Με το δίλημμα Κυπριακό ή οικονομία οι Τουρκοκύπριοι στις κάλπες

Την κρισιμότερη στιγμή της πολιτικής του σταδιοδρομίας θα αντιμετωπίσει ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων Ραούφ Ντενκτάς στις προεδρικές εκλογές που διεξάγονται το Σάββατο 15 Απριλίου στην κατεχόμενη Κύπρο. Η αναμέτρηση θεωρείται από πολιτικούς αναλυτές η σημαντικότερη στα 26 χρόνια τουρκικής κατοχής, καθώς δεν αποκλείεται να αναδείξει τον εκπρόσωπο των Τουρκοκυπρίων που θα βάλει την υπογραφή του σε μια συμφωνία επίλυσης του Κυπριακού.

Στις εκλογές συμμετάσχουν 8 υποψήφιοι, με επικρατέστερο τον 76χρονο Ραούφ Ντενκτάς, ο οποίος όμως δέχεται ισχυρές πιέσεις από το μόνιμο αντίπαλό του και πρωθυπουργό του κατοχικού καθεστώτος, Ντερβίς Ερογλου. Ο αρχηγός του Κόμματος Εθνικής Ενότητας (UBP) κατηγορεί τον Ραούφ Ντενκτάς και το γιο του Σερντάρ, πρόεδρο του Δημοκρατικού Κόμματος, για οικογενειοκρατία και για προσπάθεια οικειοποίησης των θεσμών του ψευδοκράτους.
Ωστόσο, η προσέγγιση των δύο υποψηφίων όσον αφορά στο Κυπριακό πρόβλημα και την τουρκική κατοχή δεν διαφέρει. Αντιθέτως, στηρίζουν την προεκλογική τους εκστρατεία σε μία φθηνή και λαϊκίστικη επίδειξη αδιαλλαξίας έναντι των Ελληνοκυπρίων και της διεθνούς κοινότητας, η οποία ενίοτε συνοδεύεται από εθνικιστική φρασεολογία, όπου η εικόνα της Τουρκίας αντιστοιχεί σε αυτήν του λυτρωτή των Τουρκοκυπρίων.

Από την πλευρά του, ο Ραούφ Ντενκτάς προβάλλει ως βασικό του επιχείρημα ότι πρέπει να είναι αυτός που θα ολοκληρώσει τις εκ του σύνεγγυς συνομιλίες με τον πρόεδρο της Κύπρου Γλαύκο Κληρίδη, καθώς -όπως υποστηρίζει- γνωρίζει το Κυπριακό καλύτερα από οποιονδήποτε άλλο, ενώ η παρούσα συγκυρία για τους Τουρκοκυπρίους είναι κρίσιμη.

Κυπριακό και παραπαίουσα οικονομία καθορίζουν το αποτέλεσμα

Εικοσιτέσσερα χρόνια μετά την τουρκική εισβολή, ο μέχρι σήμερα αδιαμφισβήτητος -για την τουρκική και τουρκοκυπριακή πλευρά- ηγέτης των Τουρκοκυπρίων φέρει σαφώς σημάδια κόπωσης από τη μακρόχρονη ενασχόλησή του με τα κοινά. Βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα συνεχώς αυξανόμενο κύμα αντιδράσεων στο εσωτερικό του ψευδοκράτους και αναγνωρίζοντας το γεγονός αυτό, ζητεί από τους ψηφοφόρους να μη ρίξουν ψήφο διαμαρτυρίας αλλά να εκλέξουν πρόεδρο με γνώμονα το εθνικό συμφέρον. Η οικονομική κατάσταση στα κατεχόμενα είναι δεινή, αφού ο πληθυσμός συντηρείται σχεδόν αποκλειστικά από την οικονομική βοήθεια της Τουρκίας, λόγω έλλειψης εμπορικών σχέσεων με το εξωτερικό, που συνεπάγεται η μη αναγνώριση του ψευδοκράτους από τη διεθνή κοινότητα.

Την αντίδραση των Τουρκοκυπρίων ενισχύει ακόμη περισσότερο το ενδεχόμενο ένταξης στην ΕΕ μόνο του ελεύθερου τομέα της Κύπρου, γεγονός που αναμένεται να ανοίξει ακόμη περισσότερο την ήδη μεγάλη ψαλίδα που χωρίζει τις δύο κοινότητες, όσον αφορά στο βιοτικό τους επίπεδο.

Εξάλλου, αρκετοί είναι οι Τουρκοκύπριοι που διαφωνούν ριζικά με την πολιτική μεταφοράς από την Τουρκία των χιλιάδων εποίκων, που αποτελούν πλέον το μισό του πληθυσμό του ψευδοκράτους και αιτία, όπως υποστηρίζουν, της παρούσας πολιτικής και οικονομικής παρακμής. Δεν είναι, άλλωστε, λίγοι οι Τουρκοκύπριοι που αναγκάστηκαν τα τελευταία χρόνια να εγκαταλείψουν την Κύπρο και να εγκατασταθούν στο εξωτερικό, κυρίως στη Βρετανία, ζητώντας μάλιστα από τις κυπριακές Αρχές να τους εφοδιάσουν με διαβατήριο της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Οι άλλοι υποψήφιοι

Στις εκλογές της Κυριακής κατέρχονται, εκτός από τον Ντενκτάς και τον Ερογλου, έξι ακόμη υποψήφιοι:

– Ο Μουσταφά Ακιντζί, πρόεδρος του Κόμματος Κοινωνικής Απελευθέρωσης

– Ο Μεχμέτ Αλί Ταλάτ, πρόεδρος του Ρεπουμπλικανικού Τουρκικού Κόμματος

– Ο Αριφ Χασάν Ταχσίν, αρθρογράφος της τουρκοκυπριακής εφημερίδας Avrupa και υποψήφιος του Κινήματος Πατριωτικής Ενωσης

– Ο Αχμέτ Καϊμάκ, ανεξάρτητος

– Ο Σενέρ Λεβέντ, ανεξάρτητος

– Ο Τουργκούτ Αβσάρογλου, ανεξάρτητος

Οι υποψήφιοι της αριστεράς, Ακιντζί και Ταχσίν, είναι εκφραστές διαλλακτικότερων θέσεων τόσο στο θέμα της ένταξης της Κύπρου στην ΕΕ όσο και σε αυτό της επίλυσης του Κυπριακού και της επαναπροσέγγισης των δύο κοινοτήτων. Η στάση του δεύτερου μάλιστα θα μπορούσε να χαρακτηριστεί κάθε άλλο παρά φιλική προς την Αγκυρα, καθώς τάσσεται αναφανδόν υπέρ της επανένωσης της νήσου και κατηγορεί ευθέως την Τουρκία για τα δεινά όχι μόνο των Ελληνοκυπρίων αλλά και των Τουρκοκυπρίων.

Οσον αφορά, τέλος, στη διαδικασία των εκλογών, δικαίωμα ψήφου έχουν 126.591 υπήκοοι του ψευδοκράτους, πολλοί από τους οποίους είναι Τούρκοι και Κούρδοι έποικοι. Σε περίπτωση που κανένας από τους υποψηφίους δεν συγκεντρώσει ποσοστό μεγαλύτερο του 50%, οι δύο επικρατέστεροι υποψήφιοι θα αναμετρηθούν στο δεύτερο γύρο των εκλογών, στις 22 Απριλίου.

Γιάννης Μανδαλίδης