Δεν κάνουν τα όργανα τη μουσική, αλλά η ψυχή, το αίμα, η αγάπη και η γνώση του μύθου. Δεν κάνει το δόγμα την παράδοση, μα η καθαρή ζωή, η προσευχή σε κοινούς θεούς, η φώτιση απ’ το ίδιο και αιώνιο Άγιο Πνεύμα» κι όχι τύποις, μα αληθινά». Ήταν μια συναυλία πριν πέντε χρόνια στον κήπο […]
Δεν κάνουν τα όργανα τη μουσική, αλλά η ψυχή, το αίμα, η αγάπη και η γνώση του μύθου. Δεν κάνει το δόγμα την παράδοση, μα η καθαρή ζωή, η προσευχή σε κοινούς θεούς, η φώτιση απ’ το ίδιο και αιώνιο Άγιο Πνεύμα» κι όχι τύποις, μα αληθινά». Ήταν μια συναυλία πριν πέντε χρόνια στον κήπο του Μουσείου Ελληνικών Λαϊκών Μουσικών Οργάνων. Το νεοσύστατο τότε συγκρότημα «Πάραλος» (Νίκος Γράψας: ταμπουράδες και λαούτα, Γιάννης Νικολετόπουλος: κρουστά, Ματθαίος Ζευγόλης: λαούτο) με τη συμμετοχή της Σύλβιας Κουτρούλη (νέι) παρουσίασε ανάμεσα στ’ άλλα τα τραγούδια της έκδοσης: εννέα χορευτικά τραγούδια από την ορεινή Αρκαδία, που αποκτούν μια νέα διάσταση μέσα από τις αναζητήσεις των μελών του συγκροτήματος. Με αυτή τη στάση τους απέναντι στα τραγούδια, έδειξαν την προβληματική τους για τον τρόπο με τον οποίο μπορεί κανείς να προσεγγίσει αυτό το ρεπερτόριο. Ο Νίκος Γράψας (που έχει κάνει την ανασύνθεση και τη διασκευή των τραγουδιών) μας ξεναγεί στον τρόπο που ήρθε σ’ επαφή μ’ αυτά, σχεδόν τυχαία, σ’ ένα ταξίδι στην Αρκαδία: «Μια ακινητοποιημένη μουσική (που πήγαζε) από ένα μισογκρεμισμένο μύλο στην όχθη του Λούσιου ζωσμένο με περικοκλάδες και από την περιδιάβασή του στις κορυφές του Μαίναλου τη νύχτα, με οδηγό την ησυχία…». Έτσι η μουσική των ανθρώπων δεν είχε παρά να ενισχύσει την αποκάλυψη του τοπίου, επιβεβαιώνοντας την άρρηκτη σχέση της μουσικής με το περιβάλλον. «Όταν μάθεις τον τόπο, γνωρίσεις την ιστορία του, αφουγκραστείς τη γη, τη θάλασσα, τότε θα σου προκύψει το μέτρο. Μ’ αυτό θα πορευθείς στα σίγουρα στη μουσική, στον τρόπο και στο ύφος της». Προϊόν, λοιπόν, αυτής της προσωπικής εσωτερικής σχέσης του δημιουργού με «τα βουνά της Αρκαδίας» είναι αυτός ο δίσκος. Ο Ν. Γράψας υπογραμμίζει το γεγονός ότι δεν τα είχε ξανακούσει κι έτσι μπόρεσε να τα πλησιάσει «με καθαρό νου». Τα όργανα που χρησιμοποιούνται είναι αυτά που υπήρχαν πριν από την επικράτηση του βιολιού και του κλαρίνου τα τελευταία 150 χρόνια: οι ταμπουράδες οι καλαμένιες φλογέρες, τα νταούλια. Μέρος κι αυτά του περιβάλλοντος και του «μέτρου» -υπογραμμίζουν με τη σειρά τους το λιτό χαρακτήρα των τραγουδιών. Ο Νίκος Γράψας και οι συνεργάτες του κάνουν μια κατάθεση ψυχής, μέσα από την ιδιαίτερη σχέση τους με τα τραγούδια και το «οικοσύστημά» τους. Πόσα θα είχαν να διδαχθούν από την προσέγγισή του όλοι όσοι περιορίζονται στο να «διυλίζουν τον κώνωπα», αντιμετωπίζοντας αμήχανα ή και αδιάφορα τα μηνύματα και τη δύναμη αυτής της μουσικής!… Εμείς πάντως, ακούγοντας το «Ντιλμπεράκι» και «Τ’ Αναπλιού το Παλαμήδι» ξαναφέρνουμε στο νου μας μια φράση από το σημείωμα του Νίκου Γράψα: «Δεν προσπαθούμε να μιμηθούμε, ούτε να κλέψουμε την ψυχή των παλιών μουσικών. Θέλουμε να διδαχθούμε απ’ το βλέμμα τους, απ’ τη ζωή τους, απ’ τον τόπο τους που είναι και τόπος μας…».
Υποψήφιο για 8 Όσκαρ είναι το ρομαντικό δράμα της Κλόι Ζάο, με τίτλο Άμνετ που κλέβει τις εντυπώσεις στις σκοτεινές αίθουσες. Αυτές είναι οι νέες ταινίες της εβδομάδας.