Ψήφισμα-εγγύηση της εφαρμογής της λύσης ζητά από το Συμβούλιο Ασφαλείας ο Ανάν

51

Την υιοθέτηση -υπό τη μορφή ψηφίσματος- της Θεμελιώδους Συμφωνίας του σχεδίου λύσης της 31ης Μαρτίου, την προώθηση του εμπάργκο όπλων (δίχως αναφορά στο άρθρο 7 του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ) στην επανενωμένη Κύπρο και την έγκριση νέας δύναμης του ΟΗΕ στη νήσο ζήτησε τη Δευτέρα ο Κόφι Ανάν από το Συμβούλιο Ασφαλείας μέσω έκθεσης που υπεβλήθη προς τα κράτη-μέλη.

Εν αναμονή της κατάθεσης του προσχεδίου που προωθούν ΗΠΑ και Βρετανία, η Ρωσία, η Γαλλία και η Κίνα -καθώς και άλλα μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ- εξακολουθούν να διατυπώνουν επιφυλάξεις ως προς την προοπτική υιοθέτησης ψηφίσματος προ της διενέργειας των δημοψηφισμάτων της 24ης Απριλίου.

Ήδη οι ΗΠΑ επιχείρησαν μία πρώτη βολιδοσκόπηση επί του προσχεδίου ψηφίσματος με νέο τηλεφώνημα Πάουελ προς τον γενικό γραμματέα του ΑΚΕΛ Δ.Χριστόφια. Με την αντίστροφη μέτρηση για τα δημοψηφίσματα να έχει αρχίσει, ο ΔΗΣΥ κατήγγειλε ότι επικρατεί στην Κύπρο κλίμα τρομοκράτησης από το προεδρικό μέγαρο για απόρριψη του σχεδίου Ανάν και μελετάται η προσφυγή σε κυπριακά και ευρωπαϊκά δικαστήρια για την ισομερή προβολή από τα μμε και των δύο απόψεων.

Κόφι Ανάν προς Συμβούλιο Ασφαλείας

Σύμφωνα με το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο ΓΓ του ΟΗΕ κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας να λάβει αποφάσεις σχετικά με τη σχολαστική τήρηση από όλα τα μέρη της συνολικής διευθέτησης του Κυπριακού με βάση το σχέδιο λύσης της 31ης Μαρτίου και ιδιαίτερα των προνοιών και χρονοδιαγραμμάτων που αφορούν το θέμα της ασφάλειας.

Στην έκθεση που κυλοφόρησε τη Δευτέρα στα Ηνωμένα Έθνη αναφέρεται ότι «η σχολαστική τήρηση από όλα τα μέρη των προνοιών και χρονοδιαγραμμάτων που περιέχονται στη συνολική διευθέτηση, και ιδιαίτερα εκείνων που αφορούν την ασφάλεια, είναι ζωτικής σημασία». Στο πλαίσιο αυτό, συνεχίζει ο Κ.Ανάν, η απόφαση που ζητείται από το ΣΑ είναι κρίσιμο μέρος του γενικού πλαισίου της διευθέτησης.

«Θα προσφέρει [η απόφαση] πρόσθετη διασφάλιση ότι η διευθέτηση θα εφαρμοστεί στο πλαίσιο των αρχών του ΟΗΕ, όπως καθορίζονται στο Αρθρο 2 του Καταστατικού Χάρτη, περιλαμβανομένης της επίλυσης διαφορών με ειρηνικά μέσα και της αποχής από την απειλή ή τη χρήση βίας εναντίον της εδαφικής ακεραιότητας ή της πολιτικής ανεξαρτησίας οποιουδήποτε κράτους» αναφέρει ο Ανάν στο κεφάλαιο 3 της εκθεσής του υπό τον τίτλο «Σημασία και χρόνος των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας».

Εμπάργκο όπλων και νέα δύναμη του ΟΗΕ

Όσον αφορά την προτεινόμενη απαγόρευση διάθεσης όπλων στην Κύπρο, ο κ. Ανάν επισημαίνει ότι οι ηγέτες των δύο κοινοτήτων συμφώνησαν στα μέσα του 2002 ότι σε περίπτωση λύσης του Κυπριακού «το Συμβούλιο Ασφαλείας θα ζητηθεί να απαγορεύσει την παροχή όπλων στην Κύπρο κατά τρόπο που θα είναι νομικά δεσμευτικός τόσο για τους εισαγωγείς όσο και για τους εξαγωγείς».

