Εξαιρετικά εύθραυστη παραμένει η κατάσταση στον Περσικό, με  ΗΠΑ και Ιράν να κινούνται ταυτόχρονα σε δύο παράλληλες και αντικρουόμενες τροχιές: από τη μία, ανοίγουν διαύλους επικοινωνίας και διερευνούν το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων και από την άλλη, προχωρούν σε επίδειξη δύναμης στο πεδίο ανταλλάσσοντας απειλές.

Η ανάπτυξη αμερικανικής ναυτικής δύναμης με επικεφαλής το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln στα ανοικτά των ιρανικών ακτών, οι απειλές Τραμπ για χρήση στρατιωτικής ισχύος σε συνδυασμό με την προγραμματισμένη ναυτική άσκηση με πραγματικά πυρά από το Ιράν στα Στενά του Ορμούζ, διατηρούν τα σενάρια ανάφλεξης, που θα συμπαρασύρει ολόκληρη την περιοχή.

Τραμπ: Το Ιράν συζητά με τις ΗΠΑ – Περιμένω αποδεκτή πρόταση

Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι το Ιράν «διαπραγματεύεται», «συζητά» με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άφησε να εννοηθεί πως υπάρχει το ενδεχόμενο συμφωνίας για να αποφευχθεί η χρήση στρατιωτικών πληγμάτων.

«[Το Ιράν] μιλάει μαζί μας και θα δούμε αν μπορούμε να κάνουμε κάτι, διαφορετικά θα δούμε τι θα συμβεί… Έχουμε έναν μεγάλο στόλο που κατευθύνεται προς τα εκεί», δήλωσε στο Fox News. «Διαπραγματεύονται».

Ο Τραμπ δήλωσε ότι οι περιφερειακοί σύμμαχοι των ΗΠΑ δεν θα ενημερωθούν για τα αμερικανικά σχέδια ενδεχόμενων πληγμάτων

Την ίδια ώρα, ερωτηθείς σχετικά, ο Τραμπ πρόσθεσε ότι οι σύμμαχοι των ΗΠΑ στην περιοχή δεν ενημερώνονται για τα σχέδια ενδεχόμενων πληγμάτων για λόγους ασφαλείας.

«Λοιπόν, δεν μπορούμε να τους πούμε το σχέδιο. Αν τους έλεγα το σχέδιο, θα ήταν σχεδόν τόσο κακό όσο να το έλεγα σε εσάς – ίσως και χειρότερο, στην πραγματικότητα», είπε.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους κατά τη διάρκεια της πτήσης του προς τη Φλόριντα, απέφυγε να απαντήσει σε ερώτηση για το αν η Τεχεράνη θα αποθρασυνθεί εάν οι ΗΠΑ υπαναχωρήσουν από την εκτόξευση πληγμάτων κατά του Ιράν, λέγοντας: «Κάποιοι το πιστεύουν αυτό. Κάποιοι όχι».

Ο Τραμπ είπε ότι το Ιράν θα πρέπει να διαπραγματευτεί μια «ικανοποιητική» συμφωνία για να αποτραπεί η απόκτηση πυρηνικών όπλων, αλλά πρόσθεσε: «Δεν ξέρω αν θα το κάνουν. Όμως μιλούν μαζί μας. Μιλούν σοβαρά μαζί μας».

«Ελπίζω να διαπραγματευτούν κάτι που να είναι αποδεκτό», πρόσθεσε.

Οι ανακοινώσεις αυτές έγιναν ενώ η αμερικανική ναυτική δύναμη μάχης, με επικεφαλής το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln, βρίσκεται στα ανοικτά των ιρανικών ακτών, μετά την απειλή του Τραμπ για επέμβαση έπειτα από τη φονική καταστολή των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων.

Η άφιξη του στολίσκου εντείνει τους φόβους για άμεση αντιπαράθεση με το Ιράν, το οποίο έχει προειδοποιήσει ότι θα απαντήσει με πυραυλικά πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις, πλοία και συμμάχους — ιδίως το Ισραήλ — σε περίπτωση επίθεσης.

