Πώς αμείβεται η απασχόληση κατά τις ημέρες των Χριστουγέννων

Τι προβλέπεται για τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα που εργάζονται τις ημέρες των Εορτών

Σύμφωνα με τις διατάξεις της εργατικής νομοθεσίας οι ημέρες υποχρεωτικής αργίας του ιδιωτικού τομέα είναι: α) Η 25η Μαρτίου β) Η Δευτέρα του Πάσχα γ) Η εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (15 Αυγούστου) και δ) Η εορτή της Γεννήσεως του Χριστού (25 Δεκεμβρίου).

Ημέρες προαιρετικής αργίας, σύμφωνα πάντα με τις ίδιες διατάξεις, είναι: α) Η 1η Μαΐου και β) Η 28η Οκτωβρίου.

Η διαφορά μεταξύ υποχρεωτικών και προαιρετικών αργιών έγκειται στο γεγονός ότι ενώ στις μεν πρώτες απαγορεύεται η απασχόληση των μισθωτών, στις δε δεύτερες επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια του εργοδότη η απασχόληση ή μη των μισθωτών του.

25^η Δεκεμβρίου

Όπως προαναφέρθηκε, η ημέρα των Χριστουγέννων συμπεριλαμβάνεται μεταξύ των ημερών υποχρεωτικής αργίας.

Συνεπώς, οι μισθωτοί που απασχολούνται κατά τη συγκεκριμένη ημέρα δικαιούνται την προσαύξηση του 75%.

Αναλυτικότερα, όσοι μισθωτοί αμείβονται με ημερομίσθιο και δεν θα εργασθούν την ημέρα των Χριστουγέννων (λόγω μη λειτουργίας της επιχείρησης στην οποία εργάζονται) δικαιούνται το καταβαλλόμενο ημερομίσθιό τους, χωρίς καμία προσαύξηση. Οι μισθωτοί που αμείβονται με μηνιαίο μισθό δεν δικαιούνται επιπλέον αποδοχές πέραν των κανονικών μηνιαίων αποδοχών τους.

Όσον αφορά τους μισθωτούς που θα εργασθούν την παραπάνω ημέρα, διακρίνονται οι εξής περιπτώσεις: Στους ημερομίσθιους θα καταβληθεί το ημερομίσθιό τους και προσαύξηση 75% ενώ στους υπαλλήλους, αν η επιχείρηση στην οποία απασχολούνται εξαιρείται από την αργία Κυριακή θα καταβληθεί προσαύξηση 75% που θα υπολογιστεί στο 1/25 του μηνιαίου μισθού τους.

Αντίθετα, αν οι υπάλληλοι απασχολούνται σε επιχειρήσεις που εφαρμόζεται η Κυριακή αργία, οπότε τα Χριστούγεννα εργάζονται εκτάκτως, θα τους καταβληθεί πέρα από την προσαύξηση του 75% και το 1/25 του καταβαλλόμενου μηνιαίου μισθού καθώς στην περίπτωση αυτή ο μισθός αντιστοιχεί μόνο στις εργάσιμες ημέρες του μήνα.

Σε περίπτωση δε που η επιχείρηση λειτουργήσει, κατόπιν άδειας από το Τμήμα Κοινωνικής Επιθεώρησης Εργασίας του Σ.ΕΠ.Ε, αλλά ο εργαζόμενος δεν προσέλθει να εργαστεί, δεν λαμβάνει ούτε το ημερομίσθιο εκείνης της ημέρας ούτε βέβαια και την προσαύξηση του 75%.

