Sea Change [SACD] – Κριτική

Ανατρεπτικό, αντικομφορμιστικό και πολυσυλλεκτικό, το rock ήταν ανέκαθεν ένα χωνευτήρι μουσικών, τεχνολογικών και κοινωνικών ιδεών, τάσεων και εξελίξεων, που λειτουργούσε πέρα από κανόνες και στείρες προκαταλήψεις. Γνήσιος εκφραστής αυτών των “αρχών” και άξιος συνεχιστής της παράδοσης του μέγιστου μουσικού χαμαιλέοντα David Bowie, ο Αμερικανός Beck (Beck David Campbell-Hansen το πλήρες όνομά του) γεννήθηκε στις 8 Ιουλίου του 1970 στο Λος Άντζελες και μεγάλωσε μέσα σε ένα πολυδιάστατο και έντονα καλλιτεχνικό περιβάλλον. Γόνος του μαέστρου και ενορχηστρωτή David Campbell και της Bibbe Hansen που ανήκε στον κύκλο του Andy Warhol, ο Beck πέρασε μεγάλα διαστήματα της εφηβείας του τόσο στο Κάνσας και τη Νέα Υόρκη όσο και στην Ευρώπη.
Ύστερα από μια σειρά ηχογραφήσεων που κυκλοφόρησαν μόνο στην περιοχή της Καλιφόρνια, ο Beck έκανε το επίσημο δισκογραφικό του ντεμπούτο σε εθνικό -και κατ’ επέκταση σε παγκόσμιο- επίπεδο το Σεπτέμβριο του 1993 και μετατράπηκε κυριολεκτικά μέσα σε μια νύχτα σε αστέρι πρώτου μεγέθους. Αιτία το ιδιόμορφο “Loser”, ένα τραγούδι που συνδύαζε με πρωτότυπο και αριστοτεχνικό τρόπο τη folk και τα blues με το funk και τη rap, και το οποίο σύντομα αναδείχθηκε σε ύμνο της απανταχού νεολαίας και ειδικότερα της αμερικανικής που διένυε μία από τις πιο νωθρές περιόδους της. Οι τέσσερις ολοκληρωμένοι και μεγάλης διάρκειας δίσκοι του, οι οποίοι κυκλοφόρησαν το 1994 (“Mellow Gold”), το 1996 (“Odelay”), το 1998 (“Mutations”) και το 1999 (“Midnite Vultures”), ήρθαν να επιβεβαιώσουν τα διθυραμβικά σχόλια που από την πρώτη στιγμή εκφράστηκαν για το ταλέντο του Beck από όλους τους καλλιτεχνικούς και μουσικοκριτικούς κύκλους. Αυτό το αμούστακο παιδί είχε σαφώς τις ρίζες του στη folk, τη rock και την ψυχεδέλεια της δυτικής ακτής των ΗΠΑ, αλλά από τη μουσική του παρέλασαν κάθε λογής επιρροές και μάλιστα με μια ένταση και κυρίως με μια ωριμότητα που αφήνει άφωνους όλους τους αναλυτές. Απρόβλεπτος και χαρισματικός ως συνθέτης και ενορχηστρωτής, ο Beck επέτυχε να αφομοιώσει μαεστρικά τόσο πολλές διαφορετικές κουλτούρες και να δημιουργήσει ένα πολυσυλλεκτικό μουσικό καλειδοσκόπιο που έφερε καθαρά και μόνο τη σφραγίδα του και προκαλούσε πονοκέφαλο σε όσους επιχειρούσαν να τον κατηγοριοποιήσουν.
Ο μόνος κοινός τόπος όλων των δημιουργιών του είναι οι εκπληκτικές παραγωγές τους, καθώς και τα γερά folk θεμέλια πάνω στα οποία εδράζεται όλο του μουσικό του οικοδόμημα, κάτι που επιβεβαιώνεται και στον πιο πρόσφατο δίσκο του, το “Sea Changes” του 2002. Λιγότερο χορευτικό και πολυμορφικό από τις προηγούμενες δουλειές του (με εξαίρεση το σχετικά συγγενές “Mutations”), το “Sea Changes” είναι ένας ατμοσφαιρικός και ελαφρά μελαγχολικός κύκλος τραγουδιών που όμως ακούγεται ευχάριστα και πλημμυρίζει τον ακροατή με ένα αίσθημα έντονης αισιοδοξίας. Η έντεχνη ενορχήστρωση με τα περιστασιακά έγχορδα, τα πλούσια σε ποικιλία κρουστά και τη μεγάλη σειρά από διάφορα ηχητικά εφέ που συμπληρώνουν τις κυρίαρχες ακουστικές κιθάρες δημιουργούν ένα πανέμορφο ηχητικό τοπίο σπάνιας εκφραστικότητας που έχει ήδη χαρακτηριστεί από πολλούς ως το απόλυτο αριστούργημά του. Όλα αυτά μεγεθύνονται υπέρμετρα στην πολυκάναλη έκδοσή του σε SACD, που επιτρέπει στα έγχορδα και στα υπόλοιπα συνοδευτικά όργανα να απλωθούν στο χώρο και να περιβάλλουν τον ακροατή, αποφορτίζοντας ταυτόχρονα το μπροστινό πεδίο και αφήνοντας χώρο στα βασικά όργανα και τη φωνή να αναπνεύσουν. Η μείξη του Elliot Scheiner είναι υποδειγματική και δίνει νέα διάσταση στα κομμάτια και ιδιαίτερα στα “Paper Tiger” και “Side of the Road” που ωφελούνται τα μέγιστα από την προβολή της ενορχήστρωσης στο χώρο, με το πρώτο να χρησιμοποιεί τα περιφερειακά κανάλια για την ανάπτυξη των συναισθημάτων βάσει της κινηματογραφικής πρακτικής και το δεύτερο να μας τοποθετεί στο κέντρο της ακουστικής ορχήστρας. Το “Sea Changes” είναι ένα υπέροχο έργο που σε κερδίζει ολοένα και περισσότερο με κάθε ακρόαση και το οποίο είναι βέβαιο ότι θα αποτελέσει παράδειγμα προς μίμηση για την ωριμότητα της συνθετικής και ενορχηστρωτικής εκμετάλλευσης του χώρου.