Ισορροπίες τρόμου

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ο Τραμπ δήλωσε ότι τα αμερικανικά πλοία που αποστέλλονται προς το Ιράν είναι έτοιμα να χρησιμοποιήσουν «βία, εάν χρειαστεί», εάν το Ιράν αρνηθεί να καθίσει στο τραπέζι των συνομιλιών για το πυρηνικό του πρόγραμμα. Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) προειδοποίησε επίσης την Παρασκευή τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν (IRGC) σχετικά με τα σχέδιά τους να πραγματοποιήσουν διήμερη ναυτική άσκηση στα Στενά του Χορμούζ, έναν θαλάσσιο διάδρομο ζωτικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο.

Λίγες ώρες νωρίτερα, ο επικεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν, Αλί Λαριτζανί, δήλωσε ότι η Τεχεράνη προετοιμάζεται για συνομιλίες με τις ΗΠΑ.

«Σε αντίθεση με το τεχνητά κατασκευασμένο αφήγημα ενός επικοινωνιακού πολέμου, η διαμόρφωση ενός πλαισίου για διαπραγματεύσεις προχωρά», έγραψε στην πλατφόρμα X, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.

Ανώτατοι Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν δηλώσει ότι είναι ανοιχτοί σε διαπραγματεύσεις με την Ουάσιγκτον, αλλά μόνο εφόσον ο Τραμπ σταματήσει να απειλεί με επίθεση κατά της χώρας.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, απάντησε επίσης το Σάββατο, γράφοντας σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι ο αμερικανικός στρατός, που επιχειρεί στα ανοικτά των ιρανικών ακτών, «προσπαθεί τώρα να υπαγορεύσει πώς οι ισχυρές Ένοπλες Δυνάμεις μας θα διεξάγουν ασκήσεις βολών στο ίδιο τους το έδαφος».

«Η CENTCOM ζητά επίσης ‘επαγγελματισμό’ από έναν εθνικό στρατό που η κυβέρνηση των ΗΠΑ έχει χαρακτηρίσει ‘τρομοκρατική οργάνωση’, ενώ ταυτόχρονα αναγνωρίζει το δικαίωμα αυτής της ίδιας ‘τρομοκρατικής οργάνωσης’ να διεξάγει στρατιωτικές ασκήσεις!», έγραψε ο Αραγτσί.

Οι ΗΠΑ χαρακτήρισαν τους Φρουρούς της Ισλαμικής Επανάστασης, επίλεκτο σώμα των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, «τρομοκρατική οργάνωση» το 2019, κατά την πρώτη θητεία του Τραμπ.

Ο Αραγτσί πρόσθεσε: «Η παρουσία εξωτερικών δυνάμεων στην περιοχή μας έχει πάντα προκαλέσει ακριβώς το αντίθετο από αυτό που διακηρύσσεται: προώθηση της κλιμάκωσης αντί της αποκλιμάκωσης».

«Μια ευρύτερη σύγκρουση θα έβλαπτε το Ιράν και τις ΗΠΑ»

Ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, δήλωσε το Σάββατο ότι μια ευρύτερη σύγκρουση θα έβλαπτε τόσο το Ιράν όσο και τις ΗΠΑ.

«Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεν επιδίωξε ποτέ, και με κανέναν τρόπο δεν επιδιώκει, πόλεμο και είναι απολύτως πεπεισμένη ότι ένας πόλεμος δεν θα ήταν προς το συμφέρον ούτε του Ιράν, ούτε των Ηνωμένων Πολιτειών, ούτε της περιοχής», είπε σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι, σύμφωνα με την ιρανική προεδρία.

Ο αρχηγός του ιρανικού στρατού, Αμίρ Χαταμί, είχε νωρίτερα προειδοποιήσει τις ΗΠΑ και το Ισραήλ να μην προχωρήσουν σε καμία επίθεση, λέγοντας ότι οι δυνάμεις του βρίσκονται «σε πλήρη αμυντική και στρατιωτική ετοιμότητα» για να απαντήσουν.

«Αν ο εχθρός κάνει το λάθος, χωρίς αμφιβολία θα θέσει σε κίνδυνο τη δική του ασφάλεια, την ασφάλεια της περιοχής και την ασφάλεια του σιωνιστικού καθεστώτος», δήλωσε ο Χαταμί, σύμφωνα με το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων IRNA.

