Ψυχολόγοι θα κρίνουν την ικανότητα οπλοφορίας και οπλοχρησίας των αστυνομικών
Η εξέταση των 50.000 αστυνομικών της ΕΛ.ΑΣ. από ειδικές επιτροπές ψυχολόγων και ψυχιάτρων είναι το μέτρο με το οποίο αρχίζει η αναθεώρηση του καθεστώτος οπλοφορίας και οπλοχρησίας των αστυνομικών με ν/σ, το οποίο παρουσίασε την Τρίτη ο Μ.Χρυσοχοΐδης.
Η εξέταση των 50.000 αστυνομικών της ΕΛ.ΑΣ. από ειδικές επιτροπές ψυχολόγων και ψυχιάτρων είναι το μέτρο με το οποίο αρχίζει η αναθεώρηση του καθεστώτος οπλοφορίας και οπλοχρησίας των αστυνομικών με νομοσχέδιο, το οποίο παρουσίασε την Τρίτη ο υπουργός Δημόσιας Τάξης, Μιχάλης Χρυσοχοΐδης.
Σύμφωνα με τα λεγόμενα του υπουργού Δημόσιας Τάξης, το πρόγραμμα εξέτασης των αστυνομικών θα κινείται σε πλαίσιο πενταετίας και προβλέπεται να εξετάζονται περίπου 10.000 αστυνομικοί ετησίως. Με το νομοσχέδιο αυτό αναθεωρείται νομικό καθεστώς που ισχύει επί 60 χρόνια (νόμος 29 του 1943) και έχει συνταχθεί από επιτροπή στην οποία συμμετέχουν εισαγγελείς, καθηγητές πανεπιστημίου και αξιωματικοί της αστυνομίας.
Αιτία της αναθεώρησης του νομικού καθεστώτος είναι η παράνομη χρήση όπλων από αστυνομικούς, αλλά και η αποφυγή χρήσης όπλων σε περιπτώσεις αναγκαίες, με αποτέλεσμα την κακή εικόνα της αστυνομίας, αλλά και πλήγματα στο αίσθημα ασφαλείας των πολιτών. Βασική ρύθμιση του νομοσχεδίου είναι η πρόβλεψη περιοριστικά των περιπτώσεων στις οποίες ο αστυνομικός δικαιούται να κάνει χρήση του όπλου του πυροβολώντας κατά συγκεκριμένου προσώπου.
Έτσι, χρήση του όπλου εναντίον συγκεκριμένου προσώπου θα γίνεται είτε για την ακινητοποίησή του είτε για την εξουδετέρωσή του όταν ο αστυνομικός:
* Αντιμετωπίζει έγκλημα συνδεόμενο με άμεσο κίνδυνο προσώπου.
* Αντιμετωπίζει έγκλημα που τελείται με ένοπλη επίθεση
* Αντιμετωπίζει ενόπλους.
* Συντρέχει συγκεκριμένος κίνδυνος προσώπου.
* Βρίσκεται σε κατάσταση αυτοάμυνας και αποκρούει επίθεση με επικείμενο κίνδυνο θανάτου ή βαριάς σωματικής βλάβης.
* Αντιμετωπίζει επίθεση κατά τρίτων και αμύνεται σε επικείμενο κίνδυνο θανάτου ή βαριάς σωματικής βλάβης των τρίτων.
* Αντιμετωπίζει απαγωγείς και απειλείται εναντίον των ομήρων κίνδυνος ζωής ή βαριάς σωματικής βλάβης.
Δεύτερη βασική πρόβλεψη του νομοσχεδίου είναι αυτή που αφορά στις περιπτώσεις κατά τις οποίες απαγορεύεται η χρήση όπλων για ακινητοποίηση ή εξουδετέρωση προσώπων. Αυτές είναι:
* Όταν πρόσωπο τρέπεται σε φυγή για να αποφύγει νόμιμο έλεγχο, ο αστυνομικός απαγορεύεται να πυροβολήσει εναντίον του, αλλά επιτρέπεται μόνο να πυροβολήσει εκφοβιστικά στον αέρα χωρίς να σκοπεύει κανένα πρόσωπο.
* Όταν ο αστυνομικός αντιμετωπίζει ανήλικο κάτω των 18 ετών, εκτός και αν ο αστυνομικός αντιμετωπίζει επικείμενο κίνδυνο θανάτου ή σωματικής βλάβης και ο πυροβολισμός είναι το μοναδικό μέσο άμυνας.
* Όταν υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να πληγει οποιοσδήποτε τρίτος και όχι το πρόσωπο που αποτελεί το στόχο του αστυνομικού.
* Όταν ο πυροβολισμός στρέφεται κατά πλήθους και υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να πληγούν άοπλοι που συμμετέχουν ή όχι σε αυτό, ακόμα και αν τμήμα του πλήθους είναι ένοπλο.
Εφαρμόζοντας τις αρχές της αναγκαιότητας και αναλογικότητας στη χρήση του όπλου από αστυνομικούς, το νομοσχέδιο προβλέπει κλιμάκωση της χρήσης όπλων, ανάλογα με τη βαρύτητα των κινδύνων που αντιμετωπίζει ο αστυνομικός, διακρίνοντας τέσσερις περιπτώσεις:
* Τον εκφοβιστικό πυροβολισμό που γίνεται με τρόπο που να αποκλείεται κίνδυνος προσώπου.
* Τον πυροβολισμό κατά πραγμάτων, όπως π.χ. πυροβολισμός εναντίον οχήματος με τρόπο που να αποκλείει το πλήγμα κατά προσώπου.
* Τον πυροβολισμό ακινητοποίησης προσώπου, το οποίο προκαλεί άμεσο κίνδυνο θανάτου ή βαριάς σωματικής βλάβης.
* Τον πυροβολισμό εξουδετέρωσης προσώπου από το οποίο προέρχεται άμεσος κίνδυνος θανάτου ή βαριάς σωματικής βλάβης.
Οι αστυνομικοί μπορούν να χρησιμοποιούν στις περιπτώσεις αυτές το υπηρεσιακό όπλο, ενώ για να κατέχουν ιδιωτικό όπλο πρέπει να έχουν άδεια αγοράς και κατοχής. Δεν επιτρέπεται να οπλοφορούν αστυνομικοί που βρίσκονται σε υπηρεσιακή διαθεσιμότητα, σε αργία, σε μακρά αναρρωτική άδεια ή σε υπηρεσίες γραφείου. Η χρήση των όπλων με διαφορετικό τρόπο από αυτό που προαναφέρεται και προβλέπεται στο νομοσχέδιο είναι παράνομη και εναντίον των παραβατών προβλέπονται συγκεκριμένες ποινικές κυρώσεις.
Για τη σωστή εφαρμογή του νομοσχεδίου, τίθεται σε ισχύ πρόγραμμα εκπαίδευσης όλων των αστυνομικών σε κλειστά ή ανοικτά σκοπευτήρια που θα λειτουργούν σε κάθε νομό. Κατά την εκπαίδευση των αστυνομικών στις σχολές το μάθημα της οπλοτεχνικής και της σκοποβολής θα είναι βασικό και η αποτυχία κάποιου αστυνομικού στους τομείς αυτούς θα συνεπάγεται την αποβολή του από το αστυνομικό Σώμα.