Moody’s: Τα 4 σενάρια για τις εκλογές του 2027 στην Ελλάδα

Η πολιτική αβεβαιότητα μπορεί να επιστρέψει στην Ελλάδα ενόψει των επόμενων εθνικών εκλογών, με τη Moody’s να προειδοποιεί ότι η χώρα εξακολουθεί να παραμένει οικονομικά ευάλωτη, παρά τη σημαντική βελτίωση των τελευταίων ετών.

Σύμφωνα με την ανάλυση της Moody’s, η Ελλάδα αναμένεται να οδηγηθεί σε εκλογές έως τα μέσα του 2027, ενώ οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι είναι μάλλον απίθανο κάποιο κόμμα να εξασφαλίσει αυτοδυναμία. Ο οίκος εκτιμά ότι το ενδεχόμενο παρατεταμένων διαπραγματεύσεων για σχηματισμό κυβέρνησης ή ακόμη και επαναλαμβανόμενων εκλογικών αναμετρήσεων θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά την οικονομία, τις επενδύσεις και τις αγορές.

Η Moody’s σημειώνει ότι η Ελλάδα έχει σημειώσει εντυπωσιακή πρόοδο τα τελευταία χρόνια. Η ανεργία βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008, η ανάπτυξη της οικονομίας ξεπερνά σταθερά τον μέσο όρο της Ευρωζώνης από το 2021, ενώ το δημόσιο χρέος έχει υποχωρήσει στο 148% του ΑΕΠ το 2025, από το ιστορικό υψηλό του 206% το 2020.

Ωστόσο, όπως επισημαίνει, η δεκαετής κρίση άφησε βαθιά σημάδια στην ελληνική οικονομία. Το δημόσιο χρέος εξακολουθεί να είναι το υψηλότερο στην Ευρωζώνη, ενώ το κατά κεφαλήν ΑΕΠ παραμένει από τα χαμηλότερα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και εξακολουθεί να βρίσκεται 7,3% κάτω από τα επίπεδα προ κρίσης του 2008. Το 2025, το ελληνικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ ήταν μόλις οριακά υψηλότερο από εκείνο της Λετονίας και της Βουλγαρίας, ενώ την τελευταία δεκαετία η Ελλάδα βρέθηκε πίσω από την Κύπρο, την Πορτογαλία, τη Λιθουανία και την Κροατία.

Πολιτική αβεβαιότητα

Ο οίκος διαπιστώνει επίσης ότι το πολιτικό κλίμα στην Ελλάδα παραμένει ταραχώδες. Από το δυστύχημα των Τεμπών το 2023 μέχρι και τις πρόσφατες αντιπαραθέσεις με Ευρωπαίους εισαγγελείς σχετικά με τη διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων, η κυβέρνηση έχει βρεθεί επανειλημμένα στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής.

Υπενθυμίζει επίσης ότι η πολιτική αβεβαιότητα επηρεάζει άμεσα την οικονομία μέσω πολλών διαύλων, όπως των επενδύσεων, αποταμιεύσεων, προσλήψεων, τιμών, πιστωτικής επέκτασης και κεφαλαιακών ροών. Όπως αναφέρει, σε περιόδους εκλογών οι επιπτώσεις αυτές εντείνονται, όπως συνέβη κατά την κρίση χρέους της Ευρωζώνης, όταν εκτοξεύθηκαν οι αποδόσεις των ομολόγων και περιορίστηκε η ρευστότητα.

Ο δείκτης Οικονομικής Πολιτικής Αβεβαιότητας (Economic Policy Uncertainty Index) έφθασε τον Μάρτιο στο υψηλότερο επίπεδο από την περίοδο της πανδημίας, αγγίζοντας τις 153 μονάδες, εξαιτίας κυρίως των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων κατά του Ιράν και των επιπτώσεων στα ενεργειακά κόστη και στις θαλάσσιες μεταφορές μέσω των Στενών του Ορμούζ. Τον Απρίλιο παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα, στις 111 μονάδες, ενώ στο εσωτερικό της χώρας κυριάρχησε η υπόθεση των αγροτικών επιδοτήσεων του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Σύμφωνα με τη Moody’s, σε αντίθεση με προηγούμενα κύματα πολιτικής έντασης, η αβεβαιότητα πλέον περνά και στην πραγματική οικονομία. Η ανεργία, που μειωνόταν σταθερά επί τέσσερα χρόνια, άρχισε να αυξάνεται ξανά στις αρχές του 2026, ανεβαίνοντας από 7,9% τον Δεκέμβριο στο 9% τον Μάρτιο. Παράλληλα, ο πληθωρισμός, που είχε υποχωρήσει στο 1,6% τον Οκτώβριο, εκτινάχθηκε στο 4,6% έως τον Απρίλιο, λόγω των αυξημένων ενεργειακών και εισαγόμενων τιμών.

Τα τέσσερα σενάρια για τις εκλογές

Η Moody’s παρουσιάζει τέσσερα πιθανά σενάρια για την πορεία προς τις εκλογές και τις επιπτώσεις στην οικονομία.

1. Ομαλή προσγείωση

Στο βασικό και πιο ευνοϊκό σενάριο, οι εκλογές διεξάγονται κανονικά το δεύτερο τρίμηνο του 2027 και η νέα κυβέρνηση σχηματίζεται μέσα σε έναν ή δύο εκλογικούς γύρους. Η προεκλογική περίοδος οδηγεί σε περιορισμένες δημοσιονομικές παροχές και μικρή αύξηση του ελλείμματος, χωρίς όμως να διαταραχθεί η εμπιστοσύνη των αγορών.

2. Ήπια αναταραχή

Σε αυτό το σενάριο, η κυβέρνηση επιλέγει πρόωρες εκλογές το τρίτο τρίμηνο του 2026, επιδιώκοντας να περιορίσει τη φθορά της. Η αιφνιδιαστική προσφυγή στις κάλπες αυξάνει προσωρινά την αβεβαιότητα και επηρεάζει αρνητικά επενδύσεις και κατανάλωση, ωστόσο η κατάσταση σταθεροποιείται σχετικά γρήγορα.

3. Σοβαρή αρνητική εξέλιξη

Το τρίτο σενάριο προβλέπει παρατεταμένη πολιτική αστάθεια και αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις, καθώς κανένα κόμμα δεν καταφέρνει να σχηματίσει βιώσιμη κυβέρνηση. Οι αποδόσεις των ομολόγων αυξάνονται σημαντικά, οι συνθήκες χρηματοδότησης γίνονται αυστηρότερες και οι επενδύσεις καταρρέουν, ενώ τα νοικοκυριά περιορίζουν την κατανάλωση αυξάνοντας τις αποταμιεύσεις τους.

4. Πρωτοφανής αβεβαιότητα

Στο δυσμενέστερο σενάριο, μια πρόωρη εκλογική αναμέτρηση το 2026 εξελίσσεται σε παρατεταμένο πολιτικό αδιέξοδο χωρίς ιστορικό προηγούμενο. Η Moody’s προειδοποιεί ότι μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να προκαλέσει βαθιά κρίση εμπιστοσύνης, να παραλύσει τις επενδύσεις και να οδηγήσει σε μακροχρόνια επιδείνωση της οικονομικής δραστηριότητας.

Προειδοποίηση για επιστροφή σε «επικίνδυνα μονοπάτια»

Η Moody’s τονίζει ότι το κρίσιμο σημείο δεν είναι απλώς το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών, αλλά το ενδεχόμενο συνεχόμενων και άκαρπων εκλογικών αναμετρήσεων.

Σύμφωνα με τις προβλέψεις της, στα θετικά σενάρια η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται με ρυθμούς 2,4% έως 2,7% το 2027, ενώ το δημόσιο χρέος θα συνεχίσει να αποκλιμακώνεται.

Αντίθετα, σε περίπτωση παρατεταμένης πολιτικής κρίσης, οι επενδύσεις θα μπορούσαν να υποχωρήσουν κατά 8,2%, η ανεργία να ξεπεράσει ξανά το 9%, ενώ οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων θα μπορούσαν να επιστρέψουν σε επίπεδα που είχαν καταγραφεί μόνο κατά την κρίση χρέους και το 2015.

Στο πιο ακραίο σενάριο «Πρωτοφανούς Αβεβαιότητας», η πραγματική ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας περιορίζεται μόλις στο 0,6% το 2027.

Η Moody’s καταλήγει ότι το βασικό της σενάριο παραμένει η διατήρηση της πολιτικής σταθερότητας έπειτα από το πολύ δύο εκλογικούς γύρους. Ωστόσο, προειδοποιεί ότι για μια χώρα με το υψηλότερο δημόσιο χρέος στην Ευρωζώνη, το περιθώριο λάθους παραμένει εξαιρετικά περιορισμένο.

Πηγή ΟΤ