Είπε επίσης ότι η πυρηνική τεχνολογία και τεχνογνωσία του Ιράν «δεν μπορούν να εξαλειφθούν».

Η περίεργη έκρηξη

Με την ένταση να βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα, οι ιρανικές αρχές έσπευσαν να διαψεύσουν ότι αρκετά περιστατικά με νεκρούς το Σάββατο συνδέονταν με επίθεση ή δολιοφθορά, μεταξύ αυτών και μια έκρηξη στο νότιο ιρανικό λιμάνι του Μπαντάρ Αμπάς, την οποία οι τοπικοί πυροσβέστες απέδωσαν σε διαρροή αερίου.

Οι εκρήξεις στο νότιο Ιράν, ακριβώς στην είσοδο των στενών του Ορμούζ, άφησαν συνολικά 6 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες.

Η Τεχεράνη διέψευσε ότι οι επιθέσεις είχαν στόχο τον αρχηγό του πολεμικού ναυτικού των Φρουρών της Επανάστασης. Το Ισραήλ αρνείται όποια ανάμειξη στις εκρήξεις.

«Τρομοκρατικοί οι ευρωπαϊκοί στρατοί» – Το Ιράν απαντά στην ΕΕ

Την ίδια ώρα, το Ιράν ανακοίνωσε ότι θεωρεί «τρομοκρατικές οργανώσεις» τους ευρωπαϊκούς στρατούς, μετά την απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) να χαρακτηρίσει «τρομοκρατική οργάνωση» τους Φρουρούς της Επανάστασης.

Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφο Γαλιμπάφ, ο οποίος φορούσε, όπως και οι βουλευτές, στολή των Φρουρών της Επανάστασης σε ένδειξη αλληλεγγύης, δήλωσε την Κυριακή, ότι «σύμφωνα με το άρθρο 7 του νόμου για τα αντίμετρα που αφορούν τον χαρακτηρισμό του Σώματος των Φρουρών της ισλαμικής Επανάστασης ως τρομοκρατικής οργάνωσης, οι στρατοί των ευρωπαϊκών χωρών θεωρούνται τρομοκρατικές οργανώσεις».

Προσπάθειες αποκλιμάκωσης

Στο μεταξύ, το υπουργείο Εξωτερικών του Κατάρ ανακοίνωσε ότι ο πρωθυπουργός, σεΐχης Μοχάμεντ μπιν Αμπντουλραχμάν μπιν Τζασίμ Αλ Θάνι, συναντήθηκε με τον Λαριτζανί στην Τεχεράνη το Σάββατο για να συζητήσουν «προσπάθειες αποκλιμάκωσης των εντάσεων στην περιοχή».

Ο σεΐχης Μοχάμεντ επανέλαβε τη «στήριξη του Κατάρ σε όλες τις προσπάθειες που αποσκοπούν στη μείωση των εντάσεων και στην επίτευξη ειρηνικών λύσεων που ενισχύουν την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην περιοχή», σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου.

«Τόνισε επίσης την ανάγκη για συντονισμένες προσπάθειες ώστε να προστατευθούν οι λαοί της περιοχής από τις συνέπειες της κλιμάκωσης και να συνεχιστεί ο συντονισμός με αδελφικές και φίλιες χώρες για την αντιμετώπιση των διαφορών μέσω διπλωματικών μέσων», προστίθεται στην ανακοίνωση.

Η Τουρκία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία έχουν επίσης εμπλακεί σε διπλωματικές προσπάθειες για την αποτροπή στρατιωτικής αντιπαράθεσης μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.

Η Τουρκία, μέλος του ΝΑΤΟ, συνορεύει με το Ιράν και αντιτίθεται σε οποιαδήποτε ξένη επέμβαση στη χώρα. Έχει καλέσει σε διάλογο ΗΠΑ–Ιράν για να αποφευχθεί περαιτέρω αποσταθεροποίηση και βρίσκεται σε επαφή και με τις δύο πλευρές αναζητώντας λύση.

Ο Σαουδάραβας διάδοχος του θρόνου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, δήλωσε επίσης στον Ιρανό πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν την Τρίτη ότι το Ριάντ δεν θα επιτρέψει τη χρήση του εναέριου χώρου ή του εδάφους του για στρατιωτικές ενέργειες κατά της Τεχεράνης, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων SPA.