσική εκμετάλλευση των 360 μοιρών του ηχητικού πεδίου διευρύνει ακόμη περισσότερο την αισθησιακότητα και την ατμοσφαιρικότητα του έργου, ενώ προσθέτει και τον παράγοντα της θεατρικότητας που αναβαθμίζει το όλο αποτέλεσμα. Στο καταπληκτικό «Take A Chance With Me» βρίσκουμε όλα αυτά τα στοιχεία σε πλήρη ισχύ, αν και όλες οι συνθέσεις μάς επιφυλάσσουν εκπλήξεις. Ξεχωριστή πάντως αναφορά πρέπει να γίνει στην πειραματική και εξαιρετικά τολμηρή προσέγγιση του ορχηστικού «India» -του οποίου βρέθηκε μόνο η ταινία με τη στερεοφωνική μείξη- όπου όλα τα όργανα περιστρέφονται στο χώρο. Να σημειωθεί επίσης ότι στην πολυκάναλη στρώση του δίσκου περιλαμβάνεται και ένα επιπλέον τραγούδι, το «Always Unknowing», γεγονός που αποτελεί ένα ακόμη κίνητρο για την απόκτηση μιας ούτως ή άλλως εξαιρετικής παραγωγής.