Ποιος φταίει για το θάνατο της ειρήνης;Τηλεφωνική συνομιλία με τον πρέσβη του Ισραήλ στην Αθ
To Όσλο του 93 και του 95 είναι νεκρό! Δέκα χρόνια σκληρών ειρηνευτικών προσπαθειών τερματίζουν σε ένα σκηνικό που θυμίζει πολύ αυτό που είχαμε συνηθίσει να βλέπουμε στα τέλη της περασμένης δεκαετίας στους δρόμους της Ραμάλα, της Χεβρώνας, της Γάζας, στα χωριά του Νότιου Λιβάνου... Το ερώτημα «ποιος φταίει» αιωρείται αναπάντητο και οι πλέον αισιόδοξες προβλέψεις μιλούν για κατάρρευση της ειρηνευτικής διαδικασίας με μίνιμουμ ανθρώπινων απωλειών. Ο πρέσβης του Ισραήλ στην Αθήνα, Ραν Κουριέλ, συμμερίζεται την απαισιοδοξία των ημερών και χρεώνει στους Παλαιστινίους την υπαιτιότητα των τραγικών γεγονότων.
To Όσλο του 93 και του 95 είναι νεκρό! Δέκα χρόνια σκληρών ειρηνευτικών προσπαθειών τερματίζουν σε ένα σκηνικό που θυμίζει πολύ αυτό που είχαμε συνηθίσει να βλέπουμε στα τέλη της περασμένης δεκαετίας στους δρόμους της Ραμάλα, της Χεβρώνας, της Γάζας, στα χωριά του Νότιου Λιβάνου… Το ερώτημα «ποιος φταίει» αιωρείται αναπάντητο και οι πλέον αισιόδοξες προβλέψεις μιλούν για κατάρρευση της ειρηνευτικής διαδικασίας με μίνιμουμ ανθρώπινων απωλειών. Ο πρέσβης του Ισραήλ στην Αθήνα, Ραν Κουριέλ, συμμερίζεται την απαισιοδοξία των ημερών και χρεώνει στους Παλαιστινίους την υπαιτιότητα των τραγικών γεγονότων.
Τραγική ειρωνεία. Η Δευτέρα είναι η Ημέρα της Εξιλέωσης για τους Εβραίους σε όλο τον κόσμο. Το Γιομ Κιπούρ είναι η πλέον ιερή γιορτή του εβραϊκού ημερολογίου και κατά τη διάρκειά της όλοι οι πιστοί πρέπει να νηστεύουν και να ζητούν συγχώρεση για τις κακές πράξεις τους από το Θεό. Φέτος, το Γιομ Κιπούρ -όπως και το 1973 όταν Αίγυπτος και Συρία επιτέθηκαν στο Ισραήλ- γιορτάζεται υπό τον ήχο των όπλων.
Ποιος φταίει για την τραγική αυτή κατάληξη; Η παλαιστινιακή πλευρά, λέει κατηγορηματικά ο κ. Κουριέλ, πρέσβης του κράτους του Ισραήλ στην Ελλάδα.
Μοιάζει παράλογο, αλλά στην πολιτική και τον πόλεμο -ο πόλεμος είναι πάντα συνέχεια της πολιτικής- καμία πλευρά δεν ξεκινά το πυρ, χωρίς να θεωρεί ότι έχει κάποιο συμφέρον. Τι είχαν να κερδίσουν οι Παλαιστίνιοι σε αυτήν τη φάση με την εξέλιξη αυτή, ρωτάμε τον κ. Κουριέλ.
«Τη διεθνή συμπάθεια» απαντά και προσθέτει: «Ο Γιασέρ Αραφάτ έβλεπε ότι δεν μπορούσε να αποκτήσει αυτό που ήθελε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και προσπαθεί τώρα να πιέσει το Ισραήλ με άλλο τρόπο». Όντως, ο Αραφάτ έβλεπε τις φιλοδοξίες τους για παλαιστινιακή επικυριαρχία επί της Ιερουσαλήμ να μην καρποφορούν. Όμως, με έναν ακήρυχτο πόλεμο χάνει τα πάντα. «Δεν είναι λογικό, κ. πρέσβη. Πώς είναι δυνατόν να συμφέρει τον Αραφάτ αυτή η εξέλιξη;».
«Ο ίδιος πιστεύει ότι όσο περισσότεροι νεκροί υπάρχουν τόσο η διεθνής κοινότητα παίρνει το μέρος του από συμπάθεια για το δράμα του παλαιστινιακού λαού». Στο παρελθόν, όμως, έχει δοκιμαστεί αυτή η συνταγή και έχει αποδειχθεί ότι δεν καρποφόρησε. Γιατί να επιθυμούν οι Παλαιστίνιοι ξεπερασμένες λύσεις; «Δεν ξέρω» αποκρίνεται ο κ. Κουριέλ. «Θεωρούν ότι με αυτό τον τρόπο θα πιέσουν το Ισραήλ. Πιστεύουμε ότι ο Αραφάτ έδρασε κατόπιν σχεδίου και ότι η επίσκεψη του Σαρόν ήταν απλά η αφορμή.»
