Schindler΄s List – Κριτική

Λέγεται ότι ο Σπίλμπεργκ δεν πήρε δραχμή για αυτή την ταινία. Λέγεται ακόμα ότι σε συγκεκριμένα μέρη δεν επιτράπηκε η είσοδος στο συνεργείο και έτσι αναγκάστηκε να στήσει ξανά χώρους, όπως το στρατόπεδο του Αουσβιτς, σε μικρότερη κλίμακα. Όπως και να έχει το παρασκήνιο των γυρισμάτων, το 1993 ο Αμερικανός σκηνοθέτης κατάφερε το ακατόρθωτο. Να επιβλέπει εξ αποστάσεως το στάδιο του post production σε μια από τις πιο εμπορικές ταινίες όλων των εποχών («Jurassic Park») και παράλληλα να δημιουργήσει την πιο προσωπική του ταινία. Ένα ασπρόμαυρο αριστούργημα. Η «Λίστα του Σίντλερ» βασίστηκε στις μαρτυρίες επιζώντων, που συγκροτούν το ομότιτλο βιβλίο του Τόμας Κίνλι, και αφηγείται το χρονικό της διάσωσης χιλίων και πλέον Εβραίων που δεν οδηγήθηκαν στους θαλάμους αερίων, χάρη σε ένα Γερμανό επιχειρηματία. Η ιστορία διαδραματίζεται στην Κρακοβία και στο στρατόπεδο του Πλάσκοφ και καλύπτει χρονικά όλο το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το Σεπτέμβριο του 1939 οι Γερμανοί εισβάλλουν στην Πολωνία. Αμέσως δίνεται εντολή στους Εβραίους να συγκεντρωθούν στα μεγάλα αστικά κέντρα. Υποχρεώνονται να φορούν το άστρο του Δαβίδ, οι περιουσίες τους δημεύονται, ενώ περιορίζονται πολλές από τις ατομικές τους ελευθερίες. Το 1941 δημιουργείται το γκέτο της Κρακοβίας. Στην πόλη φτάνει ο επιχειρηματίας Όσκαρ Σίντλερ με μόνο σκοπό να πλουτίσει. Με εβραϊκά χρήματα αγοράζει ένα παλιό εργοστάσιο, στο οποίο αρχίζει να κατασκευάζει εμαγιέ σκεύη για το γερμανικό στρατό. Απασχολεί αποκλειστικά Εβραίους, επειδή το μεροκάματό τους είναι χαμηλό. Μετά την αιματηρή εκκένωση του γκέτο (1943) οι εργαζόμενοι μεταφέρονται σε κοντινό στρατόπεδο καταναγκαστικών έργων. Αλλοι πεθαίνουν, άλλοι μεταφέρονται στα στρατόπεδα του θανάτου. Ο Σίντλερ διεκδικεί και παίρνει τους εργάτες του. Προτού τελειώσει ο πόλεμος, μεταφέρει το εργοστάσιό του στην Τσεχοσλοβακία και συντάσσει μια λίστα με τα ονόματα των «Εβραίων του». Όσοι συμπεριελήφθησαν στον κατάλογο, επέζησαν.
Η «Λίστα του Σίντλερ» δεν έμεινε ασχολίαστη ως προς το περιεχόμενο, καθώς το Χόλιγουντ τροφοδοτεί συστηματικά την αγορά του σινεμά με παραγωγές που έχουν θέμα τους (ανά τους αιώνες) διωγμούς των Εβραίων. Ωστόσο, σε καθαρά καλλιτεχνικό επίπεδο, η αποδοχή ήταν σχεδόν ομόφωνη. Κάθε στοιχείο της ταινίας συμβάλλει σε ένα τελικό αποτέλεσμα αξιώσεων. Το σενάριο (Στίβεν Ζάιλιαν) είναι άψογα δομημένο. Η ασπρόμαυρη φωτογραφία του Γιάνους Καμίνσκι -έκτοτε μόνιμου συνεργάτη του Σπίλμπεργκ- οδηγεί σε πλάνα υψηλής αισθητικής. Τέλος, ο ίδιος ο Σπίλμπεργκ ξεπερνά τον εαυτό του. Με το βλέμμα στραμμένο στο σινεμά του Αϊζενστάιν, κινηματογραφεί μοναδικά την ιστορία. Υιοθετεί την ψυχρή ματιά του ντοκιμαντέρ, δεν διστάζει να σοκάρει με αβάσταχτα ωμές σκηνές, κινεί εκπληκτικά τα πλήθη (κορυφαία η σκηνή στην οποία οι γυναίκες τρέχουν προς στα καμιόνια που παίρνουν τα παιδιά τους) και αποσπά από τους ηθοποιούς ερμηνείες αξιώσεων. Το έργο του απέσπασε επτά Όσκαρ (Καλύτερης Ταινίας, Σκηνοθεσίας, Μουσικής, Φωτογραφίας, Μοντάζ, Διασκευασμένου Σεναρίου, Σκηνογραφίας), έξι BAFTA, τρεις Χρυσές Σφαίρες και πολλά ακόμα βραβεία σε διεθνείς διοργανώσεις.
Η μεταφορά του φιλμ σε ψηφιακή μορφή είναι αντάξια της φήμης και της ποιότητας του πρωτοτύπου. Η εικόνα είναι κορυφαία. Εκτός από την απόλυτη απόδοση του άσπρου, του μαύρου και των ενδιάμεσων τόνων, τα πλάνα έχουν την αίσθηση του ανάγλυφου -νομίζεις ότι θα πεταχτούν έξω από την οθόνη. Αμφότερες οι μπάντες του ήχου (Dolby και DTS) διαθέτουν διαύγεια και εντυπωσιακή αίσθηση περιβάλλοντος χώρου. Η ταινία είναι μοιρασμένη σε δυο δίσκους. Ο πρώτος δίσκος περιέχει 130 λεπτά του έργου. Στο άλλο DVD υπάρχει το δεύτερο μέρος, καθώς και δυο ντοκιμαντέρ. Ένα μεγάλης διάρκειας (77 λεπτά), στο οποίο επιζώντες αφηγούνται την ιστορία όπως οι ίδιοι την έζησαν, και ένα δωδεκάλεπτο φιλμάκι, με θέμα το Ίδρυμα Οπτικής Ιστορίας Shoah, που δημιούργησε ο ίδιος ο Σπίλμπεργκ πριν από δέκα χρόνια.