Κυτταρικές καλλιέργειες, νέο υποψήφιο όπλο κατά του καρκίνου

Αμερικανοί ερευνητές κατάφεραν για πρώτη φορά να δημιουργήσουν σταθερές κυτταρικές καλλιέργειες από διάφορους τύπους καρκίνους -ένα επίτευγμα που ανοίγει την προοπτική να αντιμετωπίζονται οι όγκοι όπως αντιμετωπίζονται σήμερα οι μικροβιακές λοιμώξεις: εργαστηριακές καλλιέργειες θα δείχνουν εκ των προτέρων ποια θεραπεία θα είναι αποτελεσματική.

«Αυτό θα ήταν το απόλυτο όπλο στην εξατομικευμένη ιατρική» σχολίασε ο Ρίτσαρντ Σλέγκερ, διευθυντής του τμήματος Παθολογίας στο αντικαρκινικό κέντρο του Πανεπιστημίου Τζόρτζταουν.

«Οι θεραπείες θα καθορίζονταν με βάση τους ιστούς [των ασθενών]. Είμαστε πραγματικά ενθουσιασμένοι με τις δυνατότητες ελέγχου που ανοίγονται» δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Ο Σλέγκερ είναι πρώτος συγγραφέας της μελέτης στο American Journal of Pathology, η οποία εξηγεί πώς τα καρκινικά κύτταρα μπορούν να καλλιεργηθούν εφαρμόζοντας τις τεχνικές που είχαν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια για την έρευνα στα βλαστικά κύτταρα.

Η νέα μέθοδος, πάντως, θα πρέπει τώρα να δοκιμαστεί και αναπαραχθεί και από ανεξάρτητα εργαστήρια.

Από τα HeLa στα βλαστοκύτταρα

Ορισμένες μορφές καρκίνου μπορούν βέβαια να καλλιεργηθούν ήδη στο εργαστήριο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα κύτταρα HeLa (HEnrietta LAcks), η πιο συνηθισμένη καλλιέργεια ανθρώπινων κυττάρων στη βιοϊατρική έρευνα. Όλα τα κύτταρα HeLa προέρχονται από ένα δείγμα καρκίνου του τραχήλου της μήτρας που είχε ληφθεί το 1951 από την Αμερικανίδα ασθενή Χενριέτα Λακς.

Για πολλές μορφές καρκίνου, όμως, η καλλιέργεια είναι δύσκολη έως αδύνατη. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι γιατροί βασίζονται σε ιστό από βιοψίες ο οποίος είτε καταψύχεται είτε μονιμοποιείται και συντηρείται σε κερί.

Η ομάδα του Σλέγκερ προχώρησε ένα βήμα παραπέρα: δοκίμασε σε καρκινικά κύτταρα μια ήδη υπάρχουσα μέθοδο, στην οποία τα βλαστικά κύτταρα καλλιεργούνται πάνω σε ένα στρώμα από ινοβλάστες ποντικού. Πρόσθεσε επιπλέον στις καλλιέργειας μια πρωτεΐνη [αναστολέα ROCK] που επιτρέπει στα κύτταρα να πολλαπλασιάζονται.

Κάτω από αυτές τις συνθήκες, τα καρκινικά κύτταρα περνούν σε μια κατάσταση σαν των βλαστικών κυττάρων και μπορούν να διαιρούνται επ΄αόριστον.

Χάρη στην τεχνική αυτή, οι ερευνητές κατάφεραν να διατηρήσουν αναλλοίωτα για δύο χρόνια κύτταρα από καρκίνους των πνευμόνων, του μαστού, του προστάτη και του παχέος εντέρου.

Αμερικανοί ερευνητές ανακοίνωσαν ότι κατάφεραν για πρώτη φορά να δημιουργήσουν σταθερές κυτταρικές καλλιέργειες από διάφορους τύπους καρκίνους, ανοίγοντας έτσι την προοπτική να αντιμετωπίζεται ο καρκίνος όπως αντιμετωπίζονται σήμερα οι μικροβιακές λοιμώξεις: εργαστηριακές καλλιέργειες θα δείχνουν εκ των προτέρων ποια θεραπεία θα είναι αποτελεσματική.

