Το χέρι του νόμου κόβει το νήμα της ζωής του Τίμοθι ΜακΒέι

29

Έξω από το σωφρονιστικό ίδρυμα Τερ Οτ της Ιντιάνα οι πολέμιοι και οι υπέρμαχοι της θανατικής ποινής διαδηλώνουν καθένας για τα πιστεύω του, με αφορμή την πιο πολυσυζητημένη εκτέλεση των τελευταίων ετών στις ΗΠΑ: αυτή του Τίμοθι ΜακΒέι, που σε λίγες ώρες περνά (από το χέρι του νόμου) στην ιστορία ως ο δράστης της πιο αιματηρής τρομοκρατικής ενέργειας σε αμερικανικό έδαφος.

«Θυμηθείτε τους νεκρούς», «δεν πρέπει να σκοτώνεις και να ζεις», ή απλώς «168», ο αριθμός των ατόμων που έχασαν τη ζωή τους στο κτίριο Alfred P.Murray· αυτά αναγράφονται στα πλακάτ που κρατούν ψηλά οι περίπου είκοσι υπέρμαχοι της θανατικής ποινής ενώ διαδηλώνουν έξω από τις ομοσπονδιακές φυλακές. Ένας πορτοκαλί φράχτης τους χωρίζει από μια άλλη ομάδα εκατό ανθρώπων που κρατά μια υπερφυσική κούκλα· είναι μια καρικατούρα του Θείου Σαμ που λέει τη φράση «Σταματήστε με πριν σκοτώσω ξανά»…

«Δε φοβάται το θάνατο, αλλά την ασημαντότητα» λέει για τον ΜακΒέι ένας απ αυτούς, ο Μπιλ Μπρίντεν· φορά ένα T-shirt με το σύνθημα «Σταματήστε τις εκτελέσεις τώρα» και υποστηρίζει αυτή τη θέση εμφανιζόμενος έξω από το ίδρυμα για να δώσει βαρύτητα σ αυτό που θεωρεί ως πραγματική πράξη ντροπής: την πρώτη ομοσπονδιακή εκτέλεση από το 1963. Κανείς από τους πολέμιους της έσχατης τιμωρίας δεν δικαιολογεί την πράξη του βομβιστή της Οκλαχόμα -αλλά «είμαστε εδώ γιατί η χώρα μας σκοτώνει στο όνομά μας και πιστεύουμε ότι αυτό είναι κακό» λέει κάποιος.

Τα υπέρ ή κατά επιχειρήματα είναι αδιάφορα στην άλλη πλευρά της φυλακής· η εκτέλεση θα προχωρήσει κανονικά και κανείς (πολύ περισσότερο ο ίδιος ο μελλοθάνατος) δεν ελπίζει στο περίφημο «τηλεφώνημα χάριτος» της ύστατης στιγμής. Ο ΜακΒέι παραμένει στο κελί του έχοντας απολαύσει το παγωτό του -που ζήτησε ως τελευταίο γεύμα- και πέρασε τη νύχτα κάνοντας κάτι που δεν μπορούσε να δει από την πτέρυγα των μελλοθανάτων: κοιτάζει το φεγγάρι, για πρώτη φορά μετά από έξι χρόνια…

Και μετά, το ξημέρωμα της τελευταίας ημέρας της ζωής του, δηλώνει «ήρεμος , έτοιμος να πεθάνει»· δεν αστειεύεται, παρότι έγραψε σε μια τοπική εφημερίδα πως, εάν υπάρχει μετά θάνατον ζωή, σκοπεύει να… αυτοσχεδιάσει, να προσαρμοστεί και να αντεπεξέλθει! Δεν χάνει το χιούμορ του, έλεγε χθες ο δικηγόρος του, και ο ΜακΒέι δεν τον διαψεύδει. Ο σαρκασμός, άλλωστε, είναι μια οικεία μορφή έκφρασης γι αυτόν: όταν του κατελόγιζαν πως έχει συνεργό (πέρα, βέβαια, από τον Τέρι Νίκολς), αυτός απαντούσε: «Για ποιό λόγο; Για να προσφέρει στο σχεδιασμό; Για να παρέχει τεχνογνωσία; Ή για να κρατά τα… λογιστικά βιβλία;»

Αυτό που τονίζει όχι σαν αστείο αλλά σαν κάτι πολύ σοβαρό, σαν μανιφέστο ζωής, είναι ότι μετάνιωσε μεν για τις συνέπειες της πράξης του, αλλά όχι για την ίδια την πράξη. Ο απλός συλλογισμός του («έκανα στις ΗΠΑ ότι η ίδια έκανε στο Ιράκ και αλλού») δημιούργησε αίσθηση και προβληματισμό στη χώρα, που ωστόσο δεν σκέφτηκε περισσότερο, δεν αναζήτησε τυχόν αλήθεια στο μήνυμά του, παρά μόνο βιάζεται να ξεφορτωθεί τον «αγγελιοφόρο».

Και θα το κάνει με οικείο τρόπο: για τον βομβιστή της Οκλαχόμα έχει προγραμματιστεί μια εκτέλεση με τους κανόνες των ΜΜΕ και μόνο οι τελευταίες στιγμές του δεν θα καταγραφούν στην κάμερα, κατόπιν απόφασης του υπουργείου Δικαιοσύνης. Αφότου ο καρδιογράφος δείξει μια ευθεία γραμμή, οι ΗΠΑ θα πασχίσουν να ξεχάσουν τον ΜακΒέι και θα ελπίζουν πως το μήνυμα της τιμωρίας θα ακουστεί ηχηρότερα από τη δικαιολογία του ίδιου του δράστη.

Εκτός και αν… ο ΜακΒέι στοιχειώσει τη χώρα -όπως σχεδόν απειλούσε όταν ζήτησε η σορός του να αποτεφρωθεί και να σκορπιστεί επάνω από το σημείο της επίθεσης στην Οκλαχόμα! Μάλλον θα πίστευε τότε πως φεύγει νικητής από τη ζωή· δεν θα μπορούσε να κάνει περισσότερο λάθος, όπως έκανε και την ώρα που πυροδοτούσε τη βόμβα στο ομοσπονδιακό κτίριο. Ο Τίμοθι ΜακΒέι φεύγει σαν εγκληματίας γιατί ήταν εγκληματίας -όχι σαν ιδεολόγος, αν και ήταν και ιδεολόγος…

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,Associated Press