Στο σημείο αυτό να αναφερθεί ότι αν και οι ημέρες αργίας όσον αφορά τον υπολογισμό της μισθοδοσίας αντιμετωπίζονται όπως και η Κυριακή, δεν ισχύει το ίδιο όσον αφορά την αναπληρωματική ημέρα ανάπαυσης σε άλλη ημέρα της εβδομάδας. Αυτοί, δηλαδή, που θα εργασθούν την 25^η Δεκεμβρίου δεν δικαιούνται αναπληρωματική ανάπαυση σε άλλη ημέρα της εβδομάδας, καθώς η σχετική διάταξη που προβλέπει την αναπληρωματική εβδομαδιαία ανάπαυση, αναφέρεται μόνο σε μισθωτούς που εργάσθηκαν Κυριακή και όχι σε μισθωτούς που εργάσθηκαν σε ημέρα αργίας που δεν συμπίπτει με Κυριακή.

Δεύτερη Ημέρα Χριστουγέννων – Πρωτοχρονιά – Θεοφάνια

Οι τρεις αυτές ημέρες (26^η Δεκεμβρίου, 1^η Ιανουαρίου και 6^η Ιανουαρίου) σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις δεν περιλαμβάνονται στις νόμιμες αργίες του ιδιωτικού τομέα και συνεπώς αποτελούν εργάσιμες ημέρες για τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα. Αντιθέτως είναι αργίες για τους εργαζόμενους του Δημόσιου Τομέα.

Η απασχόληση των μισθωτών λοιπόν, κατά τις ημέρες αυτές, είναι νόμιμη και επιπλέον δεν δημιουργεί αξίωση για πρόσθετη αμοιβή τους. Επομένως, οι μισθωτοί γενικά (εργατοτεχνίτες, υπάλληλοι κ.λ.π.) οφείλουν να εργασθούν κανονικά.

Όσοι από αυτούς αμείβονται με ημερομίσθιο, θα λάβουν το σύνηθες καταβαλλόμενο ημερομίσθιό τους χωρίς καμία προσαύξηση.

Όσοι αμείβονται με μηνιαίο μισθό δεν δικαιούνται να λάβουν πρόσθετη αμοιβή, γιατί ο μισθός τους περιλαμβάνει και την αμοιβή για την εργασία της ανωτέρω ημέρας.

Σε περίπτωση όμως που σε Συλλογική Σύμβαση Εργασίας ή Διαιτητική Απόφαση ή Εσωτερικό Κανονισμό ή Ατομική Σύμβαση Εργασίας ορίζεται κάποια από αυτές τις ημέρες ως αργία και υπάρχει όρος για την καταβολή της προσαύξησης του 75%, ο όρος αυτός υπερισχύει επειδή είναι ευνοϊκότερος από τη γενική ρύθμιση.

Επίσης, εάν ο εργοδότης κατ’ έθιμο έχει καθιερώσει κάποια από τις ημέρες αυτές (ή όλες) να είναι αργίες, δηλαδή η επιχείρησή του να μην λειτουργεί και να καταβάλλει τις αποδοχές στους εργαζομένους, τότε θα εξακολουθήσει να ενεργεί το ίδιο.

Εμπορικά Καταστήματα

Οι διατάξεις της κείμενης νομοθεσίας επιτρέπουν τη λειτουργία των καταστημάτων κατά την Κυριακή που συμπίπτει μεταξύ 18^ης και 24^ης Δεκεμβρίου κάθε έτους ή την τελευταία Κυριακή κάθε έτους, που συμπίπτει με την 31^η Δεκεμβρίου. Στην περίπτωση αυτή η εργασία είναι υποχρεωτική για τους εργαζόμενους (στην αμοιβή των οποίων υπολογίζεται προσαύξηση 75% λόγω Κυριακής), οι οποίοι ωστόσο δικαιούνται ανάπαυση μία άλλη εργάσιμη ημέρα κατά τον Ιανουάριο του επόμενου έτους (συνήθως η ημέρα αυτή είναι η 2 Ιανουαρίου).

(Κώστας Πλαγάκος, Οικονομολόγος – Μέλος της Επιστημονικής Ομάδας της Εβδομαδιαίας Οικονομικής Έκδοσης «EPSILON 7»)