«Αυτό θα ήταν το απόλυτο όπλο στην εξατομικευμένη ιατρική» σχολίασε ο Ρίτσαρντ Σλέγκερ, διευθυντής του τμήματος Παθολογίας στο αντικαρκινικό κέντρο του Πανεπιστημίου Τζόρτζταουν.

«Οι θεραπείες θα καθορίζονταν με βάση τους ιστούς [των ασθενών]. Είμαστε πραγματικά ενθουσιασμένοι με τις δυνατότητες ελέγχου που ανοίγονται» δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Ο Σλέγκερ είναι πρώτος συγγραφέας της μελέτης στο American Journal of Pathology, η οποία εξηγεί πώς τα καρκινικά κύτταρα μπορούν να καλλιεργηθούν εφαρμόζοντας τις τεχνικές που είχαν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια για την έρευνα στα βλαστικά κύτταρα.

Η νέα μέθοδος, πάντως, θα πρέπει τώρα να δοκιμαστεί και αναπαραχθεί και από ανεξάρτητα εργαστήρια.

Από τα HeLa στα βλαστοκύτταρα

Ορισμένες μορφές καρκίνου μπορούν βέβαια να καλλιεργηθούν ήδη στο εργαστήριο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι τα κύτταρα HeLa (HEnrietta LAcks), η πιο συνηθισμένη καλλιέργεια ανθρώπινων κυττάρων στη βιοϊατρική έρευνα. Όλα τα κύτταρα HeLa προέρχονται από ένα δείγμα καρκίνου του τραχήλου της μήτρας που είχε ληφθεί το 1951 από την Αμερικανίδα ασθενή Χενριέτα Λακς.

Για πολλές μορφές καρκίνου, όμως, η καλλιέργεια είναι δύσκολη έως αδύνατη. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι γιατροί βασίζονται σε ιστό από βιοψίες ο οποίος είτε καταψύχεται είτε μονιμοποιείται και συντηρείται σε κερί.

Η ομάδα του Σλέγκερ προχώρησε ένα βήμα παραπέρα: δοκίμασε σε καρκινικά κύτταρα μια ήδη υπάρχουσα μέθοδο, στην οποία τα βλαστικά κύτταρα καλλιεργούνται πάνω σε ένα στρώμα από ινοβλάστες ποντικού. Πρόσθεσε επιπλέον στις καλλιέργειας μια πρωτεΐνη [αναστολέα ROCK] που επιτρέπει στα κύτταρα να πολλαπλασιάζονται.

Κάτω από αυτές τις συνθήκες, τα καρκινικά κύτταρα περνούν σε μια κατάσταση σαν των βλαστικών κυττάρων και μπορούν να διαιρούνται επ΄αόριστον.

Χάρη στην τεχνική αυτή, οι ερευνητές κατάφεραν να διατηρήσουν αναλλοίωτα για δύο χρόνια κύτταρα από καρκίνους των πνευμόνων, του μαστού, του προστάτη και του παχέος εντέρου.

Συγκρατημένη αισιοδοξία

Σε συνοδευτικό άρθρο σχολιασμού που δημοσιεύεται μαζί με τη μελέτη, ο καθηγητής Παθολογίας του Πανεπιστημίου Γέιλ, Ντέιβιντ Ριμ, δηλώνει συγκρατημένα αισιόδοξος για τις δυνατότητες της νέας τεχνικής.

Επισημαίνει ότι τα ευρήματα πρέπει να επιβεβαιωθούν, προσθέτει όμως ότι ότι μία συνεργάτιδά του πήγε στο Τζόρτζταουν για αυτό το λόγο και κατάφερε να καλλιεργήσει κύτταρα από καρκίνο στο πάγκρεας, κάτι που κανονικά «είναι αδύνατο».