Σημαντικά αρχαϊκά γλυπτά έφερε στο φως η ανασκαφή στο νεκραταφείο Κεραμεικού
Εξαιρετικής σημασίας γλυπτά από την αρχαϊκή εποχή ήλθαν στο φως από την ανασκαφή του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου στο νεκροταφείο του Κεραμεικού. Τα ευρήματα αυτά εμπλουτίζουν την εικόνα που έχουμε για την αρχαϊκή γλυπτική της Αθήνας.
Εξαιρετικής σημασίας ευρήματα έφερε στο φως η ανασκαφή του Γερμανικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου στο νεκροταφείο του Κεραμεικού. Εκεί, όπου οι έρευνες συνεχίζονται από το 1913, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν γλυπτά έργα τέχνης που χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα ενδιαφέροντα και χρονολογούνται στην αρχαϊκή εποχή.
Συγκεκριμένα, ανακαλύφθηκαν ένας κούρος που αποδίδεται στον γλύπτη του Διπύλου, το θραύσμα μιας σφίγγας, δύο μαρμάρινα λιοντάρια, το θραύσμα ενός μαρμάρινου κίονα με ιωνικό κιονόκρανο και το θραύσμα ενός μεγάλου δωρικού κιονόκρανου από πωρόλιθο.
Τα γλυπτά βρέθηκαν σε τέτοια θέση που συμπεραίνεται ότι τοποθετήθηκαν εκεί για να συγκρατούν το οδόστρωμα ενός δρόμου που διέσχιζε το νεκροταφείο του Κεραμεικού.
Η ανασκαφική έρευνα ξεκίνησε στο νότιο άκρο της Ιεράς Πύλης με σκοπό την αποκάλυψη και τον καθαρισμό δύο αγωγών, οι οποίοι παροχέτευαν το νερό του Ηριδανού κάτω από το επίπεδο της Ιεράς Οδού. Στόχος της έρευνας αυτής ήταν η χρονολόγηση των αγωγών σε σχέση με τις οικοδομικές φάσεις της Ιεράς Πύλης.
Λίγο πριν από την προγραμματισμένη περάτωση των εργασιών, η σκαπάνη αποκάλυψε τα πρώτα από τα γλυπτά, τον κούρο και τη μαρμάρινη σφίγγα. Εντύπωση προκαλεί η κόμμωση του κούρου, που αποτελείται από αστραγαλωτούς βοστρύχους δηλαδή στριφτές μπούκλες και φέρει στο κεφάλι ταινία φορεμένη σαν κορδέλα (ηράκλειον άμμα).
Τα παραπάνω στοιχεία οδηγούν τους αρχαιολόγους στο συμπέρασμα ότι ο εν λόγω κούρος έχει συγγένεια με την κεφαλή του Διπύλου και τον κούρο της Νέας Υόρκης.
Στη συνέχεια το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο έδωσε παράταση, προκειμένου να ολοκληρωθούν οι ανασκαφικές εργασίες. Τότε ήλθαν στο φως και τα υπόλοιπα ευρήματα, που κείτονταν σε μια σειρά κάτω από το χωματόδρομο, ο οποίος δημιουργήθηκε κατά την ανοικοδόμιση του Θεμιστόκλειου Τείχους.
Η σφίγγα, που χρονολογείται περίπου στο 560 π.Χ., είναι η δίδυμη αδελφή άλλης σφίγγας, που είχε βρεθεί το 1907 λίγο νοτιότερα της δυτικής πλευράς της Ιεράς Πύλης και η οποία βρίσκεται στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο.
Από τα δύο λιοντάρια, το ένα έσπασε σε δύο κομμάτια, ενώ το άλλο βρέθηκε σε άριστη κατάσταση. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι έως τώρα είχαμε μόνο λίγα θραύσματα από ταφικά λιοντάρια της πρώιμης αρχαϊκής περιόδου στην Αθήνα. Με βάση τα χαρακτηριστικά του, το καλύτερα διατηρημένο λιοντάρι μπορεί να χρονολογηθεί στο πρώτο ήμισυ του 6ου π.Χ. αιώνα.
Τα καινούρια ευρήματα του Κεραμεικού εμπλουτίζουν την εικόνα που έχουμε για την αρχαϊκή γλυπτική της Αθήνας. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το γεγονός ότι έχουμε ένα καινούριο αριστούργημα του πρώτου μεγάλου αττικού γλύπτη, του γλύπτη του Διπύλου. Τα έργα του χαρακτηρίστηκαν πρωτοπόρα, καθώς η κίνηση που κατάφερνε να δώσει στο συμπαγές υλικό δεν συναντάται στα αγάλματα της εποχής.
Η ανεύρεση των γλυπτών δημιουργεί ταυτόχρονα και πολλά ερωτηματικά, στα οποία οι ανασκαφείς ελπίζουν να δώσουν απαντήσεις τόσο με τη συνέχιση των ερευνών στην περιοχή της Ιεράς Πύλης, όσο και μέσω της μελέτης των ευρημάτων και της ανταλλαγής απόψεων μεταξύ Ελλήνων και ξένων αρχαιολόγων.