Στο μυαλό της γυναίκας του Σίγκμουντ Φρόυντ, Μάρθας

Η παράσταση «Εγώ, η Μάρθα Φρόυντ» παρουσιάζεται για δεύτερη χρονιά στο Θέατρο Τέσσερις Εποχές- Γιάννης Μόρτζος και είναι βασισμένη στο ομώνυμο μυθιστόρημα της Φωτεινής Τσαλίκογλου. Έρχεται να συνοδεύσει την πρόσφατη κινηματογραφική άφιξη «Ο κήπος του Γιάλομ», την βιογραφία του διασημότερου εν ζωή ψυχοθεραπευτή Ίρβιν Γιάλομ, σε μια περίοδο που από ότι φαίνεται η ανάδειξη της ψυχολογίας εισβάλλει στη ζωή μας. Αν μάλιστα κανείς έχει διαβάσει βιβλία του Γιάλομ, όπως το «Όταν έκλαψε ο Νίτσε» θα αναγνωρίσει πρόσωπα και καταστάσεις, αφού ο Φρόυντ και οι ασθενείς του βρίσκονται στο επίκεντρο.

Η θεατρική παράσταση αποτελεί μια πολύ ενδιαφέρουσα αποτύπωση του ψυχικού κόσμου μιας γυναίκας για την οποία ελάχιστα πράγματα γνωρίζουμε. Μιας γυναίκας που ερωτεύτηκε τον κορυφαίο ψυχαναλυτή, τον παντρεύτηκε, «μεγάλωσε» και εκείνη μαζί του και έμεινε δίπλα του έως το θάνατό του.

Στο ρόλο της Μάρθας Φρόυντ η Γιούλη Ζήκου. Αξιόλογη ερμηνεία και σωστά δομημένη. Η κ. Ζήκου ξετυλίγει αρμονικά τον ψυχισμό της Μάρθας. Είναι ντυμένη στα λευκά χαρίζοντας μια αίσθηση εξιλέωσης και ηθικής εξυγίανσης και το παζλ της ψυχολογίας της συμπληρώνεται πολύ σωστά. Ο λόγος της είναι μεστός και αιχμηρός εκεί όπου χρειάζεται και σε συνδυασμό με την εκφραστικότητά της η ηθοποιός αποδίδεται επιτυχώς στην αποδόμηση της προσωπικότητας της γυναίκας του μεγάλου ψυχαναλυτή.

Πολύ καλός ο Πέτρος Αποστολόπουλος στο ρόλο του Σίγκμουντ Φρόυντ. Ο τόνος με τον οποίο μιλά ο ηθοποιός ταιριάζει εξαιρετικά στην απόδοση του ψυχαναλυτή. Η έκφρασή του είναι κάπως στεγνή και «σταθερή», απαιτητό από το ρόλο, εξισορροπώντας αφενός την έντονη εκφραστικότητα της Μάρθας και τονίζοντας αφετέρου την προσήλωση στο ιατρικό του όραμα.

Ο Γιάννης Ζαραφωνίτης ερμηνεύει αρκετούς ρόλους, ανάμεσά τους αυτοί του γιατρού Μπρόιερ και του ασθενούς του Φρόυντ, Σεργκέι. Ξεχωρίζει ως Σεργκέι και αποδίδει εξαιρετικά την «τρέλα» και την ψυχοπάθεια που απαιτεί ο ρόλος.

Η Μύρια Δημητροπούλου ντύνει ικανοποιητικά τους βωβούς ρόλους της Άννας Φρόυντ, κόρης της Μάρθας και του Σίγκμουντ, της Λου Σαλομέ, γυναίκας-πόθου στη ζωή του ψυχαναλυτή και της Άννας Ο, σημαντικής ασθενούς του Φρόυντ, με την κίνηση και τις εκφράσεις της, δημιουργώντας μια μυστηριακή ατμόσφαιρα.

Η Γιούλη Ζήκου σκηνοθετεί παράλληλα την παράσταση. Επιλέγει τις μεταβάσεις από το παρόν στο παρελθόν και τα όνειρα να «διακόπτουν» την πραγματικότητα της ηρωίδας. Οι χαρακτήρες αλληλεπιδρούν, το παρόν συναντά το παρελθόν και ξετυλίγουν το κουβάρι της ψυχοσύνθεσης με σαφή τρόπο και όχι χαοτικό. Η σκηνοθεσία είναι πολύ σωστή με αποτέλεσμα τα «μπρος-πίσω» να μην κουράζουν τον θεατή. Τις σκηνές των ονείρων συνοδεύουν βίντεο με καλή αισθητική και αφηγηματική φωνή που αποπνέει μυστήριο.

Οι διάλογοι προσεγμένοι και κατανοητοί. Η παράσταση αγγίζει ιδιαίτερα και «δύσκολα» θέματα της ψυχολογίας καθώς εν μέρει περιγράφει τη ζωή και το έργο του Φρόυντ. Ταυτόχρονα, ο θεατής έρχεται κοντά στην γυναίκα του, η οποία φανερώνει τις πιο κρυφές της σκέψεις και επιθυμίες. Όλα όσα δεν παραδέχτηκε ποτέ και κράτησε μέσα της αναδύονται και έρχονται αντιμέτωπα με τον Σίγκμουντ Φρόυντ. Όλα όσα ο ίδιος δεν γνώριζε ή δεν ήθελε να δει τον καλούν τώρα να πάρει θέση. Οι στιχομυθίες ανάμεσα στους δυο ηθοποιούς είναι ταιριαστές και αλληλοσυμπληρώνονται με ωραίο αποτέλεσμα. Οι ηθοποιοί πετυχαίνουν να περάσουν το μήνυμα στον θεατή αποφεύγοντας τις υπερβολές και τις περιττές πολυπλοκότητες.

Συνολικά, πρόκειται για μια προσεγμένη παράσταση. Οι ηθοποιοί σέβονται το κοινό και του παρουσιάζουν ένα σοβαρό και καλοδουλεμένο θέαμα. Το θέατρο είναι μικρό αλλά φιλόξενο και «ζεστό». Η «Μάρθα Φρόυντ» συνθέτει ένα άρτιο θεατρικό σκηνικό και αξίζει να «ακουστεί».

Η παράσταση παίζεται στο Θέατρο Τέσσερις Εποχές- Γιάννης Μόρτζος (Κυψέλης 15, Κυψέλη, 2108812289) από Πέμπτη έως Κυριακή.

Μαρία Πετροπούλου