«Μήπως όμως ο Αραφάτ βρίσκεται μπροστά σε μια κατάσταση που δεν μπορεί να ελέγξει ο ίδιος;». Οπωσδήποτε όχι, είναι η άποψη του Ισραηλινού διπλωμάτη που επαναλαμβάνει με θαυμαστή πιστότητα αυτό που λένε επίσημα ισραηλινά χείλη τα δύο τελευταία εικοσιτετράωρα στα υψηλότερα κυβερνητικά κλιμάκια: «Ο Αραφάτ διατηρεί πλήρως τον έλεγχο. Αν ήθελε, με μια μόνο λέξη του, θα μπορούσε να σταματήσει τις συρράξεις. Αν όχι να τις σταματήσει, τουλάχιστον να τις περιορίσει κατά 80%. Έχει τη δύναμη να αλλάξει την πορεία των γεγονότων. Αλλά, δεν θέλει να το κάνει. Και από πίσω του έχει τη στήριξη της Ιορδανίας, της Αιγύπτου και της Συρίας που απειλούν τη σταθερότητα στη Μέση Ανατολή.»
Το Ισραήλ εξέδωσε το Σάββατο τελεσίγραφο 48 ωρών για την κατάπαυση του πυρός. Τι θα γίνει αν η παλαιστινιακή πλευρά δεν σταματήσει; «Ένα έχω να σας πω. Αν η Γιουγκοσλαβία ήταν η μεγάλη είδηση την περασμένη εβδομάδα, την ερχόμενη θα είναι η Μέση Ανατολή» επισημαίνει ο κ. Κουριέλ.
Επιστρέφοντας στο ζήτημα της υπαιτιότητας και του συμφέροντος από την πορεία των πραγμάτων, σχολιάσαμε στον Ισραηλινό διπλωμάτη ότι η αλλαγή κλίματος στην περιοχή συμβαίνει σε μια στιγμή που η κυβέρνηση του Εχούντ Μπαράκ παραπαίει και που ο έξυπνος πρωθυπουργός αναζητεί τρόπους για την πολιτική του επιβίωση. «Ο Μπαράκ πάνω από πολιτικός είναι εθνικός ηγέτης. Δεν θα κατέφευγε σε τέτοιες μεθόδους για να επιβιώσει πολιτικά» είναι η απάντηση.
Όμως, η πορεία των πραγμάτων, ούτως ή άλλως, ενώνει τις πολιτικές δυνάμεις στο Ισραήλ και δημιουργεί κάποιες γέφυρες εκεί που προηγουμένως δεν υπήρχαν. Σύντομα -πολύ σύντομα- θα πρέπει να αναμένουμε κυβέρνηση εθνικής ενότητας στο Ισραήλ με πρωθυπουργό τον Εχούντ Μπαράκ. Δεν είναι και λίγο, εκεί που η ίδια η παράταξή σου σε αμφισβητεί και η καρέκλα σου τρέμει, ξαφνικά να βρίσκεσαι επικεφαλής ολόκληρου του έθνους.
«Πολιτικές εξελίξεις εντός του Ισραήλ θα πρέπει να αναμένουμε ακόμα και αύριο. Θα υπάρξει κυβερνητική αλλαγή» εκτιμά ο Ραν Κουριέλ.
Το τραγικό είναι ότι σε αυτή την κυβερνητική αλλαγή πρωταγωνιστικό ρόλο δεν θα διαδραματίζει απλά η εθνική ενότητα αλλά η παράταξη που παθαίνει «αλλεργικό σοκ» στο άκουσμα της λέξης «ειρήνη». Και φυσικά, ο άνθρωπος – κλειδί σε αυτή την αλλαγή θα είναι ο Αριέλ Σαρόν, που υπήρξε η αφορμή για τη δραματική τροπή των γεγονότων.
Είναι ο ίδιος ο στρατηγός Αριέλ Σαρόν που ακριβώς πριν από 27 χρόνια, το 1973, στη διάρκεια του Γιομ Κιπούρ, κλήθηκε να απωθήσει τα αιγυπτιακά στρατεύματα πίσω στο Σουέζ. Ο Σαρόν που ως υπουργός Αμυνας του Μπέγκιν υπήρξε ο αρχιτέκτονας της ισραηλινής εισβολής στο Λίβανο το 1982 και που την επόμενη χρονιά κρίθηκε από ισραηλινό δικαστήριο ως «εμμέσως υπεύθυνος» για τις ανατριχιαστικές σφαγές αμάχων στα στρατόπεδα Σάμπρα και Σατίλα. Ο Θεός να βάλει το χέρι του με μια τέτοια κυβέρνηση εθνικής ενότητας…
Ο «Αυτόχειρας» του Νικολάι Έρντμαν σε σκηνοθεσία του Θανάση Θεολόγη κάνει πρεμιέρα στις 17 Απριλίου. Παραστάσεις κάθε Σάββατο και Κυριακή στο θέατρο Αλκμήνη.