Στη δημοσιότητα το ειδικό χωροταξικό για τα νησιά και τον παράκτιο χώρο

27

Στη δημοσιότητα έδωσε την Παρασκευή ο υπουργός ΠΕΧΩΔΕ Γ.Σουφλιάς το κείμενο του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Παράκτιο Χώρο και τα Νησιά, το οποίο δίνεται σε δημόσια διαβούλευση.

Ο κ. Σουφλιάς είπε ότι πρόκειται για μία πολύ σημαντική διαρθρωτική παρέμβαση, που εντάσσεται «στη μεγάλη προσπάθεια που κάνουμε για τη δημιουργία για πρώτη φορά στην Ελλάδα ενός ολοκληρωμένου χωροταξικού σχεδιασμού».

Με το συγκεκριμένο Ειδικό Πλαίσιο, υποστήριξε, η κυβέρνηση στοχεύει στην προστασία και την ανάδειξη του παράκτιου και νησιωτικού χώρου, στην προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης, στη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου και στην ενίσχυση της
περιφερειακής, οικονομικής και κοινωνικής συνοχής.

Σημειώνεται ότι στη «στενή» παράκτια ζώνη της χώρας (βάθους μέχρι 2 χλμ.) συγκεντρώνεται το 33% του πληθυσμού, ενώ στην ευρύτερη παράκτια ζώνη (βάθους μέχρι 50 χλμ.) συγκεντρώνεται το 85%.

Ζώνες Διαχείρισης

Στο Ειδικό Πλαίσιο προβλέπεται η διαφοροποίηση σε τρεις ζώνες, οι οποίες διαθέτουν χερσαίο και θαλάσσιο τμήμα και που προσδιορίζονται κατ αρχήν ανάλογα με την απόστασή τους από την ακτογραμμή. Οι ζώνες αυτές είναι οι εξής: 

1) Κρίσιμη Ζώνη: Πρόκειται για το πλέον ευαίσθητο περιβαλλοντικά κομμάτι του παράκτιου χώρου, το μέτωπο στο μεταίχμιο μεταξύ ξηράς και θάλασσας που παράλληλα δέχεται σημαντικές πιέσεις από ανθρώπινες δραστηριότητες. Το θαλάσσιο τμήμα εκτείνεται από την ακτογραμμή μέχρι την ισοβαθή των 10 μέτρων, οπωσδήποτε όμως με πλάτος μεγαλύτερο των 100 μέτρων από την ακτογραμμή.

Το χερσαίο ξεκινά από την ακτογραμμή και εκτείνεται προς την ξηρά σε ζώνη πλάτους 100 μέτρων από την καθορισμένη γραμμή του αιγιαλού (ή το χειμέριο κύμα όπου αυτή δεν είναι καθορισμένη).

2) Δυναμική Ζώνη: Το θαλάσσιο τμήμα ξεκινά από το όριο της Κρίσιμης Ζώνης και εκτείνεται μέχρι την ισοβαθή των 50 μέτρων. Σε κάθε περίπτωση το ακραίο προς την θάλασσα όριο της δεν μπορεί να απέχει λιγότερο των 200 μέτρων από την ακτογραμμή.

Το χερσαίο τμήμα ξεκινά από το ακραίο προς την ξηρά όριο της Κρίσιμης Ζώνης και εκτείνεται κατ’ ελάχιστον σε ζώνη πλάτους 200 μέτρων από την καθορισμένη γραμμή του αιγιαλού (ή το χειμέριο κύμα όπου αυτή δεν είναι καθορισμένη).

3) Υπόλοιπη Παράκτια Ζώνη: Το θαλάσσιο τμήμα της εκτείνεται από το εξώτερο προς τη θάλασσα όριο της Δυναμικής Ζώνης μέχρι το όριο των χωρικών υδάτων. Το χερσαίο τμήμα της εκτείνεται μέχρι και τα ακραία προς την ενδοχώρα διοικητικά όρια των αντίστοιχων παράκτιων ΟΤΑ ή μέχρι υψόμετρο 600 μ. αν η εν λόγω ισοϋψής βρίσκεται εντός των διοικητικών ορίων των οικείων Ο.Τ.Α.

Το εύρος αυτής της ζώνης θα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο προσδιορισμού κατά περίπτωση, με βάση τεκμηριωμένα επιστημονικά στοιχεία.

Κατευθύνσεις Χωροταξικής Οργάνωσης

Ειδικότερα για την «Κρίσιμη Ζώνη», η οποία αποτελεί το πιο ευαίσθητο τμήμα του παράκτιου χώρου, προβλέπονται τα εξής:

Α) Στο θαλάσσιο τμήμα (ΚΘ) επιτρέπονται μόνο συγκεκριμένες δραστηριότητες, όπως η κολύμβηση, η αλιεία, η υδατοκαλλιέργεια, οι ερευνητικές εργασίες κ.λπ. Επιτρέπονται, επίσης, συγκεκριμένα έργα, όπως λιμενικές εγκαταστάσεις και ήπια τεχνικά έργα προστασίας των ακτών. Απαγορεύεται ή περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο η κίνηση ή αγκυροβόληση θαλάσσιων σκαφών σε ευαίσθητα οικοσυστήματα.

Β) Το χερσαίο τμήμα (ΚΧ) διακρίνεται στο ΚΧ1 (από την ακτογραμμή έως τα 50 μέτρα) και το ΚΧ2 (από τα 50 ως τα 100 μέτρα). Στο 1ο τμήμα, δεν επιτρέπεται καμία νέα κατασκευή (πλην ελάχιστων αναγκαίων ήπιων εξαιρέσεων κοινωφελούς χαρακτήρα) και επίσης απαγορεύεται ή περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο η κίνηση και στάθμευση οχημάτων.

Στο 2ο τμήμα ΚΧ2 επιτρέπεται κάποια δόμηση, αλλά μόνον υπό συγκεκριμένους αυστηρούς όρους (χρήσεων, αποστάσεων, αρτιοτήτων, μεγεθών), λαμβάνοντας υπόψη και τα προβλεπόμενα από τα Ειδικά Πλαίσια πού έχουν ήδη προηγηθεί, και διασφαλίζοντας το δικαίωμα πρόσβασης για αναψυχή των πολιτών.

Συγκεκριμένα, για τη δόμηση κτιρίων που προορίζονται για χρήση κατοικίας ή αναψυχής, ακολουθούνται οι ισχύουσες διατάξεις. Η ελάχιστη απόσταση (Ε) τοποθέτησης των κτισμάτων από την καθορισμένη γραμμή του αιγιαλού (ή το χειμέριο κύμα όπου αυτή δεν είναι καθορισμένη), με την επιφύλαξη όσων ειδικότερα προβλέπονται από το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, ορίζεται σε συνάρτηση με το υψόμετρο του γηπέδου (Υ) από τη στάθμη της θάλασσας, ως εξής:

– Για Υ ίσο ή μεγαλύτερο των 10 μέτρων, Ε = 50 μέτρα.

– Για Υ < 10 μ., ισχύει: Ε = 50 + (10-Υ) Χ 5.

Ελάχιστο υψόμετρο εδάφους στο σημείο τοποθέτησης των κτιρίων ορίζονται τα 2 μέτρα.

Σε περίπτωση κρημνού, το κτίσμα κατασκευάζεται σε απόσταση τουλάχιστον 10 μέτρων από το χείλος του κρημνού. Ελάχιστη απόσταση τοποθέτησης των κτισμάτων από τυχόν παρακείμενες όχθες ποταμών ή λιμνών ορίζονται τα 50 μ από την παρόχθια ζώνη.

Σημειώνεται ότι στο τμήμα ΚΧ2 επιτρέπεται η κατασκευή δικτύων μεταφοράς ενέργειας (όπως το Ελληνικό Διασυνδεδεμένο Σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας που προβλέπει την σύνδεση του συνόλου των κατοικημένων νησιών της χώρας με το δίκτυο μεταφοράς ενέργειας του ηπειρωτικού τμήματος της χώρας, δηλαδή με το διασυνδεδεμένο δίκτυο της ΔΕΗ, τα οποία θα διατηρούν σε εφεδρεία και τις αυτόνομες μονάδες παραγωγής ενέργειάς τους, δικτύων μεταφοράς φυσικού αερίου), υπόγεια εφόσον είναι δυνατόν, βάσει σχεδιασμού, καθώς και των απαιτούμενων για την ορθή λειτουργία τους εγκαταστάσεων υπό την προϋπόθεση υλοποίησης τους με αυστηρούς όρους για την προστασία του περιβάλλοντος.

Τυχόν παλαιότερες αυστηρότερες ρυθμίσεις ως προς τις χρήσεις γης, τους όρους και τους περιορισμούς δόμησης, κατισχύουν των συγκεκριμένων ρυθμίσεων.

Δυναμική Ζώνη

Στο χερσαίο τμήμα της «Δυναμικής Ζώνης» προβλέπεται ότι:

1) Σε περιοχές επέκτασης των εγκεκριμένων σχεδίων πόλεων και οικισμών προ του 1923 ή κάτω των 2.000 κατοίκων τα κτίρια των προβλεπομένων χρήσεων (οι οποίες οφείλουν να συνάδουν με τον χαρακτήρα της περιοχής) δεν πρέπει να υπερβαίνουν το 60% της κάλυψης των οικοπέδων και τους τρεις ορόφους.

2) Σε περιοχές εκτός εγκεκριμένων σχεδίων πόλεων και ορίων οικισμών, μέχρι την ολοκλήρωση του σχεδιασμού σε τοπικό επίπεδο (ΓΠΣ/ΣΧΟΟΑΠ), απαγορεύεται η δημιουργία ορισμένων χρήσεων (όπως νέων εγκαταστάσεων βιομηχανίας/βιοτεχνίας). Σε ό,τι αφορά στη δόμηση κύριων τουριστικών καταλυμάτων ακολουθούνται οι όροι και περιορισμοί που τίθενται από το Ειδικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό.

3) Για τις λοιπές επιτρεπόμενες χρήσεις και μέχρι την ολοκλήρωση του σχεδιασμού σε τοπικό επίπεδο (ΓΠΣ/ΣΧΟΟΑΠ), ο συντελεστής δόμησης ορίζεται σε 0,5 και για τους λοιπούς όρους και περιορισμούς, ακολουθούνται ανά χρήση οι ισχύουσες διατάξεις.

Για το χερσαίο τμήμα της Υπόλοιπης Παράκτιας Ζώνης δεν τίθενται επιπλέον περιορισμοί σε σχέση με τα όσα ισχύουν ως σήμερα. Κατά τον σχεδιασμό του χώρου, θα πρέπει να γίνεται σφαιρική εκτίμηση και αντιμετώπιση των σωρευτικών επιπτώσεων των επιμέρους τομεακών πολιτικών, καθώς και έλεγχος των παραγόντων που επηρεάζουν άμεσα ή έμμεσα το παράκτιο οικοσύστημα.

Επιπλέον, ενθαρρύνεται -όπου αυτό είναι δυνατόν- η δημιουργία περισσοτέρων ελευθέρων και πρασίνων χώρων, η χρήση των αρχών της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής καθώς και η χρήση ανανεώσιμων κι εναλλακτικών πηγών ενέργειας, σύμφωνα και με τις κατευθύνσεις του Ειδικού Πλαισίου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και ως συμπληρωματικών μέσων υλοποίησης των στόχων του παρόντος Πλαισίου.

Ειδικότερα, για τη χωροθέτηση αιολικών μονάδων στο νησιωτικό και θαλάσσιο χώρο καθώς και στις ακατοίκητες νησίδες ισχύουν όσα περιλαμβάνονται στα σχετικά άρθρα (8 και 10) του Ειδικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ.

Παράλληλα, ορίζονται οι κανόνες ένταξης των αιολικών εγκαταστάσεων στο τοπίο που ορίζονται στο Παράρτημα IV του Ειδικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ.

