Παραμένουν αλλά με «εκπτώσεις» οι στόχοι της ΕΕ για το κλίμα

36

Λίγο πριν από τη λήξη της διήμερης Συνόδου Κορυφής της ΕΕ στις Βρυξέλλες, οι ηγέτες των «27» κατέληξαν σε συμφωνία όσον αφορά το πολυσυζητημένο πακέτο για την ενέργεια και το κλίμα. Ο στόχος που είχε καθοριστεί πέρυσι για μείωση των αερίων του θερμοκηπίου διατηρείται, ωστόσο η Ανατολική Ευρώπη θα εξαιρεθεί σε πρώτη φάση από την απαίτηση να αγοράζει τα δικαιώματα εκπομπής.

«Είμαι ικανοποιημένος επειδή η περιβαλλοντική πληρότητα του πακέτου παραμένει ανέπαφη. Πετύχαμε πλήρως τους περιβαλλοντικούς σκοπούς μας» δήλωσε επίτροπος Περιβάλλοντος της ΕΕ Σταύρος Δήμας.

Επισήμανε πάντως ότι οι συμβιβασμοί που αποφάσισαν οι «27» θα μειώσουν κατά 10 δισ. ευρώ τα ευρωπαϊκά κονδύλια κατά της κλιματικής αλλαγής: «Αντί να έχουμε για παράδειγμα 50 δισεκατομμύρια ευρώ όπως υπολογίζαμε, θα έχουμε 40 δισεκατομμύρια τον χρόνο για τους καλούς σκοπούς μας» δήλωσε.

Οι οι ηγέτες δεσμεύτηκαν να τηρήσουν το βασικό στόχο για το κλίμα που είχε συμφωνηθεί το Μάρτιο του 2007: Μέχρι το 2020, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου θα πρέπει να έχουν μειωθεί κατά τουλάχιστον 20%.

Δικαιώματα εκπομπής

Σύμφωνα με το ευρωπαϊκό Σχέδιο Εμπορίας Εκπομπών, από το 2013 τα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής και άλλες βαριές βιομηχανίες θα πρέπει να αγοράζουν μέσω πλειστηριασμών τα δικαιώματα εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα, τα οποία μέχρι σήμερα μοιράζονταν δωρεάν.

Το μέτρο διατηρείται, ωστόσο η κατασκευαστική βιομηχανία σε όλη την ΕΕ, καθώς και η Πολωνία και οι οκτώ ακόμα χώρες της Ανατολικής Ευρώπης -οι οποίες εξαρτώνται από τον ρυπογόνο λιθάνθρακα και απειλούσαν να ασκήσουν βέτο στο πακέτο για το κλίμα- θα εξαιρεθούν μέχρι το 2020 και θα συνεχίσουν να παίρνουν δωρεάν ένα μέρος των δικαιωμάτων εκπομπής.

Συγκεκριμένα, η βιομηχανία σε χώρες όπου ο λιθάνθρακας καλύπτει τουλάχιστον το ένα τρίτο της παραγωγής ενέργειας, και στις οποίες το κατά κεφαλήν εισόδημα είναι λιγότερο από το μισό του μέσου κατά κεφαλήν εισοδήματος στην ΕΕ, αρχικά θα παίρνουν δωρεάν δικαιώματα που αντιστοιχούν έως και στο 70% των εγχώριων εκπομπών κατά το διάστημα 2005-2007. Οι «εκπτώσεις» λήγουν οριστικά το 2020.

Η εξαίρεση της βαριάς βιομηχανίας (όπως η βιομηχανία χάλυβα και χαρτιού) ήταν απαίτηση και της Γερμανίας και της Ιταλίας, λόγω ανησυχιών για τις οικονομίες τους εν μέσω της παγκόσμιας κρίσης.

Από τα ποσά που θα καταβάλλουν οι βιομηχανίες για την αγορά δικαιωμάτων εκπομπής, τα 4,5 έως 6 δισ. ευρώ θα διατεθούν για την ανάπτυξη τεχνολογιών δέσμευσης του άνθρακα στα ρυπογόνα εργοστάσια ηλεκτροπαραγωγής.

Συμφωνία υπήρξε επίσης και στο θέμα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, των οποίων η ισχύς θα πρέπει να έχει αυξηθεί κατά 20% έως το 2020. H EE θα πρέπει επίσης να επιτύχει εξοικονόμηση ενέργειας κατά το ίδιο ποσοστό.

Από την ΕΕ σε όλο τον κόσμο

Δεδομένου ότι η Σύνοδος λήγει την ίδια μέρα με την Διάσκεψη του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή, η επίτευξη συμφωνίας στην ΕΕ ενισχύει την πιθανότητα επιτυχίας και στις διεθνείς διαπραγματεύσεις.

O Γάλλος πρόέδρος Νικολά Σαρκοζί, προεδεύων του Συμβουλίου της ΕΕ για το τρέχον εξάμηνο, δήλωσε ενθουσιασμένος με τη συμφωνία: «Αυτό που συμβαίνει είναι ιστορικό, δεν υπάρχει άλλη ήπειρος στον κόσμο που να έχει εφοδιαστεί με τόσο καταναγκαστικούς κανονισμούς όσο αυτοί που υιοθετήσαμε ομόφωνα» δήλωσε.

Ο Χαβιέ Σολάνα, αρμόδιος για την εξωτερική πολιτική της ΕΕ, αναγνώρισε ότι δόθηκαν «εκπτώσεις» στο πακέτο για το κλίμα. Ωστόσο, με το βλέμμα στραμμένο στη Διάσκεψη του ΟΗΕ που ολοκληρώνεται στο Πόζναν της Πολωνίας, τόνισε πως «οι αντικειμενικοί στόχοι, ο δυναμισμός και η ηγετική θέση της ΕΕ πρόκειται να συνεχιστεί.

Νωρίτερα, λίγο πριν ανακοινωθεί η επίτευξη συμφωνίας στη Σύνοδο νωρίς το απόγευμα, οι περιβαλλοντικές οργανώσεις ανησυχούσαν για το ενδεχόμενο υπαναχώρησης.

«Στη ναυαρχίδα της πολιτικής της ΕΕ, ο καπετάνιος απουσιάζει, το πλήρωμα έχει ξεκινήσει ανταρσία και πολλές τρύπες χάσκουν ορθάνοιχτες» σχολίασε στο Reuters ο Σανγιέβ Κουμάρ της WWF.

Στην Πολωνία, στο μεταξύ, υπουργοί και ανώτατοι αξιωματούχοι από 150 και πλέον χώρες συνεχίζουν τις διαπραγματεύσεις με στόχο την υπογραφή, στη Διάσκεψη της Κοπεγχάγης το 2009, της διεθνούς συνθήκης που θα διαδεχθεί το Πρωτόκολλο του Κιότο το 2012.

Στο Πόζναν αποφασίστηκε ένα πρώτο προσχέδιο της νέας συνθήκης να έχει συνταχθεί έως τον Ιούνιο του 2009. Θα μεσολαβήσουν διεθνείς διασκέψεις τον Μάρτιο στη Βόννη, τον Ιούνιο επίσης στη Βόννη και τον Αύγουστο σε κάποια τοποθεσία που δεν έχει ακόμα καθοριστεί.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ/Reuters