Το ένα δέκατο της αξίας του έναντι ενός καλαθιού νομισμάτων έχει χάσει το δολάριο από τον Ιανουάριο του 2025, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ επέστρεψε στο Λευκό Οίκο για τη δεύτερη θητεία.

Η υποτίμηση του αμερικανικού νομίσματος καθιστά την απόδοση των αμερικανικών περιουσιακών στοιχείων σε όρους ξένου νομίσματος χαμηλή. Τους τελευταίους 12 μήνες, ο δείκτης αναφοράς της Wall Street S&P 500 αυξήθηκε κατά 14% αλλά αν η αποτίμηση των μετοχών εκφραστεί σε ευρώ η αύξηση θα είναι μικρότερη, αναφέρει ανάλυση του Economist.

Γιατί υποχωρεί το δολάριο

Η υποχώρηση του νομίσματος αντανακλά εν μέρει τη μείωση των διαφορών στα επιτόκια μεταξύ των ΗΠΑ και του υπόλοιπου κόσμου.

Ωστόσο οι αναλυτές εκτιμούν ότι η πτώση του δολαρίου είναι ένα σημάδι ανησυχίας της αγοράς για τις πολιτικές της κυβέρνησης Τραμπ και για την ανεξαρτησία της Federal Reserve. Οι αγορές στέλνουν ένα μήνυμα στο νούμερο ένα αποθεματικό νόμισμα ότι η κυριαρχία του απειλείται.

Οι κρίσεις πανικού των επενδυτών έχουν γίνει πιο συχνές, όπως τον Απρίλιο του 2025, μετά την ανακοίνωση του κ. Τραμπ για τους δασμούς της «Ημέρας της Απελευθέρωσης». Σε αυτές τις στιγμές, οι επενδυτές εγκαταλείπουν τα αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία, προκαλώντας πτώση της αξίας των ομολόγων, των μετοχών και του νομίσματος. Αυτό το φαινόμενο, που είναι πιο συνηθισμένο στις αναδυόμενες αγορές, έχει συμβεί σε επτά από τις τελευταίες 52 εβδομάδες, περίπου τρεις φορές πιο συχνά από ό,τι την προηγούμενη δεκαετία.

Όταν ο Αμερικανός πρόεδρος αποσύρει τις πιο τρελές ιδέες του, η κανονικότητα επανέρχεται. Ωστόσο, οι κρίσεις αυτές προσφέρουν μια γεύση από έναν αναστατωμένο κόσμο, στον οποίο τα περιουσιακά στοιχεία σε δολάρια δεν είναι πλέον ασφαλή.

Πρόκειται για μια ανησυχητική προοπτική, δεδομένου ότι το δολάριο είναι το παγκόσμιο αποθεματικό νόμισμα και ότι οι ξένοι κατέχουν περισσότερα περιουσιακά στοιχεία στην Αμερική από ό,τι οι Αμερικανοί στο εξωτερικό, σε ποσοστό που φτάνει το 89% του ΑΕΠ των ΗΠΑ.

Ταυτόχρονα, η τιμή του χρυσού έχει ανέλθει στα 5.000 δολάρια περίπου, σημειώνοντας άνοδο 75% σε ένα χρόνο, προκαλώντας εικασίες ότι οι επενδυτές προστατεύονται από την υποτίμηση του δολαρίου και άλλους κινδύνους.

Η επιλογή Γουόρς για την Fed

Το πιο πρόσφατο παράδειγμα μιας φαινομενικής επιστροφής στην κανονικότητα ήταν η ανακοίνωση του Τραμπ σότι θα προτείνει τον Κέβιν Γουόρς για την ηγεσία της Fed. Διορίστηκε στο διοικητικό συμβούλιο της Fed από τον Πρόεδρο Τζόρτζ Μπους το 2006, μετά από θητείες στον Λευκό Οίκο επί Μπους και, πριν από αυτό, στη Wall Street. Ενώ δεν ήταν ευρέως γνωστός όταν εντάχθηκε στην κεντρική τράπεζα, η εμπειρία και οι επαφές του στις χρηματοπιστωτικές αγορές και στον τραπεζικό κόσμο αποδείχθηκαν καθοριστικές κατά τη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008.

Το ιστορικό του στην νομισματική πολιτική είναι αυτό ενός «γερακιού», όχι ενός «περιστεριού». Ο διορισμός του προκάλεσε την άνοδο του δολαρίου και την πτώση της τιμής του χρυσού. Είναι πιο τεχνοκράτης και λιγότερο κομματικός από τον Κέβιν Χάσετ, σύμβουλο του Λευκού Οίκου και αρχικό φαβορί.

Ωστόσο, η μικρή ανάκαμψη δεν αλλάζει τη γενική εικόνα. Μόνο τον τελευταίο μήνα, κατά τη διάρκεια του οποίου ο Τραμπ απείλησε τη Γροιλανδία, το δολάριο υποχώρησε κατά 1,5% και ο χρυσός σημείωσε άνοδο 14%.

H στροφή Γουόρς για τα επιτόκια

Ο Γουόρς έχει ιστορικό σκληροπυρηνικού, αλλά άλλαξε άποψη όσον αφορά τις μειώσεις των επιτοκίων, καθώς ο Τραμπ αναζητούσε υποψήφιο.

Έχει δύο βασικά επιχειρήματα υπέρ της χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής. Το ένα είναι ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα προκαλέσει έκρηξη της παραγωγικότητας, η οποία θα επιτρέψει ταχεία ανάπτυξη με ταυτόχρονη μείωση του πληθωρισμού. Είναι αλήθεια ότι, αν όλα τα άλλα παραμείνουν σταθερά, η αύξηση της παραγωγής θα ασκήσει πτωτική πίεση στις τιμές και ότι τα πρόσφατα στοιχεία για την παραγωγικότητα είναι ενθαρρυντικά.

