«Η κυρία εξαφανίζεται»: τι γράφουν ξένοι κριτικοί για την ταινία του Χίτσκοκ

«Η κυρία εξαφανίζεται» του 1938 είναι μια απ’ τις τελευταίες low-budget βρετανικές παραγωγές του Χίτσκοκ. Με πνευματώδες σενάριο και ένα καστ ιδιόρρυθμων χαρακτήρων, η ταινία αποτελεί ένα απ’ τα λιγότερο γνωστά έργα του σκηνοθέτη, αλλά παραμένει ένα απ’ τα κλασικά του Χίτσκοκ.
Η ιστορία ξεκινάει σε ένα ευρωπαϊκό ορεινό πανδοχείο, όπου οι ταξιδιώτες περιμένουν να καθαριστούν οι ράγες του τρένου από μια χιονοστιβάδα. Το πανδοχείο είναι υπερπλήρες και σ’ αυτό το σημείο γνωριζόμαστε με το καστ: την Iris Henderson

(Margaret Lockwood), μία νεαρή κοσμική γυναίκα που επιστρέφει στο Λονδίνο να παντρευτεί κάποιον που δεν αγαπά; την κυρία Froy (Dame May Whitty), μια ηλικιωμένη βαρόνη; τον Gilbert Redman (Michael Redgrave), έναν αυθάδη μουσικό; τον Δρ. Hartz (Paul Lukas), έναν εκλεπτυσμένο χειρουργό εγκεφάλου; τον κύριο και την «κυρία» Todhunter (Parker & Travers), ένα ώριμο ζευγάρι που παριστάνει τους νεόνυμφους; τον Caldicott (Wayne) και τον Charters (Radford), δύο φανατικούς οπαδούς του κρίκετ που έχουν εμμονή με την επιστροφή στο Μάντσεστερ για το μεγάλο παιχνίδι.

Το ξεκίνημα είναι, όπως θα περίμενε κανείς, αργό, αλλά ο ρυθμός γρήγορα κορυφώνεται, καθώς οι ταξιδιώτες επιβιβάζονται στο καθυστερημένο τρένο και αρχίζουν το ταξίδι για την Αγγλία. Πάνω, η Iris και η κυρία Froy κρατούν η μία στην άλλη συντροφιά σε μια απ’ τις κουκέτες των επιβατών. Η Iris αποκοιμιέται για λίγα λεπτά και, όταν ξυπνάει, ανακαλύπτει ότι η κυρία Froy έχει εξαφανιστεί. Όταν η Iris αρχίζει να την ψάχνει, όχι μόνο οι υπόλοιποι επιβάτες παραδέχονται ότι δεν την έχουν δει ποτέ, αλλά ακόμα ισχυρίζονται ότι αυτό το πρόσωπο δεν υπάρχει. Κρίνοντας απ’ το γεγονός ότι βρίσκονται πάνω σ’ ένα κινούμενο τρένο, η Iris πιστεύει ότι μια συνωμοσία έχει δημιουργηθεί εναντίον της και στρέφεται στον Gilbert για βοήθεια. Όταν η συνωμοσία γίνει προφανής, οι δυο τους βρίσκονται βαθιά μπλεγμένοι σ’ ένα θανατηφόρο παιχνίδι κατασκοπείας και κωδικοποιημένων μηνυμάτων.

«Η κυρία εξαφανίζεται» είναι μια αγωνιώδης ιστορία έρωτα και φόνου. Το κλειδί στην επιτυχία της ταινίας βρίσκεται στην τοποθεσία – ένα κινούμενο τρένο. Ενώ είναι εύκολο για τους ανθρώπους να γίνουν καπνός, είναι μάλλον ένα δύσκολο έργο όταν αυτοί βρίσκονται σε συνεχή κίνηση. Αυτό είναι που κάνει το καθήκον της Iris να βρει την κυρία Froy ενοχλητικό. Αν αυτό δεν αρκεί για να οδηγήσει την Iris στην τρέλα, η συνηθισμένη συμπεριφορά των υπόλοιπων επιβατών την οδηγεί στο σημείο να αρχίσει να αμφιβάλει για τον εαυτό της. Το υποστηρικτικό καστ κάνει θαυμάσια δουλειά στο να κρατάει σχετικά αλέγρα την ταινία, παρά την κλιμακωτή αγωνία που η Iris υφίσταται κατά την έρευνά της. Οι χαρακτήρες που ερμηνεύονται από τους Wane και Radford αποδείχθηκαν τόσο δημοφιλείς, που θα μπορούσαν να υποστηρίξουν άλλες 10 ταινίες ως δίδυμο.