Επίσης, επισημαίνεται ότι σύμφωνα με το Ειδικό Πλαίσιο του Τουρισμού, στις ανεπτυγμένες και αναπτυσσόμενες τουριστικά περιοχές του παράκτιου χώρου (συμπεριλαμβανομένων και των μητροπολιτικών περιοχών) και στα νησιά, διακρίνεται ζώνη υψηλής ανταγωνιστικότητας διαφόρων οικονομικών δραστηριοτήτων, η οποία εκτείνεται σε απόσταση 350 μ. από τον αιγιαλό.

Στη ζώνη αυτή που παρατηρείται υψηλός ανταγωνισμός χρήσεων γης και δραστηριοτήτων όλων των ειδών, με άμεση ή έμμεση επίπτωση στον τουρισμό, δίδονται μεταξύ άλλων, κατευθύνσεις για τον περιορισμό της δημιουργίας νέων εγκαταστάσεων – χρήσεων μη συμβατών με την τουριστική δραστηριότητα, ιδιαίτερα στις περιοχές που χαρακτηρίζονται ως ανεπτυγμένες τουριστικά. Ιδίως βιομηχανικές/βιοτεχνικές εγκαταστάσεις -με εξαίρεση αυτές που έχουν ανάγκη θαλασσίου μετώπου-, εγκαταστάσεις χονδρικού εμπορίου, εμπορικές εκθέσεις, κτίρια και γήπεδα αποθήκευσης, γραφεία, κτίρια περίθαλψης, πρατήρια καυσίμων.

Στις υπόλοιπες περιοχές τουριστικού ενδιαφέροντος, η χωροθέτηση άλλων χρήσεων επιτρέπεται σε τμήματα τους που δεν παρουσιάζουν τουριστικό ενδιαφέρον είτε μεμονωμένα είτε σε οργανωμένους υποδοχείς.

ΠΑΣΟΚ για χωροταξικό

Οι πολιτικοί εκπρόσωποι του ΠΑΣΟΚ για θέματα Περιβάλλοντος και Χωροταξίας και για θέματα Δημοσίων Έργων, Σπ. Κουβέλης και Γ. Μαγκριώτης αντιστοίχως, και ο εισηγητής του ΚΤΕ ΠΕΧΩΔΕ του ΠΑΣΟΚ, Γ. Μανιάτης κάλεσαν την κυβέρνηση και τον αρμόδιο υπουργό ΠΕΧΩΔΕ, «να δεσμευθούν για την άμεση αναθεώρηση του προτεινόμενου νέου Ρυθμιστικού Σχεδίου για την Αττική, υπό το φως των εξαιρετικά σημαντικών αλλαγών που προκάλεσε στο περιβάλλον η πυρκαγιά». 

Σχετικά με την ανακοίνωση του ΥΠΕΧΩΔΕ για τη δημοσιοποίηση του Ειδικού Χωροταξικού για τον Παράκτιο Χώρο και τα Νησιά, είπαν πως είναι απορίας άξιο πως, σε μια στιγμή που υποτίθεται πως η προσοχή της κυβέρνησης είναι στραμμένη στην επούλωση των πληγών της Αττικής μετά τις πυρκαγιές , και ιδιαιτέρα του υπουργού ΠΕΧΩΔΕ που είναι επιφορτισμένος με αυτό το έργο, αντί να ασχοληθεί με την Αττική, ανακοινώνει το χωροταξικό για την παράκτια ζώνη και τα νησιά.

«Αν υπήρχε καμία αμφιβολία στους Έλληνες πολίτες ότι οι διακηρύξεις μετά τις φωτιές αποτελούν κενό επικοινωνιακό γράμμα της κυβέρνησης, η απόδειξη ήρθε αμέσως από την ίδια, που έσπευσε να θυμίσει ότι δεν παρεκκλίνει από τους στόχους της» πρόσθεσαν. 

«Το ίδιο το σχέδιο για την παράκτια ζώνη και τα νησιά, φαίνεται να κινείται στην ίδια κατεύθυνση με το εθνικό χωροταξικό και το χωροταξικό του τουρισμού, συμπληρώνοντας το παζλ εμπορευματοποίησης και εκποίησης ενός από τα πιο ευαίσθητα και αξιόλογα κομμάτια της Ελλάδας».

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