Ωστόσο, η αύξηση της παραγωγικότητας ενθαρρύνει επίσης τις επενδύσεις για παράδειγμα, σε κέντρα δεδομένων, ενώ η ραγδαία άνοδος των χρηματιστηριακών αγορών και ο οικονομικός αισιοδοξισμός υποστηρίζουν την αύξηση των καταναλωτικών δαπανών. Η φρενίτιδα της τεχνητής νοημοσύνης, αν συνεχιστεί, είναι πιο πιθανό να οδηγήσει σε υψηλότερα επιτόκια παρά σε χαμηλότερα. Κατά τη διάρκεια της έκρηξης των dotcom τη δεκαετία του 1990, η Fed πίστευε επίσης ότι η παραγωγικότητα θα διατηρούσε τα επιτόκια σε χαμηλά επίπεδα, πριν αλλάξει στάση στο τέλος της δεκαετίας.

Ο Γουόρς υποστηρίζει επίσης ότι η Fed μπορεί να αντισταθμίσει το κίνητρο των χαμηλότερων επιτοκίων με την πώληση μακροπρόθεσμων ομολόγων, πατώντας ταυτόχρονα το γκάζι και το φρένο. Η Fed μπορεί πράγματι να χρειαστεί να συρρικνώσει τον ισολογισμό της, αν και αυτό θα σήμαινε την αναδιάρθρωση του νομισματικού συστήματος.

Στις αρχές της δεκαετίας του 2010, ο Γουόρς προειδοποίησε λανθασμένα ότι η αγορά περιουσιακών στοιχείων θα προκαλούσε υψηλό πληθωρισμό. Σήμερα υποστηρίζει ότι η πώλησή τους θα είχε αποπληθωριστικό αποτέλεσμα. Στην πραγματικότητα, θα είχε μόνο μικρή επίδραση, αναφέρει ο Economist.

Εάν ο νέος πρόεδρος της Fed πείσει τους συναδέλφους του να προχωρήσουν σε μεγάλες μειώσεις των επιτοκίων, αυτές πιθανότατα θα αποδειχθούν ακατάλληλες. Με 2,8%, ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ εξακολουθεί να είναι πάνω από τον στόχο του 2%. Φέτος εφαρμόστηκαν φορολογικές μειώσεις και σύντομα θα γίνουν επιστροφές φόρων, που θα αποτελέσουν κίνητρο περίπου 0,3% του ΑΕΠ. Εάν, όπως είναι πιθανό, το Ανώτατο Δικαστήριο κρίνει παράνομες πολλές από τις δασμολογικές επιβαρύνσεις του κ. Τραμπ, θα ακολουθήσουν επιστροφές φόρων αξίας 0,5% του ΑΕΠ. Αυτό το συνδυασμένο νομισματικό και δημοσιονομικό κίνητρο θα μπορούσε να οδηγήσει σε ακόμη υψηλότερο πληθωρισμό, δημιουργώντας περισσότερες αμφιβολίες για τα περιουσιακά στοιχεία σε δολάρια.

Ωστόσο η έλλειψη εναλλακτικής για το δολάριο λειτουργεί προς το παρόν προς όφελος των ΗΠΑ. Τα πολύτιμα μέταλλα είναι ένα φτωχό υποκατάστατο του σκληρού νομίσματος και καμία αγορά ομολόγων δεν μπορεί να ανταγωνιστεί τον όγκο, τη ρευστότητα και τη νομική ασφάλεια των αμερικανικών ομολόγων.

Οι ξένοι είναι πιο πιθανό να αποφεύγουν τις ακριβές μετοχές της Αμερικής παρά τα ομόλογά της και το ξεπούλημα στις μετοχές τεχνολογίας αυτή την εβδομάδα δείχνει πόσο γρήγορα μπορεί να αλλάξει η διάθεση. Αν και οι κεντρικές τράπεζες έχουν διαφοροποιήσει τα αποθέματά τους, το μερίδιο του δολαρίου στις διασυνοριακές τραπεζικές συναλλαγές, τις εμπορικές τιμολογήσεις, το παγκόσμιο χρέος και τις συναλλαγές συναλλάγματος παραμένει κυρίαρχο.

Πτώση του δολαρίου

Όλα αυτά αποτελούν προστασία έναντι της κατάρρευσης του δολαρίου. Ωστόσο, η ασταθής χάραξη πολιτικής και η πτώση της συναλλαγματικής ισοτιμίας καθιστούν την κατοχή του δολαρίου πιο επικίνδυνη από ό,τι ήταν εδώ και δεκαετίες. Ακόμη και αν Γουόρς έχει δίκιο σχετικά με τον πληθωρισμό, τα χαμηλότερα επιτόκια θα αποδυναμώσουν περαιτέρω το νόμισμα. Έχει πολύ δρόμο να διανύσει. Παρά την πρόσφατη πτώση του, το δολάριο βρίσκεται πάνω από τον μακροπρόθεσμο μέσο όρο σε πραγματικούς όρους και, σύμφωνα με τον δείκτη Big Mac, είναι υπερτιμημένο έναντι των περισσότερων νομισμάτων.

Η έλλειψη εναλλακτικών λύσεων έναντι του δολαρίου θα πρέπει να προειδοποιήσει τους Αμερικανούς επενδυτές για τον κίνδυνο να εμφανιστεί κάποια μέρα μια εναλλακτική λύση ενώ το άλλοτε ασφαλές καταφύγιο καταγράφει όλο και περισσότερες ρωγμές με ότι συνεπάγεται για τις ΗΠΑ και όλο τον κόσμο.

Πηγή: ot.gr

Ειδήσεις Σήμερα: