Ενώ φτάσαμε στο «Match point», την 35η κατά σειρά ταινία του Γούντι Αλεν, έχει ενδιαφέρον να ταξιδέψουμε τρεις σχεδόν δεκαετίες πίσω στο χρόνο και να παρακολουθήσουμε ένα φιλμ σταθμό στη σπουδαία καριέρα του σκηνοθέτη, το οποίο για πρώτη φορά κυκλοφορεί σε ψηφιακή μορφή στις χώρες μας. Το 1977, λοιπόν, ο Αλεν είχε ήδη σκηνοθετήσει έξι […]
Ενώ φτάσαμε στο «Match point», την 35η κατά σειρά ταινία του Γούντι Αλεν, έχει ενδιαφέρον να ταξιδέψουμε τρεις σχεδόν δεκαετίες πίσω στο χρόνο και να παρακολουθήσουμε ένα φιλμ σταθμό στη σπουδαία καριέρα του σκηνοθέτη, το οποίο για πρώτη φορά κυκλοφορεί σε ψηφιακή μορφή στις χώρες μας. Το 1977, λοιπόν, ο Αλεν είχε ήδη σκηνοθετήσει έξι ταινίες και είχε δημιουργήσει ένα αναγνωρίσιμο προσωπικό στιλ που βασιζόταν στα ξεκαρδιστικά γκαγκ στα οποία εμπλεκόταν η κωμική του περσόνα. Τη χρονιά εκείνη, με το «Νευρικό εραστή», εισήγαγε ένα νέο είδος κωμωδίας που είχε ως βάση τους ρεαλιστικούς -μέσα στην υπερβολή τους- χαρακτήρες, τα κατά ριπάς λεκτικά αστεία και τα σκηνοθετικά ευρήματα που έδιναν μια ανάλαφρη αύρα στο «διανοουμενίστικο» πυρήνα της ταινίας. Η συνταγή αυτή άρεσε πολύ στους θεατές. Ο «Νευρικός εραστής» έκανε εντυπωσιακή -για τα δικά του δεδομένα- πορεία στις αίθουσες, ενώ την επόμενη χρονιά ξεπέρασε στην κούρσα των Όσκαρ αντιπάλους όπως το «Star Wars» και οι «Στενές επαφές τρίτου τύπου» και σάρωσε τα βραβεία – απόντος βέβαια του δημιουργού του που σνόμπαρε το συγκεκριμένο θεσμό. Η επιτυχία μάλιστα αποδείχθηκε διαχρονική, αφού η ταινία εξακολουθεί να διδάσκεται στις σχολές κινηματογράφου, ενώ θεωρείται μία από τις καλύτερες αμερικανικές κωμωδίες όλων των εποχών. Η υπόθεση περιστρέφεται γύρω από τις απέλπιδες προσπάθειες ενός κωμικού της τηλεόρασης να κερδίσει ξανά την αγαπημένη του Aνι Χολ, η οποία τον εγκατέλειψε για έναν πλούσιο μουσικό παραγωγό. Τo χρονικό του έρωτά τους χτίζεται αριστοτεχνικά μέσα από φλας μπακ και εμβόλιμες σκηνές, ενώ μεγάλο μέρος της ταινίας αφιερώνεται στο παρελθόν του ήρωα και τις αποτυχημένες παλιές του σχέσεις. O Γούντι Aλεν χρησιμοποίησε κάποιες, πρωτοποριακές για εκείνη την εποχή, τεχνικές αφήγησης, που τώρα πια έχουν γίνει κοινός τόπος. Για παράδειγμα, σε μια περίπτωση ο ήρωας εξομολογείται απευθείας στο θεατή κοιτώντας την κάμερα, ενώ σε μια άλλη μετατρέπεται σε καρτούν και μπαίνει μέσα σε μια σκηνή κινουμένων σχεδίων. Και φυσικά, από την αρχή μέχρι το γλυκόπικρο φινάλε, η ταινία είναι γεμάτη με αστείες ατάκες, κάποιες από τις οποίες έχουν «γράψει ιστορία». Δίπλα στο σκηνοθέτη-πρωταγωνιστή εμφανίζεται, λαμπερή και σοφιστικέ, η σύντροφος του Aλεν εκείνη την εποχή, Ντάιαν Κίτον. Ένα ενδιαφέρον ιστορικό στοιχείο, είναι πως το αρχικό σενάριο προέβλεπε μια μεγάλη σεκάνς μυστηρίου η οποία ήταν και το κέντρο όλου του φίλμ. Στο μοντάζ, όμως, ο Γούντι Aλεν κατάλαβε πως η ύπαρξή της αποδυνάμωνε το σύνολο και την έκοψε. Το 1993, αυτή η ιδέα μετουσιώθηκε στην ταινία «Μυστηριώδεις φόνοι στο Μανχάταν» με πρωταγωνιστές και πάλι τους Γούντι Aλεν και Ντάιαν Κίτον. Η έκδοση DVD του «Νευρικού εραστή», που κυκλοφόρησε πρόσφατα, είναι αξιοπρεπής όσον αφορά στην εικόνα και τον -μονοφωνικό- ήχο, αλλά εξαιρετικά λιτή, αφού δεν περιέχει τίποτε άλλο πέρα από την ταινία.