Τα συνεχή πειράγματα για το αγαπημένο τους σπορ, το κρίκετ, πρόσφεραν ένα τέλειο έρεισμα στην ταινία για να αγαπηθεί απ’ το κοινό της. Οι «νεόνυμφοι», που εμπλέκονται σε μια μικρότερη συνωμοσία δικής τους επινόησης, στριμώχνονται αριστοτεχνικά ανάμεσα στα καραγκιοζιλίκια των Wane και Radford και την απόγνωση των Iris και Gilbert.«Η κυρία εξαφανίζεται» έχει μια κλασική χιτσκοκική δομή (έναν πρωταγωνιστή που το κοινό ξέρει ότι λέει την αλήθεια, αλλά δεν τον πιστεύει κανείς), αριστοτεχνικά πλάνα και την κατάλληλη δόση σασπένς και κωμωδίας. Ο Francois Truffaut, κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του με τον Χίτσκοκ, δήλωσε ότι βρήκε τον εαυτό του τόσο απορροφημένο από τους χαρακτήρες και την ιστορία, που μένει ακόμα να εξακριβώσει αν το τρένο κινούνταν ή όχι.

Τέρενς Μπράντυ

Ένα αριστοτεχνικό θρίλερ

Άγνωστοι σε ένα τρένο ψάχνουν για μια γυναίκα που γνωρίζει πάρα πολλά, στην ταινία του Άλφρεντ Χίτσκοκ Η κυρία εξαφανίζεται, μια απολαυστική ιστορία κατασκοπείας από τον κινηματογραφικό μάστερ του σασπένς. Η Mάργκαρετ Λόκγουντ πρωταγωνιστεί ως Ίρις, μια Λονδρέζα κοσμική, που αρχίζει να έχει προβλήματα, όταν η γηραιά κυρία με την οποία μοιράζεται την κουκέτα της, εξαφανίζεται. Όλοι οι επιβάτες του τρένου αρνούνται να έχουν δει την καλοσυνάτη κυρία. Αρχίζει η Ίρις να χάνει τα λογικά της ή κάτι ύποπτο συμβαίνει;

Πρόκειται για την τελευταία βρετανική ταινία του σκηνοθέτη, πριν πάει στο Χόλυγουντ. Τα θέματά της είναι αρκετά χιτσκοκικά: ένας κλεμένος κωδικός, ένας καταχθόνιος απατεώνας και ένας χειρουργός εγκεφάλου, που ίσως είναι ή όχι η εξαφανισμένη κυρία. Σκηνοθετημένη αριστοτεχνικά από τον Χίτσκοκ, είναι επίσης εκπληκτικά πνευματώδης με τα κωμικά πειράγματα ανάμεσα στη Λόκγουντ και τον αταίριαστο παρτενέρ της Γκίλμπερτ (Μάικλ Ρέντγκρεϊβ), που προσθέτει απροσδόκητη ζωντάνια στο έργο: «Ο πατέρας μου πάντα μου έλεγε: ποτέ μην εγκαταλείπεις μια κυρία που βρίσκεται σε μπελάδες. Το τράβηξε αυτό τόσο μακριά ώστε να παντρευτεί τη μητέρα…»

Η ταινία Η κυρία εξαφανίζεται αποφεύγει τον κίνδυνο να χάσει το νεύρο της, καθώς φέρνει αντιμέτωπα τα βρετανικά στερεότυπα με τα ευρωπαϊκά. Δύο αδέξιοι Βρετανοί, φανατικοί οπαδοί του κρίκετ, ο Τσάρτερς (Μπάσιλ Ράντφορντ) και ο Κάλντικοτ (Nόντον Γουέιν) μονοπωλούν τις καλύτερες ατάκες, προσπαθώντας να αποφύγουν την εμπλοκή στην όλη φασαρία με αξιοσημείωτη ανεμελιά. Φυσικά, όλοι σφίγγουν τα χείλια τους για το φινάλε, μια φοβερή βρετανική συμπλοκή με όπλα με τα καθάρματα της ταινίας. Το αριστοτεχνικό θρίλερ του Χίτσκοκ είναι ταυτόχρονα ένα ενδιαφέρον σχόλιο στο δίλημμα της Βρετανίας σχετικά με την εμπλοκή της στον επικείμενο πόλεμο με τη Γερμανία και ένα εκπληκτικό κινηματογραφικό έργο.

Jamie Russell