Επισημαίνεται ότι ο Κόφι Ανάν δεν έκανε τελικά αναφορά στο κεφάλαιο 7 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, υπονοώντας ότι αυτό επαφίεται στα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, εάν θα εγκρίνουν σχετικό ψήφισμα.

Ως προς τη νέα δύναμη του ΟΗΕ στην Κύπρο που θα αντικαταστήσει την ΟΥΝΦΙΚΥΠ, ο Κόφι Ανάν αναφέρει πως υπό συνθήκες πλήρους ανάπτυξης θα αποτελείται από 2.500 στρατιώτες (περιλαμβανομένων 170 στρατιωτικών παρατηρητών), 330 μέλη δύναμης πολιτικής αστυνομίας, και δύο συγκροτημένες αστυνομικές μονάδες των 120 ανδρών εκάστη.

Για υποστήριξη της δύναμης αυτής, προβλέπεται η απασχόληση διεθνούς προσωπικού και επιτοπίου προσωπικού που θα προέρχεται και από τα δύο συνιστώντα κράτη. Αφού καθορίζει την ακριβή αποστολή της δύναμης, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ αναφέρει περαιτέρω ότι το νέο αυτό σώμα θα αναπτυχθεί πλήρως σε διάστημα 90 ημερών από τη σύστασή του.

Ο ΓΓ του ΟΗΕ σημειώνει ότι το παρών σχέδιο είναι η μόνη διαθέσιμη και προβλεπόμενη οδός για την επανένωση της Κύπρου και πρέπει να κριθεί ως σύνολο, έχοντας υπόψη τις διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις και ζυγίζοντας τις επιπτώσεις του «ναι» ή του «όχι». Προσθέτει ότι οι επιπτώσεις της απόφασης του κυπριακού λαού, όποια και να είναι αυτή η απόφαση, θα είναι πολύ σημαντική, και σημειώνει ότι το αποτέλεσμα των δημοψηφισμάτων είναι πολύ αβέβαιο.

Αναφέρει ακόμη ότι «έγκαιρη δράση από το Συμβούλιο Ασφαλείας θα βοηθούσε στο να διαβεβαιωθεί ο λαός, καθώς θα ψηφίζει για το μέλλον της χώρας του, ότι η λύση θα έχει τη σθεναρή υποστήριξη του ΟΗΕ και ότι οι πρόνοιες για την ασφάλεια θα εφαρμοστούν πλήρως». Για το λόγο αυτό, προσθέτει, καλείται το Συμβούλιο να λάβει αποφάσεις πάνω σε θέματα, όπως καθορίζονται στο σχέδιο λύσης, που θα τεθούν σε ισχύ ταυτόχρονα με τη Θεμελιώδη Συμφωνία, ανάλογα με το αποτέλεσμα των δημοψηφισμάτων.

Αφού παραθέτει το πολιτικό παρασκήνιο των προσπαθειών του ΟΗΕ για λύση του Κυπριακού, που οδήγησαν στις συνομιλίες του Μπούργκενστοκ, ο κ. Ανάν αναφέρει στην έκθεσή του ότι «η διευθέτηση είναι μια προσπάθεια να επιλυθεί μια διαφορά που βρίσκεται στην ημερήσια διάταξη του Συμβουλίου εδώ και 40 χρόνια, το πιο παλαιό θέμα που βρίσκεται συνεχώς στην ειρηνευτική ατζέντα του Γενικού Γραμματέα».

Ο κ. Ανάν επισημαίνει ότι «εάν το σχέδιο δεν εγκριθεί από τις δύο πλευρές στα δημοψηφίσματα, ή εάν οποιαδήποτε εγγυήτρια δύναμη δεν ολοκληρώσει τις διαδικασίες και έτσι δεν δύναται να υπογράψει το Συνθήκη (για Θέματα που Σχετίζονται με τη Νέα Τάξη Πραγμάτων στην Κύπρο) μέχρι τις 29 Απριλίου, η Θεμελιώδης Συμφωνία θα είναι άκυρη και δεν θα έχει καμμία νομική ισχύ».

Στη συνέχεια αναφέρεται συνοπτικά στο σχέδιό του, λέγοντας ότι «προνοεί για μια νέα τάξη πραγμάτων που συνάδει πλήρως με το όραμα του Συμβουλίου για μια διευθέτηση». Μεταξύ άλλων σημειώνει ότι «καμμία πλευρά δεν μπορεί να διεκδικήσει εξουσία ή δικαιοδοσία επί της άλλης» και προσθέτει ότι οι πρόνοιες «έχουν σχεδιαστεί να αντιμετωπίσουν τους χειρότερους φόβους της κάθε πλευράς».

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